Το μπαμπού αναδεικνύεται σε υποσχόμενη «υπερτροφή», σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό *Advances in Bamboo Science*. Μελέτη του Anglia Ruskin University εξετάζει πώς η κατανάλωσή του συνδέεται με την καρδιαγγειακή και μεταβολική υγεία, αλλά και με τη λειτουργία του εντέρου.
Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι το μπαμπού ενδέχεται να συμβάλλει στον καλύτερο γλυκαιμικό έλεγχο και στο λιπιδαιμικό προφίλ, ενώ οι φυτικές ίνες που περιέχει υποστηρίζουν την εντερική υγεία. Απαιτείται, ωστόσο, κατάλληλη προετοιμασία πριν από την κατανάλωσή του, καθώς μπορεί να υπάρχουν κίνδυνοι, όπως οι κυανογενείς γλυκοσίδες.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι χρειάζονται περισσότερες κλινικές δοκιμές, προτού δοθούν επίσημες διατροφικές συστάσεις.
Το μπαμπού ενδέχεται να προσφέρει ουσιαστικά οφέλη στην ανθρώπινη υγεία και να συγκαταλέγεται στις πιο ελπιδοφόρες «υπερτροφές» του μέλλοντος.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα μιας νέας, καινοτόμου μελέτης που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Advances in Bamboo Science.
Μπαμπού: Τι γνωρίζαμε έως σήμερα
Αν και είναι περισσότερο γνωστό για την αξιοποίησή του σε κατασκευές και στη διακόσμηση, το μπαμπού αποτελεί εδώ και αιώνες τμήμα της ασιατικής διατροφής. Τα βλαστάρια και τα μπουμπούκια του σερβίρονται κυρίως ως τραγανό συνοδευτικό, από την Κίνα μέχρι την Ταϊλάνδη. Παρ’ όλα αυτά, η επιστημονική εξέταση της διατροφικής του αξίας είχε παραμείνει έως πρόσφατα περιορισμένη.
Οι στόχοι της μελέτης
Ερευνητές του Anglia Ruskin University (ARU) στο Ηνωμένο Βασίλειο πραγματοποίησαν συστηματική ανασκόπηση της διαθέσιμης επιστημονικής βιβλιογραφίας, εξετάζοντας την κατανάλωση μπαμπού και τις πιθανές επιπτώσεις της στην υγεία.
Η ανασκόπηση περιέλαβε δύο διαφορετικές κατηγορίες ερευνών, πέρα από την απλή καταγραφή των ιδιοτήτων του μπαμπού. Η πρώτη αφορούσε μελέτες σε ανθρώπους, στις οποίες εθελοντές κατανάλωσαν μπαμπού στο πλαίσιο ερευνητικών πρωτοκόλλων (in vivo). Η δεύτερη περιλάμβανε εργαστηριακά πειράματα σε ανθρώπινα κύτταρα, σε ελεγχόμενο περιβάλλον, μέσα σε δοκιμαστικούς σωλήνες ή πλάκες καλλιέργειας (in vitro).
Η ομάδα θέλησε να εξετάσει αν το μπαμπού επηρεάζει τις λειτουργίες του ανθρώπινου οργανισμού και, εφόσον συμβαίνει αυτό, με ποιον τρόπο.
Επιδίωξη της ανασκόπησης ήταν να καταγράψει πώς το μπαμπού μπορεί να αποτελέσει κάτι περισσότερο από μια πηγή θρεπτικών συστατικών, προσφέροντας ενδεχομένως και συγκεκριμένα οφέλη στην υγεία.
Η διατροφική σύσταση του μπαμπού
Τα μπουμπούκια μπαμπού έχουν αξιοσημείωτη διατροφική αξία:
- Περιέχουν μεγάλη ποσότητα πρωτεΐνης
- Έχουν μέτρια επίπεδα φυτικών ινών, όπως κυτταρίνη, ημικυτταρίνη και λιγνίνη
- Είναι φτωχά σε λιπαρά
- Περιλαμβάνουν απαραίτητα αμινοξέα
- Προσφέρουν βιταμίνες Α, Β6, Β1 (θειαμίνη), Β3 (νιασίνη) και Ε
- Περιέχουν ακόμη μέταλλα, κυρίως σελήνιο και κάλιο
Τα ευρήματα της μελέτης
1. Καρδιαγγειακή και μεταβολική υγεία
- Στις μελέτες σε ανθρώπους καταγράφηκε καλύτερος γλυκαιμικός έλεγχος, παράγοντας σημαντικός για τη διαχείριση του σακχαρώδους διαβήτη.
- Οι συμμετέχοντες εμφάνισαν επίσης βελτίωση στο λιπιδαιμικό προφίλ, εύρημα που σχετίζεται με χαμηλότερο καρδιαγγειακό κίνδυνο.
2. Ενίσχυση της εντερικής υγείας
- Οι φυτικές ίνες που περιέχει το μπαμπού υποστηρίζουν την εντερική λειτουργία.
- Παρατηρήθηκαν προβιοτικές επιδράσεις, δηλαδή ενισχύθηκε η ανάπτυξη ωφέλιμων βακτηρίων στο έντερο.
