Μια νέα διεθνής έρευνα αποδεικνύει ότι η απώλεια βάρους δεν αποτελεί τον μοναδικό δείκτη υγείας.
Ακόμη και όσοι δεν κατάφεραν να χάσουν κιλά εξακολούθησαν να αποκομίζουν σημαντικά οφέλη για την υγεία τους, όπως καλύτερη χοληστερόλη και λιγότερο σπλαχνικό λίπος. Έτσι, προστάτευαν τον εαυτό τους από σοβαρές ασθένειες.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο European Journal of Preventive Cardiology, επισημαίνει την ανάγκη να επαναπροσδιοριστεί η κλινική επιτυχία και υπογραμμίζει τη σημασία των βιώσιμων αλλαγών στον τρόπο ζωής έναντι της άμεσης απώλειας βάρους.
Αν δεν μειώνεται το βάρος σας, σημαίνει ότι η προσπάθεια είναι χαμένος χρόνος; Όχι, τονίζει νέα διεθνής έρευνα. Οι ερευνητές αναφέρουν πως ακόμη και άνθρωποι με «αποτυχημένη» απώλεια βάρους —όσοι, δηλαδή, δεν έχασαν αισθητά αρκετά κιλά— εξακολουθούσαν να βελτιώνουν την υγεία τους, με τρόπους σημαντικότερους από το να φορέσουν μικρότερο νούμερο.
Στη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο European Journal of Preventive Cardiology, συμμετείχαν 761 άτομα τα οποία παρακολουθήθηκαν σε εντατικά προγράμματα τρόπου ζωής διάρκειας 18 έως 24 μηνών. Οφέλη για την υγεία τους αποκόμισαν ακόμη και όσοι έχασαν ελάχιστο βάρος ή καθόλου, με πιθανή προστασία από καρδιακές παθήσεις, διαβήτη και άλλες απειλητικές για τη ζωή παθήσεις.
Επαναπροσδιορίζεται η επιτυχία στην απώλεια βάρους
Οι επιστήμονες εξέτασαν στοιχεία από τρεις μελέτες: την DIRECT, διάρκειας 24 μηνών, την CENTRAL, διάρκειας 18 μηνών, και την DIRECT PLUS, επίσης διάρκειας 18 μηνών. Οι συμμετέχοντες ήταν κατά μέσο όρο 50 ετών και είχαν δείκτη μάζας σώματος στο εύρος της παχυσαρκίας. Έλαβαν μέρος σε οργανωμένα προγράμματα, όπως μεσογειακή διατροφή, διατροφικά πρότυπα χαμηλών υδατανθράκων και άσκηση.
Οι μακροπρόθεσμες εκβάσεις οδήγησαν στον διαχωρισμό των συμμετεχόντων σε τρεις ομάδες:
- Επιτυχής απώλεια βάρους: Απώλεσαν πάνω από το 5% του αρχικού τους βάρους.
- Μέτρια επιτυχής απώλεια βάρους: Η μείωση του βάρους κυμάνθηκε από 0% έως 5%.
- Ανθεκτικοί στην απώλεια βάρους (28%): Δεν έχασαν βάρος ή παρουσίασαν αύξηση.
Παρότι το βάρος της ομάδας των «ανθεκτικών» μεταβλήθηκε ελάχιστα, τα μέλη της εξακολουθούσαν να παρουσιάζουν βελτίωση σε βασικούς δείκτες υγείας.
Τα οφέλη που παρατηρήθηκαν στην υγεία
«Έχουμε συνηθίσει να εξισώνουμε την απώλεια βάρους με την υγεία και εάν δεν χάσουμε κιλά συχνά πιστεύουμε ότι αποτύχαμε», αναφέρει η επικεφαλής συγγραφέας Δρ. Anat Yaskolka Meir από το Harvard Chan School. «Τα ευρήματά μας αναδιαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο ορίζουμε την κλινική επιτυχία. Τα άτομα που δεν χάνουν βάρος μπορούν να βελτιώσουν τον μεταβολισμό τους και να μειώσουν τον μακροπρόθεσμο κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών. Αυτό είναι ένα μήνυμα ελπίδας, όχι αποτυχίας» επισημαίνει.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, ακόμη και χωρίς απώλεια βάρους, η HDL χοληστερόλη —η προστατευτική μορφή που βοηθά στην καταπολέμηση των καρδιακών παθήσεων— αυξήθηκε σημαντικά. Παράλληλα, μειώθηκε το σπλαχνικό λίπος που περιβάλλει ζωτικά όργανα, όπως το συκώτι και η καρδιά. Η μείωση αυτού του κρυφού λίπους μπορεί να περιορίσει τον κίνδυνο ασθενειών, ανεξάρτητα από τη συνολική απώλεια βάρους.
