Βρετανία: Έκπτωση 33% στα τρένα για άτομα με ΔΕΠΥ – Η διεύρυνση των κριτηρίων και οι αντιδράσεις για το κόστος

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα άτομα με Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ) έχουν πλέον τη δυνατότητα να εξασφαλίζουν έκπτωση 33% στα σιδηροδρομικά εισιτήρια. Η αλλαγή αυτή ακολουθεί τη διεύρυνση των προϋποθέσεων για την κάρτα σιδηροδρομικών μετακινήσεων ατόμων με αναπηρία (Disabled Persons Railcard – DPRC), η οποία αναγνωρίζει πλέον επίσημα τη νευροδιαφορετικότητα ως λόγο κρατικής διευκόλυνσης στις μεταφορές.

Οι νέοι όροι ισχύουν από τα τέλη Σεπτεμβρίου και προβλέπουν μειωμένο εισιτήριο τόσο για τους δικαιούχους όσο και για έναν συνοδό τους. Με την αναθεώρηση αναγνωρίζεται ότι η ΔΕΠΥ αποτελεί νευροαναπτυξιακή κατάσταση με ουσιαστικό αντίκτυπο στην καθημερινότητα και τις μετακινήσεις.

Ρεκόρ στον αριθμό κατόχων της κάρτας αναπηρίας

Η μεταβολή των κριτηρίων εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια της βρετανικής πολιτικής μεταφορών να καλύψει και τις μη ορατές αναπηρίες. Τα στοιχεία της Υπηρεσίας Σιδηροδρόμων και Οδών (Office of Rail and Road) καταγράφουν ιστορικά υψηλό αριθμό κατόχων DPRC, πάνω από 450.000. Πρόκειται για εντυπωσιακή αύξηση σε σχέση με το 2016, όταν οι δικαιούχοι ήταν λιγότεροι από 200.000.

Νωρίτερα μέσα στη χρονιά, η κυβέρνηση είχε συμπεριλάβει στους δικαιούχους και κατόχους μπλε κάρτας στάθμευσης (Blue Badge), καθώς και όσους διαθέτουν δελτίο δωρεάν μετακίνησης με λεωφορείο. Ο αρμόδιος για τους σιδηροδρόμους υπουργός, Λόρδος Hendy, αποκάλεσε τη μεταρρύθμιση «επανάσταση στις σιδηροδρομικές κάρτες» και σημείωσε ότι ανοίγει τον δρόμο για μετακινήσεις πιο προσβάσιμες, προσιτές οικονομικά και συμπεριληπτικές.

Ο Όμιλος Σιδηροδρομικών Μεταφορών (Rail Delivery Group) ξεκαθάρισε ότι μια τυπική διάγνωση από μόνη της δεν εξασφαλίζει την επιλεξιμότητα, καθώς κάθε αίτηση εξετάζεται ξεχωριστά. Αξιολογείται κατά πόσο μια μακροχρόνια πάθηση, δηλαδή διάρκειας μεγαλύτερης των 12 μηνών, ή η νευροδιαφορετικότητα επηρεάζει ουσιαστικά τη δυνατότητα χρήσης του σιδηροδρομικού δικτύου. Για την αίτηση απαιτείται υποστήριξη από επαγγελματία υγείας ή κοινωνικής φροντίδας.

People with ADHD entitled to a third off their train travel https://t.co/TyIDVduPGS

— The Times and Sunday Times (@thetimes) October 30, 2026

Αντιδράσεις για τις επιδοτήσεις και τους «Sickfluencers»

Οι στόχοι της κοινωνικής ένταξης δεν απέτρεψαν την έντονη δημόσια αντιπαράθεση στη Βρετανία, όπου βασικό ζήτημα έγινε η πρόσθετη επιβάρυνση των δημόσιων οικονομικών. Οι φορολογούμενοι συνεισφέρουν ήδη 12 δισεκατομμύρια λίρες κάθε χρόνο για το σιδηροδρομικό σύστημα, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο μισό κόστος κάθε εισιτηρίου. Επιπλέον, το πάγωμα των τιμών για τα μισά εισιτήρια, που αποφάσισε η κυβέρνηση των Εργατικών, εκτιμάται ότι θα αυξήσει την κρατική δαπάνη.

Η αντιπολίτευση άσκησε έντονη κριτική, προειδοποιώντας για πιθανή κατάχρηση των μηχανισμών κοινωνικής στήριξης. Η Alison Griffiths, σκιώδης υφυπουργός Μεταφορών των Συντηρητικών, ανέφερε ότι οι εκπτώσεις για σοβαρές αναπηρίες είναι πλήρως δικαιολογημένες, αλλά δεν θα πρέπει οι φορολογούμενοι να καλύπτουν το κόστος για ήπιες περιπτώσεις.

Η Griffiths στράφηκε επίσης κατά της «βιομηχανίας sickfluencers» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δηλαδή δημιουργών περιεχομένου που εξηγούν πώς μπορούν να αξιοποιηθούν τα κενά στο σύστημα επιδομάτων. Τον προβληματισμό ενίσχυσαν αποκαλύψεις της Telegraph: σύμφωνα με αυτές, ορισμένα προγράμματα εκπτώσεων για ΑμεΑ αξιοποιήθηκαν καταχρηστικά για την κάλυψη άλλων παροχών, μεταξύ των οποίων η ενοικίαση παραθαλάσσιων καλυβών, οι διακοπές και καταναλωτικά προϊόντα.

Η θέση της βρετανικής κυβέρνησης για τη διεύρυνση

Το βρετανικό Υπουργείο Μεταφορών απάντησε στις επικρίσεις της αντιπολίτευσης υπερασπιζόμενο τη διεύρυνση των κριτηρίων ως τη μόνη δίκαιη λύση. Εκπρόσωπός του ανέφερε ότι η διευκόλυνση των νευροδιαφορετικών ατόμων στις μετακινήσεις διευρύνει την πρόσβασή τους στην εκπαίδευση, την εργασία και το κοινωνικό περιβάλλον. Παράλληλα, οι αυστηρές αξιολογήσεις από ειδικούς υγείας, όπως τόνισε, βοηθούν ώστε η στήριξη να κατευθύνεται σε όσους τη χρειάζονται πραγματικά.

πηγή: Telegraph