Νέα μελέτη υποδεικνύει ότι η κετογονική δίαιτα, με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και χαμηλή σε υδατάνθρακες, μπορεί να επαναφέρει τα οφέλη της άσκησης σε άτομα με υψηλό σάκχαρο στο αίμα.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Nature Communications, η συγκεκριμένη δίαιτα αύξησε την ικανότητα των ποντικών να αξιοποιούν οξυγόνο κατά την άσκηση και ομαλοποίησε τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα τους.
Η Sarah Lessard επισημαίνει πως ο συνδυασμός διατροφής και άσκησης είναι καθοριστικός για τη βελτίωση της υγείας. Παράλληλα, αναφέρει ότι χρειάζεται περαιτέρω έρευνα σε ανθρώπους, ώστε να επιβεβαιωθούν τα ευρήματα.
Για καλή υγεία, η συνήθης σύσταση είναι να ασκούμαστε και να περιορίζουμε τα λιπαρά τρόφιμα. Η σωματική δραστηριότητα συμβάλλει στην απώλεια βάρους και στην ανάπτυξη μυών, ενώ δυναμώνει την καρδιά. Ενισχύει επίσης την πρόσληψη και αξιοποίηση οξυγόνου για την παραγωγή ενέργειας — έναν από τους ισχυρότερους προγνωστικούς παράγοντες για την υγεία και τη μακροζωία.
Ωστόσο, τα άτομα με αυξημένο σάκχαρο συχνά δεν απολαμβάνουν στον ίδιο βαθμό τα οφέλη της άσκησης, ιδίως την αποτελεσματική χρήση οξυγόνου. Αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιακών και νεφρικών παθήσεων, ενώ το υψηλό σάκχαρο μπορεί να δυσκολεύει τους μυς να προσλαμβάνουν οξυγόνο πιο αποτελεσματικά ως απόκριση στην άσκηση.
Για τα άτομα αυτά, νεότερη μελέτη εξετάζει το ενδεχόμενο η λύση να μην είναι λιγότερα λιπαρά, αλλά περισσότερα. Η Sarah Lessard, επιστήμονας στον τομέα της ιατρικής άσκησης, δημοσίευσε στο Nature Communications έρευνα σύμφωνα με την οποία η κετογονική δίαιτα, με πολλά λιπαρά, μείωσε την υψηλή γλυκόζη ή την υπεργλυκαιμία στα ποντίκια και ενίσχυσε την απόκριση του οργανισμού τους στην άσκηση. «Μετά από μία εβδομάδα στην κετογονική δίαιτα, το σάκχαρο στο αίμα τους ήταν εντελώς φυσιολογικό, σαν να μην είχαν καθόλου διαβήτη», δήλωσε η Lessard, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Ινστιτούτο Βιοϊατρικής Έρευνας Fralin στο Κέντρο Έρευνας Ιατρικής Άσκησης VTC. «Με την πάροδο του χρόνου, η δίαιτα προκάλεσε αναδιαμόρφωση των μυών των ποντικών, καθιστώντας τα πιο οξειδωτικά και κάνοντάς τα να αντιδρούν καλύτερα στην αερόβια άσκηση».
Πώς μπορεί η κετογονική δίαιτα να βελτιώσει την απόκριση στην άσκηση
Η ονομασία της κετογονικής δίαιτας προέρχεται από την κέτωση: μια μεταβολική κατάσταση στην οποία το σώμα χρησιμοποιεί την καύση λίπους ως καύσιμο αντί για τη ζάχαρη. Η διατροφή αυτή παραμένει αμφιλεγόμενη, καθώς περιλαμβάνει πολλά λιπαρά και ελάχιστους υδατάνθρακες, σε αντίθεση με τη δίαιτα χαμηλών λιπαρών που ιστορικά συνιστούσαν οι υποστηρικτές της υγείας.
Η κετογονική δίαιτα έχει, πάντως, συνδεθεί με οφέλη σε ορισμένες παθήσεις, όπως η επιληψία και η νόσος του Πάρκινσον. Τη δεκαετία του 1920, προτού ανακαλυφθεί η ινσουλίνη, χρησιμοποιούνταν για τη διαχείριση του διαβήτη, επειδή μπορούσε να μειώσει το σάκχαρο στο αίμα.
Σε παλαιότερη έρευνα, η Lessard είχε παρατηρήσει πως τα άτομα με υψηλό σάκχαρο στο αίμα είχαν μικρότερη ικανότητα άσκησης. Έτσι, διερεύνησε αν η δίαιτα θα μπορούσε να βελτιώσει την απόκριση στην άσκηση και να αυξήσει την ικανότητα άσκησης.
