Μια μελέτη του Πανεπιστημίου Linköping στη Σουηδία δείχνει ότι λιπώδες ήπαρ έχει σχεδόν το 60% των ατόμων με διαβήτη τύπου 2, ενώ η παχυσαρκία συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο σοβαρής ηπατικής νόσου.
Δημοσιευμένη στο Journal of Internal Medicine, η μελέτη υπογραμμίζει ότι οι ασθενείς με διαβήτη χρειάζεται να ελέγχονται για ηπατικές παθήσεις. Η λιπώδης νόσος του ήπατος μπορεί να εξελιχθεί σε επικίνδυνες καταστάσεις, μεταξύ των οποίων και η κίρρωση.
Για τα άτομα με διαβήτη και παχυσαρκία, οι ερευνητές ζητούν στοχευμένη φροντίδα υγείας. Επισημαίνουν, παράλληλα, ότι η απώλεια βάρους μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της κατάστασης του ήπατος.
Σύμφωνα με νέα σουηδική μελέτη του Πανεπιστημίου Linköping, λιπώδες ήπαρ διαπιστώθηκε σε έξι στους 10 ανθρώπους με διαβήτη τύπου 2. Μόνο ένα μικρό μέρος αυτών είχε προχωρήσει σε σοβαρότερη ηπατική νόσο.
Η έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε στο Journal of Internal Medicine, ενισχύει τα στοιχεία ότι ο συνδυασμός διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκίας αυξάνει τον κίνδυνο λιπώδους ήπατος, το οποίο μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρότερη ηπατική νόσο.
Διαταραχές στον μεταβολισμό, όπως εκείνες που χαρακτηρίζουν το μεταβολικό σύνδρομο, είναι δυνατόν να έχουν επιπτώσεις σε πολλά όργανα του σώματος.
«Το μεταβολικό σύνδρομο είναι ένας συνδυασμός παραγόντων που οδηγούν στη συσσώρευση λίπους στο σώμα και στη μη σωστή διαχείριση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. Αυτό συνεπάγεται αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης δευτερογενών ασθενειών, όπως ο διαβήτης τύπου 2 και οι καρδιαγγειακές παθήσεις», λέει ο Wile Balkhed, υποψήφιος διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο Linköping και ειδικευόμενος γιατρός στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Linköping.
Στο ήπαρ, η διαταραχή μπορεί να έχει ως συνέπεια την ολοένα μεγαλύτερη συγκέντρωση λίπους. Η κατάσταση είναι γνωστή ως λιπώδης νόσος του ήπατος που σχετίζεται με μεταβολική δυσλειτουργία, ή MASLD, και παλαιότερα αποκαλούνταν μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Εκτιμάται ότι περίπου ένας στους πέντε ενήλικες στη Σουηδία έχει MASLD, ενώ παγκοσμίως ενδέχεται να επηρεάζεται έως και ένας στους τρεις ενήλικες.
Η λιπώδης νόσος του ήπατος ενδέχεται να εξελιχθεί σε σοβαρή πάθηση, όπως η κίρρωση, κατά την οποία σχηματίζεται ουλώδης ιστός στο ήπαρ. Αν και η κίρρωση είναι σχετικά σπάνια, η σοβαρή ηπατική νόσος συνδέεται, για όσους την εμφανίζουν, με υψηλό κίνδυνο καρκίνου του ήπατος και αυξημένη θνησιμότητα.
«Είναι πολύ σημαντικό να βρούμε τα άτομα που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο σοβαρής ηπατικής νόσου, επειδή μπορούμε να κάνουμε πολύ καλό για αυτούς τους ασθενείς. Αλλά είναι σαν να ψάχνουμε για βελόνα στα άχυρα. Ας ελπίσουμε ότι τα δεδομένα μας θα βοηθήσουν στην εύρεση των ατόμων υψηλού κινδύνου μεταξύ όλων των ασθενών», αναφέρει ο Mattias Ekstedt, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Linköping και σύμβουλος γαστρεντερολογίας και ηπατολογίας στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Linköping.