- Καταγράφηκε μείωση της κυτταρικής τοξικότητας και αύξηση της κυτταρικής βιωσιμότητας.
3. Περιορισμός τοξικών ουσιών στο μαγειρεμένο φαγητό
- Φαίνεται πως το μπαμπού εμποδίζει τον σχηματισμό φουρανίου* και περιορίζει την παραγωγή ακρυλαμιδίου* — δύο τοξικών ουσιών που δημιουργούνται κατά το τηγάνισμα ή το ψήσιμο*.
Κίνδυνοι και ζητήματα ασφάλειας
Παρά τα πιθανά οφέλη του, το μπαμπού μπορεί να είναι επικίνδυνο αν δεν προετοιμαστεί σωστά:
- Σε ορισμένα είδη υπάρχουν κυανογενείς γλυκοσίδες, ουσίες που μπορούν να απελευθερώσουν κυανίδιο* όταν δεν έχει προηγηθεί προβρασμός.
- Πιθανή είναι και η επίδραση στη λειτουργία του θυρεοειδούς, με ενδεχόμενη αύξηση του κινδύνου βρογχοκήλης, δηλαδή διόγκωσης του θυρεοειδούς αδένα.
- Οι παραπάνω κίνδυνοι είναι δυνατό να αποτραπούν, εφόσον το μπαμπού βράσει σωστά πριν καταναλωθεί.
Πώς μπορεί να αξιοποιηθούν τα επιστημονικά ευρήματα στο μέλλον
Ο καθηγητής Λι Σμιθ, που ηγήθηκε της μελέτης, αναφέρει:
«Το μπαμπού καταναλώνεται εδώ και αιώνες στην Ασία, όμως μπορεί να γίνει παγκόσμια διατροφική λύση, αρκεί να διαχειριστούμε σωστά τους κινδύνους. Η διατροφική του πυκνότητα και οι ευεργετικές του επιδράσεις μάς καλούν να το επανεξετάσουμε σοβαρά.»
Παράλληλα, σημειώνει ότι τα στοιχεία από έρευνες σε ανθρώπους παραμένουν περιορισμένα: μόνο 4 μελέτες πληρούσαν τα επιστημονικά κριτήρια. Για τον λόγο αυτό, χρειάζονται περισσότερες κλινικές δοκιμές υψηλής ποιότητας προτού εκδοθούν επίσημες συστάσεις.
Σημειώσεις:
*Το φουράνιο είναι οργανική ετεροκυκλική χημική ένωση που απαντάται από τη φύση σε αρκετά τρόφιμα, όπως ο καφές, τα δημητριακά και οι ντομάτες. Παράγεται επίσης κατά την επεξεργασία τους σε υψηλή θερμοκρασία και λειτουργεί ως πρόδρομη ουσία για άλλες ενώσεις.
Παρότι προκύπτει από φυσικά συστατικά, το φουράνιο έχει χαρακτηριστεί ως πιθανώς καρκινογόνο για τα ζώα. Αυτό έχει προκαλέσει ανησυχία για την πρόσληψή του, ιδιαίτερα μέσω προϊόντων καφέ και βρεφικών τροφών.
*Το ακρυλαμίδιο σχηματίζεται όταν αμυλούχα τρόφιμα ψήνονται σε θερμοκρασίες άνω των 120°C. Πρόκειται για οργανική χημική ένωση που θεωρείται δυνητικά καρκινογόνος για τον άνθρωπο, επομένως συνιστάται ο περιορισμός της έκθεσης με πιο προσεκτικό μαγείρεμα.
*Το κυανίδιο περιλαμβάνει ομάδα χημικών ενώσεων με τον «κυανιούχο» δεσμό άνθρακα-αζώτου (CN). Είναι γνωστό ως εξαιρετικά τοξική ουσία (δηλητήριο), με άμεση δράση, ενώ απαντά και σε φυσικές μορφές στα τρόφιμα.
Φωτογραφία: istock
Σύνοψη
- Με βάση μελέτη του Anglia Ruskin University, το μπαμπού χαρακτηρίζεται «superfood» και συνδέεται με οφέλη για την καρδιοαγγειακή και μεταβολική υγεία.
- Η κατανάλωση μπαμπού ενδέχεται να συμβάλει σε καλύτερο γλυκαιμικό έλεγχο και λιπιδαιμικό προφίλ, περιορίζοντας τον κίνδυνο καρδιοαγγειακών παθήσεων.
- Οι φυτικές ίνες που περιέχει το μπαμπού στηρίζουν την υγεία του εντέρου και ενθαρρύνουν την ανάπτυξη ωφέλιμων βακτηρίων.
- Χρειάζεται προσοχή κατά την προετοιμασία του μπαμπού, καθώς οι κυανογενείς γλυκοσίδες ενδέχεται να απελευθερώσουν κυανίδιο, αν δεν βράσουν σωστά.
- Η μελέτη επισημαίνει ότι απαιτούνται περισσότερες κλινικές δοκιμές προτού συσταθεί επίσημα η κατανάλωση μπαμπού.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/mpampoy-to-thaymatoyrgo-fyto-gia-kardia-metavolismo-kai-enteriki-ygeia/17384
