Η μελέτη του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ δείχνει ότι η επιλογή διατροφής με ανεπεξέργαστα τρόφιμα μπορεί να μειώσει κατά 330 θερμίδες την ημερήσια πρόσληψη, χωρίς να χρειάζεται να μειωθεί η ποσότητα του φαγητού. Όσοι συμμετείχαν και ακολούθησαν αυτό το διατροφικό πρότυπο έτρωγαν περισσότερα φρούτα και λαχανικά, αύξησαν τη θρεπτική αξία της διατροφής τους και περιόρισαν τις θερμιδογόνες τροφές.
Η τάση αυτή ενδέχεται να οφείλεται σε μια εσωτερική «διατροφική νοημοσύνη», η οποία κατευθύνει τους ανθρώπους σε πιο υγιεινές επιλογές. Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία της σύστασης των τροφίμων και υποδεικνύουν ότι ακόμη και μικρές μεταβολές στη διατροφή μπορεί να έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο στην υγεία.
Για όσους έβαλαν στόχο για τη νέα χρονιά να υιοθετήσουν διατροφή με ανεπεξέργαστα τρόφιμα, τα επιστημονικά δεδομένα υποδεικνύουν μια απροσδόκητη αλλαγή στις διατροφικές προτιμήσεις. Αντί να στρέφονται περισσότερο σε τροφές με πολλές θερμίδες, όπως το ρύζι, το κρέας και το βούτυρο, φαίνεται πως αυξάνουν αυθόρμητα την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών.
Αυτή η αλλαγή στις επιλογές μπορεί από μόνη της να βοηθήσει στην απώλεια βάρους, ακόμη κι αν δεν υπάρχει συνειδητή προσπάθεια για περιορισμό των θερμίδων.
Περισσότερη τροφή με λιγότερες θερμίδες
Σε έρευνα του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ, η οποία πραγματοποιήθηκε με τη συνεργασία διακεκριμένων ειδικών διατροφής από τις ΗΠΑ, οι συμμετέχοντες που έτρωγαν αποκλειστικά ανεπεξέργαστα τρόφιμα κατανάλωσαν πάνω από 50% περισσότερη τροφή σε βάρος από εκείνους που επέλεγαν μόνο υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα (UPFs).
Ωστόσο, κατά μέσο όρο, η ημερήσια ενεργειακή πρόσληψή τους ήταν μειωμένη κατά 330 θερμίδες.
Η ανθρώπινη «διατροφική νοημοσύνη»
Δημοσιευμένη στο The American Journal of Clinical Nutrition, η μελέτη παρουσιάζει νέα στοιχεία για το πώς διαμορφώνονται οι διατροφικές αποφάσεις. Τα αποτελέσματα συνάδουν με την υπόθεση ότι οι άνθρωποι διαθέτουν μια εγγενή μορφή «διατροφικής νοημοσύνης», που τους επιτρέπει να συνδυάζουν γεύση, κορεσμό και θρεπτική αξία, εφόσον τα τρόφιμα διατηρούν τη φυσική τους μορφή.
«Όταν οι άνθρωποι έχουν στη διάθεσή τους ανεπεξέργαστες επιλογές, φαίνεται ότι διαισθητικά επιλέγουν τρόφιμα που προσφέρουν απόλαυση, θρεπτικά συστατικά και αίσθημα πληρότητας, μειώνοντας ταυτόχρονα την ενεργειακή πρόσληψη», εξηγεί ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, καθηγητής Jeff Brunstrom.
Γιατί προτιμώνται τα φρούτα και τα λαχανικά
Η ανάλυση αξιοποίησε στοιχεία από γνωστή κλινική δοκιμή του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας των ΗΠΑ. Εκείνη η μελέτη είχε δείξει ότι οι δίαιτες με υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα οδηγούν σε υπερκατανάλωση και αύξηση βάρους.
Όσοι κατανάλωναν ανεπεξέργαστα τρόφιμα πρόσθεταν σταθερά στα γεύματά τους φρούτα και λαχανικά, συχνά σε ποσότητες εκατοντάδων γραμμαρίων. Παράλληλα, άφηναν στην άκρη πιο θερμιδογόνες τροφές, όπως τη μπριζόλα, τα ζυμαρικά και την κρέμα γάλακτος. Έτσι, η συνολική ποσότητα φαγητού τους ήταν κατά 57% μεγαλύτερη σε βάρος, παρότι περιείχε λιγότερες θερμίδες.