Τα ποντίκια ακολούθησαν διατροφή πλούσια σε λιπαρά και φτωχή σε υδατάνθρακες και έτρεχαν σε τροχούς. Στη συνέχεια ανέπτυξαν περισσότερες μυϊκές ίνες βραδείας συστολής, οι οποίες ενισχύουν την αντοχή. «Τα σώματά τους χρησιμοποιούσαν πιο αποτελεσματικά το οξυγόνο, κάτι που αποτελεί ένδειξη υψηλότερης αερόβιας ικανότητας», ανέφερε η Lessard.
Η Lessard πρόσθεσε ότι η άσκηση ωφελεί σχεδόν όλους τους ιστούς του σώματος, μεταξύ των οποίων και τον λιπώδη ιστό. Ωστόσο, η ίδια και άλλοι ερευνητές εκτιμούν ότι οι μεγαλύτερες βελτιώσεις στην υγεία δεν επιτυγχάνονται μόνο με τη δίαιτα ή μόνο με την άσκηση.
Τι μπορεί να σημαίνουν τα ευρήματα για τους ανθρώπους
«Αυτό που πραγματικά διαπιστώνουμε από αυτή τη μελέτη και από τις άλλες μελέτες μας είναι ότι η δίαιτα και η άσκηση δεν λειτουργούν απλώς μεμονωμένα», είπε η Lessard, η οποία κατέχει επίσης θέση στο Τμήμα Ανθρώπινων Τροφίμων, Διατροφής και Άσκησης στο Κολέγιο Γεωργίας και Βιοεπιστημών του Virginia Tech. «Υπάρχουν πολλά συνδυασμένα αποτελέσματα και έτσι μπορούμε να αποκομίσουμε τα μέγιστα οφέλη από την άσκηση εάν τρώμε μια υγιεινή διατροφή ταυτόχρονα».
Η Lessard σχεδιάζει να συνεχίσει την έρευνά της σε ανθρώπους, για να εξετάσει αν θα έχουν αντίστοιχα οφέλη από την κετογονική δίαιτα με εκείνα που καταγράφηκαν στα ποντίκια.
Επισημαίνει ότι η κετογονική δίαιτα είναι δύσκολη στην τήρησή της. Αντίθετα, ένα λιγότερο περιοριστικό πρόγραμμα, όπως η μεσογειακή διατροφή, ενδέχεται να είναι πιο εύκολο για τους ανθρώπους και να παραμένει αποτελεσματικό. Μπορεί επίσης να συμβάλει στη διατήρηση χαμηλού σακχάρου στο αίμα, χωρίς πλήρη αποκλεισμό των υδατανθράκων, καθώς περιλαμβάνει υδατάνθρακες από μη επεξεργασμένα φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης.
«Οι προηγούμενες μελέτες μας έχουν δείξει ότι οποιαδήποτε στρατηγική έχετε καταλήξει εσείς και ο γιατρός σας για να μειώσετε το σάκχαρο στο αίμα σας θα μπορούσε να λειτουργήσει», είπε.
Περισσότερες πληροφορίες: A ketogenic diet enhances aerobic exercise adaptation and promotes muscle mitochondrial remodeling in hyperglycemic male mice, Nature Communications (2026). DOI: 10.1038/s41467-026-69349-5.
Σύνοψη
- Η κετογονική δίαιτα είναι πλούσια σε λιπαρά και φτωχή σε υδατάνθρακες και ενδέχεται να επαναφέρει τα οφέλη της άσκησης σε άτομα με υψηλό σάκχαρο.
- Σύμφωνα με μελέτη, η δίαιτα ενίσχυσε στα ποντίκια τη δυνατότητα αξιοποίησης οξυγόνου κατά την άσκηση και επανέφερε το σάκχαρό τους σε φυσιολογικά επίπεδα.
- Η επιστήμονας Sarah Lessard υπογραμμίζει ότι ο συνδυασμός διατροφής και άσκησης είναι καθοριστικός για την καλύτερη υγεία.
- Η κετογονική δίαιτα χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια στη διαχείριση του διαβήτη, επειδή συμβάλλει στη μείωση του σακχάρου στο αίμα.
- Απαιτούνται περισσότερες μελέτες σε ανθρώπους, ώστε να επιβεβαιωθούν τα ευρήματα για τη δίαιτα.
- Ένα λιγότερο αυστηρό διατροφικό πρότυπο, όπως η μεσογειακή διατροφή, μπορεί να είναι πιο εύκολο να διατηρηθεί και εξίσου αποτελεσματικό στον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/i-ketogoniki-diaita-apokathista-ta-ofeli-tis-askisis-se-atoma-me-ypsilo-sakcharo/21340
