Μια νέα μελέτη δείχνει ότι όσοι τρώνε κρέας μπορεί να έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να φτάσουν τα 100 από όσους δεν τρώνε, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι ευθύνεται η διατροφή: τα ευρήματα ίσως σχετίζονται με τις διατροφικές δυσκολίες που εμφανίζονται σε μεγάλη ηλικία.
Παρακολουθώντας περισσότερους από 5.000 Κινέζους άνω των 80 ετών, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι ανάγκες σε θρεπτικά συστατικά μεταβάλλονται όσο περνούν τα χρόνια. Για τη διατήρηση της μυϊκής και οστικής υγείας, οι ηλικιωμένοι χρειάζονται επαρκείς ποσότητες πρωτεΐνης και άλλων θρεπτικών συστατικών.
Ο ίδιος κίνδυνος δεν φαίνεται να αφορά τους ηλικιωμένους που τρώνε ψάρι, γαλακτοκομικά ή αυγά. Η διατροφή χρειάζεται να προσαρμόζεται στην ηλικία και στις ανάγκες του οργανισμού.
Μια νέα μελέτη συνέκρινε τη μακροζωία ανάμεσα σε παμφάγους και χορτοφάγους. Τα αποτελέσματα εξετάζουν ποια ομάδα είναι πιθανότερο να φτάσει τα 100 και φωτίζουν τη σχέση ανάμεσα στη διατροφή και το προσδόκιμο ζωής.
Κρέας ή χορτοφαγία: Ποιοι φτάνουν συχνότερα τα 100 σύμφωνα με νέα μελέτη
Μεγάλες επιδημιολογικές αναλύσεις έχουν συσχετίσει τη χορτοφαγική διατροφή με μετρήσιμα οφέλη στην καρδιομεταβολική υγεία και σε ορισμένους δείκτες που σχετίζονται με χρόνιες νόσους. Σε εκτενή συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση που δημοσιεύτηκε στο JAMA, χορτοφάγοι και vegan είχαν χαμηλότερο σωματικό βάρος και καλύτερους μεταβολικούς δείκτες, όπως η ολική και η LDL χοληστερόλη και η γλυκόζη, συγκριτικά με τους παμφάγους σε διατομεακές μελέτες. Στις προοπτικές μελέτες καταγράφηκε χαμηλότερος κίνδυνος εμφάνισης ή/και θανάτου από ισχαιμική καρδιοπάθεια , καθώς και μικρή, αλλά στατιστικά σημαντική, μείωση στην εμφάνιση συνολικού καρκίνου.
Μια διαφορετική μελέτη, ωστόσο, καταλήγει ότι όσοι αποφεύγουν το κρέας μπορεί να έχουν μικρότερη πιθανότητα να φτάσουν τα 100 έτη σε σχέση με τους κρεατοφάγους. Τα αποτελέσματα δεν είναι αναγκαστικά τόσο απλά, επομένως δεν χρειάζεται να αλλάξετε βιαστικά τη φυτική σας διατροφή.
Στην έρευνα συμμετείχαν περισσότεροι από 5.000 Κινέζοι ηλικίας 80 ετών και άνω, οι οποίοι λάμβαναν μέρος στην Chinese Longitudinal Healthy Longevity Survey, μια αντιπροσωπευτική σε εθνικό επίπεδο μελέτη που άρχισε το 1998. Ως το 2018, οι συμμετέχοντες που ακολουθούσαν διατροφή χωρίς κρέας εμφάνιζαν μικρότερη πιθανότητα να γίνουν αιωνόβιοι απ’ ό,τι οι κρεατοφάγοι.
Με την πρώτη ματιά, το αποτέλεσμα μοιάζει να έρχεται σε αντίθεση με τις δεκαετίες έρευνας που υποστηρίζουν ότι οι φυτικές διατροφές ωφελούν την υγεία. Οι χορτοφαγικές δίαιτες έχουν συσχετιστεί σταθερά με μειωμένο κίνδυνο για καρδιοπάθειες και εγκεφαλικά επεισόδια, για διαβήτη τύπου 2 και για παχυσαρκία. Μέρος αυτής της προστατευτικής συσχέτισης αποδίδεται στην υψηλότερη πρόσληψη φυτικών ινών και στη χαμηλότερη κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών.
