Η μελέτη που δημοσιεύτηκε στο PLOS ONE αμφισβητεί την καθιερωμένη αντίληψη ότι οι χορτοφάγοι είναι περισσότερο συμπονετικοί και αλτρουιστές, καθώς τα ευρήματα δείχνουν ότι συχνά προσανατολίζονται στην προσωπική επιτυχία και την αυτονομία.
Σε έρευνα με 3.700 συμμετέχοντες από τις ΗΠΑ και την Πολωνία, οι χορτοφάγοι σημείωσαν υψηλότερα σκορ σε αξίες όπως η προσωπική δύναμη και η αναζήτηση εμπειριών. Αντίθετα, οι κρεατοφάγοι έδειξαν μεγαλύτερη προσήλωση στους κοινωνικούς κανόνες.
Παρότι αναγνωρίζεται η φιλική στάση των χορτοφάγων απέναντι στο περιβάλλον, συχνά αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη. Αυτό υποδηλώνει ότι η διατροφή τους μπορεί να εκλαμβάνεται ως κοινωνικά ασυνήθιστη και φορτισμένη.
Η σκέψη ενός ανθρώπου που αποφεύγει το κρέας συνήθως φέρνει στο νου έννοιες όπως «συμπόνια», «ενσυναίσθηση», «οικολογική συνείδηση» και «αλτρουισμός». Ωστόσο, νέα μελέτη αμφισβητεί αυτή την αντίληψη, καταλήγοντας ότι οι χορτοφάγοι συχνά επιδιώκουν την προσωπική πρόοδο, την ανεξαρτησία και τις προκλήσεις.
Με δημοσίευση στο επιστημονικό περιοδικό PLOS ONE, η μελέτη εξέτασε τις αξίες περίπου 3.700 ανθρώπων στις ΗΠΑ και την Πολωνία, συγκρίνοντας όσους δεν τρώνε κρέας με τους κρεατοφάγους μέσω ενός διεθνώς αναγνωρισμένου ψυχολογικού εργαλείου. Οι vegetarians είχαν χαμηλότερες επιδόσεις στην ευμένεια (φροντίδα για φίλους και οικογένεια), στην ασφάλεια και στην τήρηση κοινωνικών κανόνων, σε σχέση με όσους καταναλώνουν κρέας.
Οι υψηλότερες βαθμολογίες των χορτοφάγων καταγράφηκαν σε αξίες όπως η επιτυχία, η προσωπική δύναμη και η αναζήτηση νέων εμπειριών. «Η χορτοφαγία μπορεί να αντικατοπτρίζει μια βαθιά ανάγκη για ανεξαρτησία και ατομικότητα, κόντρα στην κυρίαρχη αφήγηση που τη συνδέει με συλλογικότητα και αυτοθυσία», υποστηρίζουν οι ερευνητές.
Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ακόμη διαφοροποιήσεις ανάμεσα στις χώρες. Για παράδειγμα, στην Πολωνία οι χορτοφάγοι εμφανίστηκαν λιγότερο παραδοσιακοί και συμβατικοί, ενώ στις ΗΠΑ οι συγκεκριμένες αποκλίσεις ήταν πιο περιορισμένες.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν πως τα ευρήματα δεν χαρακτηρίζουν τους χορτοφάγους εγωκεντρικούς ούτε υποστηρίζουν ότι αδιαφορούν για τους άλλους. Κατά την ερμηνεία τους, η επιλογή της διατροφής ίσως βασίζεται περισσότερο σε προσωπικές πεποιθήσεις και λιγότερο στην επιθυμία προσαρμογής ή συμφωνίας με την πλειονότητα. Σε μια κοινωνία όπου το κρέας παραμένει συνηθισμένο, το να γίνει κάποιος vegetarian σημαίνει ότι επιλέγει διαφορετική πορεία από το κοινωνικό ρεύμα, κάτι που απαιτεί ψυχική ανθεκτικότητα και προσωπικό θάρρος.
Γιατί οι χορτοφάγοι συναντούν κοινωνική καχυποψία;
Ομάδα ερευνητών από το πανεπιστήμιο της Βάασα στη Φινλανδία διερεύνησε τους λόγους για τους οποίους η διατροφή με βάση τα φυτικά τρόφιμα εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται με επιφυλακτικότητα στην Ευρώπη. Στην έρευνα πήραν μέρος 3.600 άτομα, τα οποία ρωτήθηκαν ποιοι, κατά την άποψή τους, προτιμούν να είναι vegan.
Τα ευρήματα ανέδειξαν μια αντιφατική στάση: από τη μία, οι χορτοφάγοι θεωρούνταν άνθρωποι που ενδιαφέρονται για την υγεία τους, είναι «φιλικοί» προς το περιβάλλον και αξίζουν θαυμασμό. Από την άλλη, καταγράφηκε ότι απορρίπτονταν από το κοινωνικό σύνολο.
«Η κατανάλωση κρέατος και από την άλλη, η μη κατανάλωσή του, φαίνεται να αποτελεί ένα έντονα φορτισμένο κοινωνικό φαινόμενο. Σύμφωνα με την έρευνά μας, οι καταναλωτές που προτιμούν τις φυτικές εναλλακτικές λύσεις θεωρούνται κοινωνικά διαφορετικοί και όχι με καλό τρόπο», δήλωσε η Δρ Ρούσα-Μαρία Μαλίλα, συγγραφέας της μελέτης.
«Τα ανάμεικτα συναισθήματα απέναντι στους χορτοφάγους αντανακλούν ένα γενικότερο κλίμα. Η ανάγκη για μείωση της κατανάλωσης κρέατος για περιβαλλοντικούς λόγους σίγουρα δεν αποτελεί πια έκπληξη για κανέναν. Ωστόσο, η αλλαγή των καταναλωτικών μας συνηθειών δεν είναι τόσο απλή. Αυτό μπορεί να εκφραστεί μέσα από την απογοήτευση και να διοχετευτεί προς εκείνους που ήδη έχουν προχωρήσει στην αλλαγή. Όπως και έχει, η χορτοφαγική διατροφή δεν χρειάζεται να σχετίζεται με τον συμβιβασμό, αν και η εικόνα γύρω από αυτήν συχνά εκλαμβάνεται έτσι», κατέληξε η Δρ Μαλίλα.
Συνοπτική εικόνα των ευρημάτων
- Μελέτη στο PLOS ONE αμφισβητεί την εικόνα του χορτοφάγου ως αλτρουιστή και δείχνει ότι οι χορτοφάγοι επιδιώκουν την προσωπική επιτυχία και την αυτονομία.
- Σε έρευνα 3.700 ατόμων από τις ΗΠΑ και την Πολωνία, οι χορτοφάγοι συγκέντρωσαν υψηλότερες βαθμολογίες στην προσωπική δύναμη και στην αναζήτηση νέων εμπειριών.
- Οι κρεατοφάγοι έδειξαν μεγαλύτερη συμμόρφωση με τους κοινωνικούς κανόνες και υψηλότερη επίδοση σε αξίες όπως η ευμένεια και η ασφάλεια.
- Αν και αναγνωρίζεται η φιλική στάση των χορτοφάγων προς το περιβάλλον, συχνά γίνονται στόχος καχυποψίας και κοινωνικής απόρριψης.
- Τα ευρήματα συνδέουν τη χορτοφαγία ενδεχομένως με την ανεξαρτησία και το προσωπικό θάρρος, περισσότερο παρά με τη συλλογικότητα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/chortofagoi-vs-kreatofagon-poioi-dipsoyn-gia-exoysia-kai-kataxiosi/13968