Τι απέδωσε κάθε κιλό απώλειας βάρους
Η ομάδα υπολόγισε τις αλλαγές που αντιστοιχούσαν σε κάθε περιττό κιλό που έχασαν οι συμμετέχοντες. Με κάθε κιλό βάρους που έχασαν και διατήρησαν, παρατηρήθηκαν σημαντικές βελτιώσεις σε πολλούς δείκτες: η HDL χοληστερόλη φάνηκε να αυξάνεται κατά 1,44%, τα τριγλυκερίδια να υποχωρούν κατά 1,37%, η ινσουλίνη να μειώνεται κατά 2,46% και το ηπατικό λίπος κατά 0,49 ποσοστιαίες μονάδες.
Ωστόσο, όπως σημείωσαν οι ερευνητές, όφελος είχαν και όσοι έχασαν ελάχιστα κιλά, κυρίως χάρη στη μείωση του σπλαχνικού λίπους και στα καλύτερα επίπεδα χοληστερόλης.
Για να καταλήξουν στα ευρήματα, οι ερευνητές παρακολούθησαν με προηγμένες απεικονιστικές μεθόδους το λίπος γύρω από τα όργανα, τη μυϊκή μάζα και τους μεταβολικούς δείκτες που επηρεάζουν άμεσα τον κίνδυνο ασθενειών. Παράλληλα, οι εξετάσεις αίματος κατέγραψαν παράγοντες από την ευαισθησία στην ινσουλίνη έως τα επίπεδα φλεγμονής, δίνοντας συνολική εικόνα της μεταβολικής υγείας.
Απώλεια βάρους και βιώσιμες αλλαγές
Οι ερευνητές εξηγούν ότι οι εσωτερικές μεταβολές του σώματος συχνά προηγούνται των εξωτερικών. Έτσι, κάποιος μπορεί να έχει σταθερό βάρος, ενώ παράλληλα “χτίζει” μυς και χάνει λίπος, βελτιώνοντας τον τρόπο με τον οποίο το σώμα επεξεργάζεται τη ζάχαρη και τα λιπαρά. Οι αλλαγές αυτές μειώνουν τον κίνδυνο σοβαρών προβλημάτων υγείας.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ακόμη πως η σταθερή εφαρμογή αλλαγών στον τρόπο ζωής συνδέθηκε με καλύτερη αρτηριακή πίεση, βελτίωση της ηπατικής λειτουργίας και μεγαλύτερη ευαισθησία στην ινσουλίνη, ανεξάρτητα από το αν άλλαξε το βάρος. Η αυξημένη ευαισθησία στην ινσουλίνη συμβάλλει στην πρόληψη του διαβήτη τύπου 2.
Οι ερευνητές εισηγούνται να δίνεται προτεραιότητα σε αλλαγές που μπορούν να διατηρηθούν, καθώς φαίνεται να έχουν τα καλύτερα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα. Έτσι, αντί να επιδιώκονται δύσκολα επιτεύξιμοι στόχοι που δεν διατηρούνται εύκολα, η έμφαση μπορεί να μετατοπιστεί σε βιώσιμες συνήθειες.
Συμπερασματικά
- Νέα διεθνής έρευνα δείχνει ότι η απώλεια βάρους δεν αποτελεί το μοναδικό μέτρο της υγείας: αρκετοί συμμετέχοντες είχαν βελτιωμένη υγεία, παρότι δεν έχασαν κιλά.
- Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο European Journal of Preventive Cardiology και τονίζει την αξία των αλλαγών στον τρόπο ζωής που μπορούν να διατηρηθούν, σε αντίθεση με την επιδίωξη άμεσης απώλειας βάρους.
- Βελτιώσεις σε δείκτες όπως η HDL χοληστερόλη και το σπλαχνικό λίπος καταγράφηκαν ακόμη και σε όσους συμμετέχοντες δεν έχασαν βάρος.
- Τα ευρήματα στρέφουν την προσοχή στις εσωτερικές μεταβολές του σώματος, οι οποίες ενδέχεται να έχουν μεγαλύτερη σημασία από εξωτερικές αλλαγές, όπως η απώλεια βάρους.
- Οι επιστήμονες συνιστούν να τίθενται ρεαλιστικοί στόχοι για την υγεία που μπορούν να διατηρηθούν, αντί να αξιολογείται η πρόοδος μόνο με βάση το βάρος.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/apoleia-varoys-akoma-kai-ta-empodia-enischyoyn-tin-ygeia-deite-giati/10328