Ο αυξημένος κίνδυνος λιπώδους ήπατος για τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 είναι ήδη γνωστός, όμως η συχνότητά του παραμένει ασαφής, καθώς οι προηγούμενες έρευνες κατέληξαν σε πολύ διαφορετικά αποτελέσματα. Για να εξασφαλίσουν όσο γίνεται πιο αντιπροσωπευτικά στοιχεία, οι ερευνητές εξέτασαν την παρουσία MASLD και κίρρωσης του ήπατος σε ασθενείς με διαβήτη τύπου 2.
Οι μαγνητικές τομογραφίες έδειξαν ότι σχεδόν έξι στους 10 συμμετέχοντες (59%) είχαν λιπώδη νόσο του ήπατος που σχετίζεται με μεταβολική δυσλειτουργία. Στη μελέτη έλαβαν μέρος περισσότεροι από 300 άνθρωποι με διαβήτη τύπου 2.
Παράλληλα, οι ερευνητές μέτρησαν με υπερήχους τη δυσκαμψία του ήπατος. Οι εξετάσεις έδειξαν ότι περίπου το 7% των συμμετεχόντων είχε αλλοιώσεις ενδεικτικές πρώιμης κίρρωσης. Το ποσοστό αυτό είναι μικρότερο από εκείνο που είχαν καταγράψει προηγούμενες μελέτες σε ασθενείς εξειδικευμένων κλινικών, όπου η σοβαρότερη νόσος εμφανίζεται συχνότερα.
«Το εύρημα είναι σημαντικό για να προσδιοριστεί εάν οι ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 πρέπει να υποβάλλονται σε έλεγχο για ηπατική νόσο. Αρκετοί διεθνείς οργανισμοί το συνιστούν στις κατευθυντήριες γραμμές τους, αλλά τέτοιος έλεγχος δεν έχει εισαχθεί στη Σουηδία», σημειώνει ο Wile Balkhed.
Επιπλέον, η μελέτη ανέδειξε την παχυσαρκία ως παράγοντα κινδύνου για την εξέλιξη της ηπατικής νόσου σε κίρρωση, εύρημα που συμβαδίζει με τα αποτελέσματα παλαιότερων ερευνών.
«Τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκία αποτελούν μια ομάδα ιδιαίτερου κινδύνου στην οποία η υγειονομική περίθαλψη θα πρέπει να δώσει προτεραιότητα στις μελλοντικές προσπάθειες. Στη μελέτη μας, το 13% αυτής της ομάδας είχε ουλές στο ήπαρ σε πρώιμο στάδιο, ποσοστό πολύ μεγαλύτερο από το 2% στην ομάδα με διαβήτη τύπου 2 χωρίς παχυσαρκία», αναφέρει ο Wile Balkhed.
Ευτυχώς, το λιπώδες ήπαρ δεν είναι απαραίτητα μόνιμη κατάσταση. Η ποσότητα λίπους στο συκώτι μπορεί να περιοριστεί σημαντικά όταν το άτομο μειώσει το βάρος του.
Για περισσότερες πληροφορίες: Wile Balkhed et al., «Evaluating the prevalence and severity of metabolic dysfunction‐associated steatotic liver disease in patients with type 2 diabetes mellitus in primary care», Journal of Internal Medicine (2025). DOI: 10.1111/joim.20103.
Σύνοψη
- Λιπώδες ήπαρ εμφανίζει σχεδόν το 60% των ατόμων με διαβήτη τύπου 2, ενώ η παχυσαρκία ενισχύει τον κίνδυνο σοβαρής ηπατικής νόσου.
- Τα ευρήματα της μελέτης από το Πανεπιστήμιο Linköping τονίζουν πόσο σημαντικός είναι ο έλεγχος για ηπατικές παθήσεις στους ασθενείς με διαβήτη.
- Χρειάζεται υγειονομική φροντίδα προσαρμοσμένη στις ανάγκες των ασθενών με διαβήτη και παχυσαρκία, καθώς η απώλεια βάρους μπορεί να βελτιώσει την κατάσταση του ήπατος.
- Πρώιμα ευρήματα κίρρωσης του ήπατος καταγράφηκαν σε περίπου 7% των συμμετεχόντων.
- Όπως επισημαίνει η μελέτη, τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκία αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα αυξημένο κίνδυνο, γι’ αυτό και χρειάζεται να έχουν προτεραιότητα στη φροντίδα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/lipodes-ipar-o-atheatos-symmachos-toy-diaviti-typoy-2/11218
