Μια ανασκόπηση του Cochrane θέτει υπό αμφισβήτηση το κατά πόσο η διαλειμματική νηστεία είναι αποτελεσματική για την απώλεια βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους ενήλικες. Τα ευρήματα δεν δείχνουν ότι η μέθοδος αποδίδει καλύτερα από τις παραδοσιακές διατροφικές συμβουλές: στις 22 κλινικές δοκιμές, με σχεδόν 2.000 συμμετέχοντες, δεν προέκυψε κλινικά σημαντική διαφορά στην απώλεια βάρους ανάμεσα στη νηστεία και τις συμβατικές προσεγγίσεις.
Η μεγάλη απήχηση της διαλειμματικής νηστείας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ενδέχεται να δημιουργεί παραπλανητική εικόνα, προειδοποιούν οι ερευνητές, καθώς τα επιστημονικά δεδομένα δεν δικαιολογούν τον ενθουσιασμό γύρω από αυτήν. Παράλληλα, η εξατομίκευση παραμένει σημαντική για την απώλεια βάρους, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των μεθόδων νηστείας σε βάθος χρόνου.
Για τους υπέρβαρους και παχύσαρκους ενήλικες, η διαλειμματική νηστεία δεν φαίνεται να οδηγεί σε μεγαλύτερη απώλεια βάρους από τις συνήθεις διατροφικές οδηγίες ή ακόμη και από την απουσία οργανωμένου προγράμματος, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Η ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε από το Cochrane αμφισβητεί την ευρέως αποδεκτή άποψη ότι η μετατόπιση των ωρών των γευμάτων μπορεί να επιφέρει καλύτερη απώλεια βάρους από τις παραδοσιακές μεθόδους.
Η παχυσαρκία αποτελεί μείζον ζήτημα δημόσιας υγείας και συγκαταλέγεται πλέον στις βασικές αιτίες θανάτου σε χώρες υψηλού εισοδήματος. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, από το 1975 τα ποσοστά παχυσαρκίας στους ενήλικες έχουν αυξηθεί παγκοσμίως πάνω από τρεις φορές.
Την ίδια στιγμή, η διαλειμματική νηστεία, δηλαδή η κατανάλωση τροφής μέσα σε ορισμένες ώρες της ημέρας και η «νηστεία» για το υπόλοιπο διάστημα, έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής. Η προβολή της στα κοινωνικά δίκτυα, οι παράγοντες ευεξίας και οι υποσχέσεις για ταχεία απώλεια βάρους και ενίσχυση του μεταβολισμού συνέβαλαν στην καθιέρωσή της ως κυρίαρχης στρατηγικής.
Η ανάλυση 22 κλινικών δοκιμών δεν τεκμηριώνει ξεκάθαρο όφελος
Οι ερευνητές αξιολόγησαν αν υπάρχει ουσιαστικό πλεονέκτημα από τη διαλειμματική νηστεία, αναλύοντας 22 τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές στις οποίες συμμετείχαν 1.995 ενήλικες από τη Βόρεια Αμερική, την Ευρώπη, την Κίνα, την Αυστραλία και τη Νότια Αμερική. Στις δοκιμές εξετάστηκαν διάφορα σχήματα, όπως η νηστεία μέρα παρά μέρα, η περιοδική νηστεία και η σίτιση σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Στις περισσότερες μελέτες, οι συμμετέχοντες παρακολουθήθηκαν για διάστημα έως ενός έτους.
Δεν καταγράφηκε κλινικά σημαντική διαφορά στην απώλεια βάρους με τη διαλειμματική νηστεία, είτε η σύγκριση έγινε με τις συμβατικές διατροφικές συμβουλές είτε με την απουσία παρέμβασης. Με άλλα λόγια, τα προγράμματα νηστείας δεν αποδείχθηκαν αποτελεσματικότερα από τις πιο γενικές οδηγίες μιας παραδοσιακής διατροφής.
