Σίγουρα το άγχος επηρεάζει τα πάντα: μας κάνει να φοβόμαστε περισσότερο ακόμη κι όταν δεν υπάρχει λόγος, ενώ μας αποσυντονίζει και μας κάνει πιο ασταθείς και αδύναμους. Αν και θα περίμενε κανείς πως η σταθερή προδιάθεση προς το άγχος θα επιβάρυνε περισσότερο τη σωματική και ψυχική υγεία, νέα έρευνα φαίνεται να δείχνει κάτι διαφορετικό.
Με βάση τα αποτελέσματα πρόσφατης μελέτης που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό npj Science of Learning, το προσωρινό άγχος επιδρά εντονότερα στους ανθρώπους, επηρεάζοντας σημαντικά τη μαθησιακή τους ικανότητα.
Πείραμα εικονικής πραγματικότητας για το άγχος και τη μάθηση
Στην έρευνα έλαβαν μέρος 70 άτομα ηλικίας 20 έως 30 ετών. Οι μελετητές χρησιμοποίησαν ένα παιχνίδι εικονικής πραγματικότητας, όπου οι συμμετέχοντες συγκέντρωναν λουλούδια. Σε ορισμένα υπήρχαν μέλισσες που «τσιμπούσαν» τους παίκτες με ήπια ηλεκτρική διέγερση στο χέρι.
Η ομάδα των ερευνητών διαπίστωσε μετά το πείραμα ότι όσοι έμαθαν να διακρίνουν τις ασφαλείς περιοχές από τις επικίνδυνες, όπου υπήρχαν μέλισσες, είχαν καλύτερη χωρική μνήμη και χαμηλότερα επίπεδα άγχους σε σύγκριση με όσους δεν μπόρεσαν να τις ξεχωρίσουν.
Αντίθετα, οι συμμετέχοντες που δεν έμαθαν να διακρίνουν τις περιοχές παρουσίασαν αυξημένα επίπεδα άγχους και ένιωθαν φόβο ακόμη και σε ασφαλή μέρη.
Πώς το προσωρινό άγχος επηρεάζει τη μάθηση και τη χωρική μνήμη
Σύμφωνα με τη μελέτη, τη μεγαλύτερη επίδραση στη μαθησιακή ικανότητα του ατόμου είχαν οι προσωρινές συναισθηματικές εξάρσεις άγχους και όχι η γενικότερη προδιάθεσή του προς το άγχος.
Κατά τους μελετητές, τα ευρήματα συμβάλλουν σημαντικά στην εξήγηση του γιατί ορισμένα άτομα αντιμετωπίζουν για καιρό αγχώδεις διαταραχές, όπως η μετατραυματική αγχώδης διαταραχή (PTSD). Σε τέτοιες περιπτώσεις δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν τις ασφαλείς από τις επικίνδυνες καταστάσεις που συναντούν.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το υπερβολικό άγχος διαταράσσει τόσο τη μάθηση όσο και την αναγνώριση των απειλών, κάτι που ενδέχεται να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις χρόνιες αντιδράσεις φόβου.
Άγχος, χρόνιες αντιδράσεις φόβου και θεραπείες
Η κατανόηση αυτών των μηχανισμών φαίνεται επίσης σημαντική, με στόχο να βελτιωθούν οι θεραπείες για τις διαταραχές άγχους και στρες. Η προσέγγιση αυτή εστιάζει στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι επεξεργάζονται τις περιβαλλοντικές απειλές.
Οι ερευνητές αναφέρουν ότι αξίζει να διερευνηθεί αν άτομα με ψυχοπαθολογίες που σχετίζονται με το άγχος παρουσιάζουν παρόμοιες μεταβολές στη χωρική μνήμη τους.
Η ενσωμάτωση πρόσθετων μέτρων παρακολούθησης της προσοχής σε μελλοντικές μελέτες, όπως η ιχνηλάτηση ματιών (eye-tracking), ενδέχεται να βοηθήσει να προσδιοριστεί αν η εστίαση σε πιθανές απειλές επηρεάζει τη συνολική αντίληψη του περιβάλλοντος.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/psychologia/ereyna-to-agchos-tholonei-tin-krisi-mas-gia-ton-kindyno-2/4231