Πώς καλύπτονται οι ανάγκες για βιταμίνες και μέταλλα
Επιπλέον, οι ερευνητές διαπίστωσαν πως αυτή η διατροφική συμπεριφορά συνέβαλλε στην καλύτερη πρόσληψη σημαντικών βιταμινών και μετάλλων. Αν οι συμμετέχοντες βασίζονταν μόνο σε θερμιδογόνα ανεπεξέργαστα τρόφιμα, θα εμφάνιζαν ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά.
«Τα κενά σε βιταμίνες και μέταλλα καλύφθηκαν από τρόφιμα χαμηλότερης θερμιδικής αξίας, όπως τα φρούτα και τα λαχανικά», εξηγεί ο συν-συγγραφέας της μελέτης, Mark Schatzker.
Οι ερευνητές περιγράφουν αυτό το φαινόμενο ως «απομόχλευση μικροθρεπτικών»: την ασυνείδητη επιλογή τροφίμων πλούσιων σε θρεπτικά συστατικά, ακόμη κι όταν αυτή συνεπάγεται μικρότερη κατανάλωση τροφών με υψηλή ενεργειακή πυκνότητα.
Πώς επηρεάζουν τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα
Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα ανατρέπουν αυτή την ισορροπία. Παρότι συχνά χαρακτηρίζονται «κενές θερμίδες», η έρευνα έδειξε ότι, όταν είναι εμπλουτισμένα με βιταμίνες, μπορούν να καλύψουν ανάγκες σε μικροθρεπτικά συστατικά, αλλά με ιδιαίτερα υψηλό θερμιδικό κόστος.
«Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα παρέχουν ενέργεια και μικροθρεπτικά συστατικά ταυτόχρονα, καταργώντας το φυσικό “αντάλλαγμα” μεταξύ θερμίδων και θρεπτικής αξίας», σημειώνει η Dr. Annika Flynn. Αυτό ενδέχεται να προκαλέσει θερμιδική υπερφόρτωση και να συμβάλει στην παχυσαρκία.
Μικρές διατροφικές αλλαγές με σημαντικό αποτέλεσμα
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η υπερφαγία δεν είναι κατ’ ανάγκη η αιτία του προβλήματος. Καθοριστικό ρόλο ενδέχεται να έχει η σύσταση των τροφίμων. Τα υπερεπεξεργασμένα προϊόντα μπορεί να κατευθύνουν τους καταναλωτές σε επιλογές υψηλής θερμιδικής αξίας, ακόμη και όταν τρώνε μικρές ποσότητες.
Σε ξεχωριστή έρευνα, το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ διαπίστωσε ότι ακόμη και απλές αλλαγές, όπως η διαφορετική σειρά με την οποία εμφανίζονται τα πιο υγιεινά πιάτα σε ένα μενού, ενδέχεται να αυξήσουν την πιθανότητα να τα επιλέξουν οι καταναλωτές.
Συνοπτικά
- Σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ, η επιλογή διατροφής που βασίζεται σε μη επεξεργασμένα τρόφιμα συνδέεται με ημερήσια μείωση της πρόσληψης κατά 330 θερμίδες, χωρίς να χρειάζεται να περιοριστούν οι ποσότητες.
- Σε βάρος, όσοι ακολούθησαν τη συγκεκριμένη διατροφή έφαγαν πάνω από 50% περισσότερη τροφή, κυρίως φρούτα και λαχανικά, αποφεύγοντας παράλληλα επιλογές με πολλές θερμίδες.
- Τα ευρήματα στηρίζουν την ιδέα της «διατροφικής νοημοσύνης»: όταν έχουν στη διάθεσή τους υγιεινές τροφές, οι άνθρωποι τείνουν να τις επιλέγουν.
- Οι συμμετέχοντες εξασφάλισαν καλύτερη πρόσληψη βιταμινών και ιχνοστοιχείων, καλύπτοντας τις διατροφικές τους ανάγκες με τρόφιμα χαμηλότερης θερμιδικής αξίας.
- Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα ενδέχεται να οδηγούν σε θερμιδική υπερφόρτωση, επειδή παρέχουν ενέργεια και θρεπτικά συστατικά με υψηλό θερμιδικό κόστος.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/i-magiki-allagi-sti-diatrofi-exafanise-330-thermides-kathimerina-choris-meiosi-posotiton/19899
