Σύμφωνα με νεότερη επιστημονική μελέτη, ο εθελοντισμός ωφελεί τους άλλους, ενώ ενδέχεται να καθυστερεί τη γήρανση του οργανισμού και να συμβάλλει στην παράταση της ζωής. Η μελέτη δείχνει ότι οι μεγαλύτεροι ενήλικες που συμμετέχουν σε εθελοντικές δράσεις έχουν πιο νεανική βιολογική ηλικία σε σχέση με τη χρονολογική τους.
Ο εθελοντισμός μπορεί να περιορίσει τη μοναξιά και το άγχος, προσφέροντας παράλληλα αίσθημα σκοπού και νοήματος. Επιπλέον, βοηθά να παραμένουν ενεργά το σώμα και το μυαλό. Ακόμη και 1-4 ώρες συμμετοχής εβδομαδιαίως είναι δυνατόν να έχουν θετική επίδραση στην υγεία.
Θα μπορούσε άραγε μια απλή πράξη προσφοράς, χωρίς προσδοκία ανταλλάγματος, να επηρεάσει τον ρυθμό με τον οποίο γερνά το σώμα; Πρόσφατη επιστημονική μελέτη υποστηρίζει ότι ο εθελοντισμός ξεπερνά την καλοσύνη προς τους άλλους: μπορεί να αποτελεί ουσιαστική φροντίδα και για τον ίδιο μας τον εαυτό.
Η βιολογική ηλικία αποτυπώνει τον τρόπο λειτουργίας του σώματος σε κυτταρικό επίπεδο. Η επίδραση του χρόνιου στρες, της μοναξιάς ή των ανθυγιεινών συνηθειών μπορεί να επιταχύνει τη βιολογική γήρανση. Ωστόσο, ο τρόπος ζωής, και ιδίως οι κοινωνικές επαφές, είναι δυνατόν να συμβάλει στην επιβράδυνσή της.
Τι δείχνουν τα επιστημονικά δεδομένα;
Μελέτη στο επιστημονικό περιοδικό Social Science & Medicine διαπίστωσε ότι οι μεγαλύτεροι ενήλικες που προσέφεραν εθελοντική εργασία παρουσίαζαν βραδύτερη «επιγενετική γήρανση». Με άλλα λόγια, τα κύτταρά τους έμοιαζαν βιολογικά νεότερα από όσο υποδήλωνε η ηλικία τους σε χρόνια.
Η θετική συσχέτιση ήταν ιδιαίτερα εμφανής μεταξύ όσων αφιέρωναν περίπου 1–4 ώρες την εβδομάδα σε εθελοντικές δράσεις. Τα αποτελέσματα ήταν εντονότερα στους συνταξιούχους, ενδεχομένως επειδή ο εθελοντισμός αναπληρώνει τον κοινωνικό ρόλο και τη ρουτίνα που χάνονται μετά τη διακοπή της εργασίας.
Πώς μπορεί ο εθελοντισμός να ωφελεί τόσο την υγεία;
1. Περιορίζει τη μοναξιά
Η κοινωνική απομόνωση έχει συσχετιστεί με μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιοπαθειών, κατάθλιψης και γνωστικής εξασθένισης. Η συμμετοχή σε μια εθελοντική ομάδα δίνει την ευκαιρία για νέες σχέσεις και αίσθημα ένταξης σε κοινότητα, ενώ μπορεί να στηρίξει την ψυχική υγεία.
2. Προσφέρει σκοπό και νόημα
Το να αισθάνεται κάποιος χρήσιμος και μέρος μιας προσπάθειας που τον υπερβαίνει μπορεί να ενεργοποιήσει σημαντικά ψυχολογικά οφέλη. Μέσα από τον εθελοντισμό γίνεται σαφές ότι η παρουσία μας έχει αξία. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι όσοι αισθάνονται πως έχουν σκοπό στη ζωή παρουσιάζουν καλύτερη λειτουργία του ανοσοποιητικού και χαμηλότερο κίνδυνο πρόωρου θανάτου.
3. Διατηρεί ενεργά το σώμα και το μυαλό
Χωρίς να είναι πάντα εμφανές, πολλές εθελοντικές δράσεις περιλαμβάνουν δραστηριότητες όπως:
- Κίνηση
- Οργάνωση
- Επικοινωνία
- Επίλυση προβλημάτων
Οι δραστηριότητες αυτές κινητοποιούν το σώμα και ενδυναμώνουν τη νευροπλαστικότητα του εγκεφάλου. Καθώς ο εγκέφαλος ωφελείται από τις προκλήσεις, ο εθελοντισμός μπορεί να τις προσφέρει με φυσικό τρόπο.
4. Βοηθά στον περιορισμό του στρες
Η εστίαση στους άλλους μπορεί να απομακρύνει την προσοχή από τις προσωπικές ανησυχίες και την υπερανάλυση. Με αυτόν τον τρόπο διευκολύνεται η ρύθμιση της κορτιζόλης, της ορμόνης του στρες, και προστατεύεται το καρδιαγγειακό σύστημα. Έτσι, η προσφορά μπορεί να λειτουργήσει ως «αντίδοτο» στο χρόνιο στρες.
Δεν απαιτείται να αλλάξετε ριζικά την καθημερινότητά σας
Σύμφωνα με την έρευνα, ουσιαστικό αντίκτυπο μπορεί να έχει ακόμη και η ενασχόληση για 1–2 ώρες την εβδομάδα, για λίγες ώρες κάθε μήνα ή η περιστασιακή συμμετοχή σε δράσεις. Μεγαλύτερη σημασία φαίνεται να έχει η συνέπεια παρά ο συνολικός χρόνος.
Συνοπτική εικόνα
- Πρόσφατη επιστημονική μελέτη αναφέρει ότι ο εθελοντισμός ενδέχεται να καθυστερεί τη γήρανση και να συμβάλλει σε μεγαλύτερη διάρκεια ζωής.
- Οι μεγαλύτεροι ενήλικες που μετέχουν σε εθελοντικές δράσεις εμφανίζουν βιολογική ηλικία νεότερη από τη χρονολογική τους.
- Η εθελοντική εργασία μπορεί να περιορίσει τη μοναξιά, να δώσει σκοπό και νόημα και να διατηρήσει ενεργό το σώμα και το μυαλό.
- Ιδιαίτερα θετικά ευρήματα καταγράφηκαν για όσους προσφέρουν εθελοντικά 1-4 ώρες κάθε εβδομάδα.
- Η συμμετοχή σε εθελοντισμό συσχετίζεται με καλύτερη ψυχική υγεία και χαμηλότερο κίνδυνο πρόωρου θανάτου.
- Ακόμη και λίγη εθελοντική δράση μπορεί να αποφέρει σημαντικά οφέλη, ενώ η ποιότητα της συμμετοχής μετρά περισσότερο από την ποσότητα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/poia-kali-praxi-mporei-na-mas-charisei-perissotera-chronia-zois/22220
