Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Exeter διαπίστωσαν, στην εκτενέστερη μελέτη μέχρι σήμερα για την παχυσαρκία και τις χρόνιες ασθένειες, ότι η παχυσαρκία αποτελεί τον κύριο παράγοντα κινδύνου για 61 από τις 71 παθήσεις που εξετάστηκαν. Σε αυτές περιλαμβάνονται ο διαβήτης τύπου 2 και η οστεοαρθρίτιδα.
Στηρίχθηκε σε γενετικά και ιατρικά στοιχεία από χιλιάδες άτομα η μελέτη, με τα αποτελέσματα να δείχνουν ότι η μείωση του δείκτη μάζας σώματος ενδέχεται να προλάβει την εμφάνιση πολλών ασθενειών.
Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία της διαχείρισης του βάρους για την πρόληψη σοβαρών προβλημάτων υγείας. Οι ειδικοί επισημαίνουν, παράλληλα, ότι χρειάζεται να ενισχυθούν τα προγράμματα δημόσιας υγείας για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.
Ως «την κύρια κινητήρια δύναμη» πίσω από συνήθεις αλλά και δυνητικά απειλητικές για τη ζωή παθήσεις περιέγραψαν οι ερευνητές την παχυσαρκία, στη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα μελέτη για τη σχέση βάρους και χρόνιων ασθενειών. Παραδείγματα αποτελούν οι χρόνιες νεφρικές παθήσεις, η οστεοαρθρίτιδα και ο διαβήτης.
Στο Πανεπιστήμιο του Exeter, η ερευνητική ομάδα αξιολόγησε αν το υπερβολικό βάρος συνιστά παράγοντα κινδύνου για 71 διαφορετικές παθήσεις που συχνά συνυπάρχουν, όπως ο διαβήτης τύπου 2 και η οστεοαρθρίτιδα. Αξιοποιώντας γενετικά και ιατρικά δεδομένα χιλιάδων ανθρώπων που είχαν λάβει μέρος σε παλαιότερες μελέτες, οι ερευνητές κατέληξαν ότι η παχυσαρκία ήταν παράγοντας κινδύνου για 61 από αυτές τις συνδυαστικές παθήσεις, δηλαδή για περίπου το 86%.
Για κάθε 1.000 άτομα με χρόνια νεφρική νόσο και οστεοαρθρίτιδα, μείωση του δείκτη μάζας σώματος κατά 4,5 μονάδες θα μπορούσε, επίσης, να αποτρέψει την εμφάνιση και των δύο παθήσεων σε περίπου 17 άτομα. Η ίδια μείωση του ΔΜΣ ενδέχεται να αποτρέψει τον διαβήτη τύπου 2 και την οστεοαρθρίτιδα σε περίπου 9 άτομα ανά 1.000.
Για δέκα ζεύγη παθήσεων, τα ευρήματα έδειξαν ότι η παχυσαρκία εξηγούσε το σύνολο της γενετικής συσχέτισης, υποδεικνύοντας πως το υπερβολικό βάρος ήταν ο βασικός λόγος για την ταυτόχρονη εμφάνισή τους. Στα ζεύγη συγκαταλέγονταν η χρόνια νεφρική νόσος και διάφορες πνευμονικές παθήσεις που ονομάζονται χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), η ουρική αρθρίτιδα με την υπνική άπνοια, η νεφρική νόσος με την οστεοαρθρίτιδα, καθώς και ο διαβήτης τύπου 2.
Τη μελέτη διηύθυνε ο καθηγητής Τζακ Μπόουντεν, βιοϊατρικός επιστήμονας δεδομένων, ο οποίος δήλωσε:
«Ξέραμε ότι ορισμένες παθήσεις συχνά εμφανίζονται μαζί και ότι η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο πολλών ασθενειών. Αυτή η μεγάλη μελέτη ωστόσο είναι η πρώτη που χρησιμοποιεί γενετικά δεδομένα για να ποσοτικοποιήσει τον ρόλο της παχυσαρκίας στο να εμφανίζονται ασθένειες στο ίδιο άτομο. Διαπιστώσαμε ότι για ορισμένα ζεύγη παθήσεων, η παχυσαρκία αποτελεί τον κύριο παράγοντα. Η έρευνά μας παρέχει πολύ περισσότερες λεπτομέρειες για τη σχέση μεταξύ παχυσαρκίας και ασθενειών, κάτι που θα βοηθήσει τους κλινικούς ιατρούς να δίνουν πιο στοχευμένες συμβουλές στους ασθενείς στο μέλλον.»
Οι ερευνητές κατέγραψαν, τέλος, και τα ζεύγη παθήσεων στα οποία η παχυσαρκία δεν αποτελεί τον κύριο παράγοντα. Τώρα εξετάζουν άλλες πιθανές αιτίες.
Δημοσιευμένα στο Communications Medicine, τα ευρήματα ενισχύουν, σύμφωνα με τους ειδικούς, την ανάγκη για προγράμματα δημόσιας υγείας που αντιμετωπίζουν την παχυσαρκία. Η εφαρμογή τους θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τον κίνδυνο συσσώρευσης πολλαπλών προβλημάτων υγείας.
Παχυσαρκία και χρόνιες παθήσεις: Οι περιορισμοί της μελέτης
Ορισμένοι περιορισμοί πρέπει να ληφθούν υπόψη. Αφενός, τα δεδομένα αφορούσαν κυρίως κατοίκους της βόρειας Ευρώπης και, αφετέρου, δεν συνυπολογίστηκαν παράγοντες του τρόπου ζωής που είναι γνωστό ότι προκαλούν παχυσαρκία.
Παρά τους περιορισμούς, τα αποτελέσματα αναδεικνύουν την ανάγκη λήψης μέτρων και τακτικού ελέγχου του σωματικού βάρους. Τονίζουν, επίσης, πόσο σημαντική είναι η διαχείριση της παχυσαρκίας για την πρόληψη πολύ σοβαρών παθήσεων που απειλούν τη ζωή.
Συνοπτικά
- Η μεγαλύτερη μελέτη για την παχυσαρκία και τις χρόνιες ασθένειες έδειξε ότι η παχυσαρκία αποτελεί τον κύριο παράγοντα κινδύνου για 61 από τις 71 παθήσεις που εξετάστηκαν.
- Μεταξύ των παθήσεων που σχετίζονται με την παχυσαρκία βρίσκονται ο διαβήτης τύπου 2 και η οστεοαρθρίτιδα.
- Η μελέτη αξιοποίησε γενετικά και ιατρικά δεδομένα χιλιάδων ανθρώπων και τα ευρήματα δείχνουν ότι η μείωση του δείκτη μάζας σώματος ενδέχεται να προλάβει πολλές ασθένειες.
- Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι πρέπει να ενισχυθούν τα προγράμματα δημόσιας υγείας για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.
- Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τη σημασία της διαχείρισης του βάρους για την πρόληψη σοβαρών προβλημάτων υγείας.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/varos-kai-ygeia-i-pachysarkia-pyrodotei-61-epikindynes-astheneies/19513