Οι πιθανές παρενέργειες, όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, δεν καταγράφονταν με σταθερό τρόπο σε όλες τις μελέτες, κάτι που εμποδίζει την ολοκληρωμένη αποτίμηση των κινδύνων. Επιπλέον, η διαθέσιμη τεκμηρίωση παραμένει περιορισμένη: υπάρχουν μόλις 22 δοκιμές και αρκετές ήταν μικρές ή δεν ανέφεραν τα ευρήματά τους με ομοιόμορφο τρόπο.
«Η διαλειμματική νηστεία απλά δεν φαίνεται να λειτουργεί για υπέρβαρους ή παχύσαρκους ενήλικες που προσπαθούν να χάσουν βάρος», δήλωσε ο Λουίς Γκαρενιάνι, επικεφαλής συγγραφέας της ανασκόπησης από το Κέντρο Συνεργατών Cochrane του Universidad Hospital Italiano de Buenos Aires.
Η προβολή στα κοινωνικά δίκτυα και τα επιστημονικά δεδομένα
Ο Γκαρενιάνι επισήμανε ότι η διαδικτυακή προβολή μπορεί να παραμερίζει τα επιστημονικά δεδομένα. «Η διαλειμματική νηστεία μπορεί να είναι μια λογική επιλογή για ορισμένους ανθρώπους, αλλά τα τρέχοντα στοιχεία δεν δικαιολογούν τον ενθουσιασμό που βλέπουμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης».
Η απουσία μακροχρόνιων ερευνών αποτελεί ακόμη μία ανησυχία, καθώς λίγες μελέτες έχουν αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα της διαλειμματικής νηστείας για μεγάλα χρονικά διαστήματα. «Η παχυσαρκία είναι μια χρόνια πάθηση. Οι βραχυπρόθεσμες δοκιμές δυσκολεύουν την καθοδήγηση της μακροπρόθεσμης λήψης αποφάσεων για τους ασθενείς και τους κλινικούς ιατρούς», πρόσθεσε.
Οι συγγραφείς σημειώνουν ότι τα συμπεράσματα μπορεί να μην αφορούν με τον ίδιο τρόπο κάθε άνθρωπο. Ενδεχόμενες διαφοροποιήσεις στα αποτελέσματα σχετίζονται με το φύλο, την ηλικία, την καταγωγή, τα προβλήματα υγείας ή τις υπάρχουσες διατροφικές διαταραχές και συνήθειες.
«Με τα διαθέσιμα στοιχεία, είναι δύσκολο να διατυπωθεί μια γενική σύσταση», δήλωσε η Eva Madrid, επίσης συγγραφέας από το Cochrane Evidence Synthesis Unit Iberoamerica. «Οι γιατροί θα πρέπει να υιοθετήσουν μια προσέγγιση που να εξατομικεύεται κατά περίπτωση όταν συμβουλεύουν έναν υπέρβαρο ενήλικα για την απώλεια βάρους».
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτικά
- Σύγκριση με τις συνήθεις διατροφικές πρακτικές περιλαμβάνει νέα ανασκόπηση του Cochrane, η οποία θέτει υπό αμφισβήτηση την αποτελεσματικότητα της διαλειμματικής νηστείας στην απώλεια βάρους.
- Στις 22 κλινικές δοκιμές που εξέτασαν οι ερευνητές συμμετείχαν σχεδόν 2.000 άτομα, χωρίς να προκύψει σημαντική διαφορά στην απώλεια βάρους ανάμεσα στις δύο προσεγγίσεις.
- Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μεγάλη απήχηση της διαλειμματικής νηστείας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να παραπλανήσει, καθώς δεν τεκμηριώνεται από επιστημονικά δεδομένα.
- Η εξατομίκευση εξακολουθεί να έχει καθοριστική σημασία στην απώλεια βάρους, ενώ υπάρχουν προβληματισμοί σχετικά με το πόσο αποτελεσματικές παραμένουν μακροπρόθεσμα οι μέθοδοι νηστείας.
- Σύμφωνα με τα ευρήματα, η διαλειμματική νηστεία ενδέχεται να μην ταιριάζει σε όλους, καθώς η καταλληλότητά της μπορεί να εξαρτάται από το φύλο, την ηλικία και άλλους παράγοντες.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/i-dialeimmatiki-nisteia-den-einai-pio-apotelesmatiki-apo-tin-klasiki-diaita-edeixe-nea-meleti/20839
