Νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό *The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism* υποδεικνύει ότι η παχυσαρκία και η υψηλή αρτηριακή πίεση ενδέχεται να αποτελούν άμεσες αιτίες άνοιας, αυξάνοντας την πιθανότητα εμφάνισής της.
Με τη μέθοδο της «Μενδελιανής τυχαιοποίησης», οι ερευνητές εντόπισαν σαφή αιτιώδη σχέση ανάμεσα στον αυξημένο δείκτη μάζας σώματος και την άνοια. Όπως επισημαίνουν, η πρόληψη και η θεραπεία της παχυσαρκίας και της υπέρτασης θα μπορούσαν να περιορίσουν τον κίνδυνο.
Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία των πρώιμων παρεμβάσεων για την πρόληψη της άνοιας, ιδιαίτερα της αγγειακής μορφής της.
Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism, η παχυσαρκία και η υψηλή αρτηριακή πίεση ενδέχεται να αυξάνουν τον κίνδυνο άνοιας.
Η άνοια συνιστά μια διαρκώς μεγαλύτερη παγκόσμια πρόκληση για τη δημόσια υγεία, χωρίς να υπάρχει προς το παρόν θεραπεία. Προκαλεί σοβαρή έκπτωση των νοητικών ικανοτήτων, όπως η μνήμη, η σκέψη και η λογική.
Η νόσος Αλτσχάιμερ, η αγγειακή άνοια και η μικτή άνοια συγκαταλέγονται στις συχνότερες μορφές. Πρόκειται για προοδευτική εγκεφαλική νόσο, κατά την οποία τα νευρικά κύτταρα υφίστανται βλάβες που επιδεινώνονται με τον χρόνο, επηρεάζοντας τη μνήμη, τη γλώσσα, την επίλυση προβλημάτων και τη συμπεριφορά.
«Στη μελέτη αυτή διαπιστώσαμε ότι ο υψηλός δείκτης μάζας σώματος (ΔΜΣ) και η υψηλή αρτηριακή πίεση αποτελούν άμεσες αιτίες άνοιας», δήλωσε η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Ruth Frikke-Schmidt, καθηγήτρια και διευθύντρια ιατρός στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Κοπεγχάγης -Rigshospitalet και στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης στη Δανία. «Η θεραπεία και η πρόληψη του αυξημένου ΔΜΣ και της υψηλής αρτηριακής πίεσης αντιπροσωπεύουν μια ανεκμετάλλευτη ευκαιρία για την πρόληψη της άνοιας».
Από την ανάλυση δεδομένων συμμετεχόντων στην Κοπεγχάγη και το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ερευνητές διαπίστωσαν αιτιώδη σχέση μεταξύ αυξημένου σωματικού βάρους και άνοιας.
Η τεκμηρίωση άμεσης αιτιώδους σχέσης του υψηλού ΔΜΣ με την άνοια κατέστη δυνατή χάρη στη μέθοδο της «Μενδελιανής τυχαιοποίησης», η οποία προσομοιάζει τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη κλινική δοκιμή. Σε αυτή την προσέγγιση, κοινές γενετικές παραλλαγές που προκαλούν υψηλό ΔΜΣ αξιοποιούνται ως υποκατάστατα φαρμάκων που επηρεάζουν το σωματικό βάρος.
Σε κλινική δοκιμή, η χορήγηση ενεργού φαρμάκου ή εικονικού φαρμάκου γίνεται τυχαία. Αντίστοιχα, οι γενετικές παραλλαγές που είτε αυξάνουν τον ΔΜΣ είτε είναι ουδέτερες μεταβιβάζονται τυχαία από τους γονείς στους απογόνους. Έτσι, οι επιδράσεις στην τελική νόσο μπορούν να αξιολογηθούν με σαφήνεια, χωρίς να επηρεάζονται από συγχυτικούς παράγοντες.
Η μέθοδος αυτή έδωσε στους ερευνητές τη δυνατότητα να τεκμηριώσουν άμεση αιτιώδη σύνδεση του υψηλού ΔΜΣ με τον κίνδυνο άνοιας.
Φαίνεται ότι η υψηλή αρτηριακή πίεση ευθύνεται για μεγάλο μέρος της αυξημένης πιθανότητας άνοιας. Το εύρημα υποδηλώνει ότι η πρόληψη ή η θεραπεία της παχυσαρκίας και της υπέρτασης θα μπορούσαν να συμβάλουν στη μείωση του κινδύνου.
«Η μελέτη αυτή δείχνει ότι το αυξημένο σωματικό βάρος και η υψηλή αρτηριακή πίεση δεν είναι απλώς προειδοποιητικά σημάδια, αλλά άμεσες αιτίες άνοιας», δήλωσε η Frikke-Schmidt. «Αυτό τα καθιστά εξαιρετικά σημαντικούς και άμεσα αξιοποιήσιμους στόχους πρόληψης».
«Φάρμακα απώλειας βάρους έχουν πρόσφατα δοκιμαστεί με στόχο την αναστολή της γνωστικής έκπτωσης στα πρώιμα στάδια της νόσου Αλτσχάιμερ, χωρίς όμως να δείξουν ευεργετικό αποτέλεσμα. Ένα ανοιχτό ερώτημα που μένει να διερευνηθεί είναι αν η έναρξη φαρμακευτικής απώλειας βάρους πριν από την εμφάνιση γνωστικών συμπτωμάτων θα μπορούσε να προστατεύσει από την άνοια. Τα παρόντα δεδομένα μας υποδηλώνουν ότι οι πρώιμες παρεμβάσεις απώλειας βάρους θα μπορούσαν να προλάβουν την άνοια, και ιδιαίτερα την αγγειακής αιτιολογίας άνοια», πρόσθεσε.
Περισσότερες πληροφορίες: High Body Mass Index as a Causal Risk Factor for Vascular-related Dementia a Mendelian Randomization Study, Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism (2026).
Συνοπτικά
- Δημοσιευμένη στο *The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism*, νέα έρευνα καταγράφει σύνδεση της παχυσαρκίας και της υψηλής αρτηριακής πίεσης με μεγαλύτερο κίνδυνο άνοιας.
- Για να αποδείξουν την αιτιώδη σχέση ανάμεσα στον αυξημένο δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) και την άνοια, οι ερευνητές εφάρμοσαν τη μέθοδο της «Μενδελιανής τυχαιοποίησης».
- Η επικεφαλής συγγραφέας Ruth Frikke-Schmidt αναφέρει ότι η πρόληψη και η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και της υπέρτασης ενδέχεται να περιορίσουν τον κίνδυνο άνοιας.
- Ως σοβαρό ζήτημα δημόσιας υγείας, η άνοια επηρεάζει τη μνήμη και τις νοητικές λειτουργίες, ενώ δεν υπάρχουν σήμερα θεραπείες.
- Τα ευρήματα υπογραμμίζουν πόσο σημαντικές είναι οι έγκαιρες παρεμβάσεις για την πρόληψη της άνοιας, με ιδιαίτερη έμφαση στην αγγειακή μορφή της.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/h-pachysarkia-pithanon-pyrodotei-ton-kindyno-anoias/17721