Πώς εξηγείται, λοιπόν, αυτό το εύρημα; Πριν εξαχθούν οριστικά συμπεράσματα, χρειάζεται να συνεκτιμηθούν αρκετοί σημαντικοί παράγοντες.
Πώς μεταβάλλονται οι ανάγκες του οργανισμού με την ηλικία
Η μελέτη αφορούσε ενήλικες ηλικίας 80 ετών και άνω, μια ομάδα με διατροφικές ανάγκες που διαφέρουν σημαντικά από εκείνες των νεότερων ατόμων. Οι αλλαγές που συνοδεύουν τη γήρανση επηρεάζουν τόσο την ποσότητα της τροφής που καταναλώνεται όσο και τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά. Καθώς μειώνεται η ενεργειακή δαπάνη, συχνά υποχωρούν επίσης η μυϊκή μάζα, η οστική πυκνότητα και η όρεξη. Οι μεταβολές αυτές ενισχύουν τον κίνδυνο υποσιτισμού και αδυναμίας.
Τα περισσότερα δεδομένα για τα οφέλη της διατροφής χωρίς κρέας αφορούν νεότερους ανθρώπους, όχι ηλικιωμένους με εύθραυστη υγεία. Ενδείξεις από ορισμένες μελέτες συνδέουν τη μη κατανάλωση κρέατος σε μεγαλύτερη ηλικία με αυξημένο κίνδυνο για κατάγματα, καθώς η πρόσληψη ασβεστίου και πρωτεΐνης μπορεί να είναι χαμηλότερη.
Στην τρίτη ηλικία, αλλάζουν οι στόχοι της διατροφής: μεγαλύτερη έμφαση δίνεται στη διατήρηση της μυϊκής μάζας, στην πρόληψη της απώλειας βάρους και στο να παρέχει κάθε γεύμα αρκετά θρεπτικά συστατικά, αντί να προτάσσεται η πρόληψη μακροχρόνιων ασθενειών.
Ενδέχεται, λοιπόν, τα ευρήματα να αντανακλούν τις διατροφικές δυσκολίες που συνοδεύουν την προχωρημένη ηλικία και όχι κάποιο εγγενές πρόβλημα στις φυτικές δίαιτες. Σε κάθε περίπτωση, τα αποτελέσματα δεν αναιρούν τα τεκμηριωμένα οφέλη αυτών των διατροφικών προτύπων για νεότερους και πιο υγιείς ενήλικες.
Ένα στοιχείο έχει ιδιαίτερη σημασία: η μικρότερη πιθανότητα μακροζωίας για όσους δεν κατανάλωναν κρέας καταγράφηκε αποκλειστικά στους υποβαρείς συμμετέχοντες. Στους ηλικιωμένους με φυσιολογικό βάρος δεν εντοπίστηκε ανάλογη συσχέτιση.
Στην τρίτη ηλικία, το χαμηλό βάρος έχει ήδη συσχετιστεί ισχυρά με μεγαλύτερο κίνδυνο αδυναμίας και θνησιμότητας. Συνεπώς, το σωματικό βάρος φαίνεται να παίζει καθοριστικό ρόλο στην ερμηνεία των ευρημάτων.
Αν και τα ευρήματα έχουν ενδιαφέρον, χρειάζεται να θυμόμαστε ότι προέρχονται από παρατηρητική μελέτη και, επομένως, καταγράφουν συσχετίσεις αντί για αιτιώδεις σχέσεις. Η συνύπαρξη δύο παραγόντων δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι ο ένας προκαλεί τον άλλο.
Παράλληλα, τα αποτελέσματα είναι συμβατά με το «παράδοξο της παχυσαρκίας» που αφορά την τρίτη ηλικία: σε αυτή τη φάση της ζωής, το σωματικό βάρος που είναι ελαφρώς υψηλότερο συνδέεται συχνά με καλύτερη επιβίωση.
Ένα ακόμη εύρημα έχει σημασία: η μικρότερη πιθανότητα να συμπληρώσουν τα 100 δεν καταγράφηκε στους ανθρώπους που απέφευγαν το κρέας αλλά έτρωγαν ψάρι, γαλακτοκομικά ή αυγά. Οι συγκεκριμένες τροφές προσφέρουν απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για την υποστήριξη της μυϊκής και οστικής υγείας, μεταξύ των οποίων πρωτεΐνη υψηλής ποιότητας, βιταμίνη B12, ασβέστιο και βιταμίνη D.
Για τους ηλικιωμένους που ακολουθούσαν αυτά τα διατροφικά πρότυπα, οι πιθανότητες να ζήσουν ως τα 100 ήταν ίδιες με εκείνες των ανθρώπων που έτρωγαν κρέας. Κατά την εκτίμηση των ερευνητών, οι μικρές ποσότητες ζωικών τροφών ενδέχεται να συμβάλλουν στην πρόληψη του υποσιτισμού και της απώλειας άλιπης μυϊκής μάζας σε πολύ μεγάλη ηλικία, σε σχέση με τις αυστηρά φυτικές δίαιτες.
Τι δείχνουν τα ευρήματα για την υγιή γήρανση;
Το ζητούμενο δεν είναι να κρίνουμε ποια διατροφή είναι «καλύτερη», αλλά να λαμβάνουμε υπόψη το στάδιο της ζωής για το οποίο προορίζεται. Με την ηλικία, οι ενεργειακές ανάγκες υποχωρούν, καθώς μειώνεται ο βασικός μεταβολισμός, ενώ ορισμένες διατροφικές ανάγκες αυξάνονται.
Για τη διατήρηση της μυϊκής μάζας και την αποφυγή της αδυναμίας, οι ηλικιωμένοι χρειάζεται να λαμβάνουν επαρκείς ποσότητες πρωτεΐνης, βιταμίνης B12, ασβεστίου και βιταμίνης D. Στην τρίτη ηλικία, η πρόληψη του υποσιτισμού και της απώλειας βάρους αποκτά συχνά μεγαλύτερη βαρύτητα από την πρόληψη χρόνιων παθήσεων.
Μια φυτική διατροφή μπορεί να αποτελεί υγιεινή επιλογή, χρειάζεται όμως ενδεχομένως προσεκτική οργάνωση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, λήψη συμπληρωμάτων, ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες και να διασφαλίζεται η διατροφική επάρκεια, ιδίως σε μεγαλύτερη ηλικία.
Με άλλα λόγια, οι διατροφικές ανάγκες στα 90 δεν είναι ίδιες με εκείνες στα 50. Οι διατροφικές συμβουλές χρειάζεται να λαμβάνουν υπόψη τις μεταβολές που συμβαίνουν με την πάροδο του χρόνου. Οι επιλογές που σας εξυπηρετούν σήμερα μπορεί να χρειαστούν αλλαγές όσο μεγαλώνετε, κάτι που είναι απολύτως φυσιολογικό.
Τα βασικά συμπεράσματα
- Νεότερη μελέτη υποδεικνύει ότι όσοι τρώνε κρέας ενδέχεται να έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να φτάσουν τα 100 από τους χορτοφάγους, χωρίς αυτό να αναιρεί τις διαφορετικές διατροφικές ανάγκες στην τρίτη ηλικία.
- Οι ερευνητές παρακολούθησαν περισσότερους από 5.000 Κινέζους ηλικίας άνω των 80 ετών. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ηλικιωμένοι χρειάζονται αρκετή πρωτεΐνη και άλλα θρεπτικά συστατικά για να διατηρούν την υγεία τους.
- Οι ηλικιωμένοι που τρώνε ψάρι, γαλακτοκομικά ή αυγά δεν εμφανίζουν τον ίδιο κίνδυνο μακροχρόνιας αδυναμίας με τους χορτοφάγους.
- Τα ευρήματα υπογραμμίζουν ότι η διατροφή χρειάζεται να προσαρμόζεται στις ανάγκες του οργανισμού όσο περνούν τα χρόνια.
- Στην τρίτη ηλικία, βασική προτεραιότητα είναι η διατήρηση της μυϊκής μάζας και της υγείας, αντί της πρόληψης χρόνιων ασθενειών.
- Η έρευνα τονίζει πως οι διατροφικές ανάγκες μεταβάλλονται με την ηλικία, επομένως οι σχετικές συμβουλές πρέπει να προσαρμόζονται.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/makrozoia-oi-latreis-toy-kreatos-echoyn-perissoteres-pithanotites-na-ginoyn-aionovioi-apokalyptei-ereyna/18080
