Η γνωστική εξασθένηση μπορεί να εμφανιστεί φυσιολογικά με την ηλικία, όμως η υγιεινή διατροφή ενδέχεται να περιορίσει τον κίνδυνο.
Νεότερη μελέτη στο JAMA Neurology συγκρίνει διατροφικές προσεγγίσεις και καταλήγει ότι η διατροφή DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) προστάτευε περισσότερο τη γνωστική λειτουργία.
Στοιχεία από περισσότερους από 159.000 συμμετέχοντες έδειξαν ότι η διατροφή DASH, με έμφαση σε φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης, συμβάλλει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης και της φλεγμονής. Και οι δύο αποτελούν παράγοντες κινδύνου για γνωστική εξασθένηση.
Με το πέρασμα των χρόνων, όλοι βιώνουμε σε κάποιο βαθμό γνωστική εξασθένηση. Επιδιώκουμε, ωστόσο, να διατηρήσουμε τον εγκέφαλο υγιή και λειτουργικό όσο γίνεται περισσότερο, και έρευνες υποδεικνύουν πως κάποιες επιλογές στον τρόπο ζωής μπορεί να βοηθήσουν. Σε αυτές συγκαταλέγεται η υγιεινή διατροφή. Ποια είναι η καλύτερη επιλογή;
Απάντηση στο ερώτημα επιχείρησε να δώσει νέα μελέτη στο έγκριτο JAMA Neurology. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την διατροφή DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) ως την πιο αποτελεσματική για τη μείωση του κινδύνου γνωστικής εξασθένησης. Παράλληλα, συνδέθηκε με καλύτερη γνωστική λειτουργία από ορισμένα άλλα διατροφικά πλάνα.
Η σύγκριση διαφορετικών διατροφικών προτύπων
Στη μελέτη εξετάστηκαν δεδομένα υγείας από πάνω από 159.000 ανθρώπους, των οποίων η μέση ηλικία ήταν 44 έτη. Οι ερευνητές εστίασαν στα εξής:
- Alternate Healthy Eating Index 2010 – συνολικός δείκτης για την υγιεινή διατροφή
- DASH – διατροφή που αποσκοπεί στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης
- Υγιεινή φυτοφαγική διατροφή – στηρίζεται σε λαχανικά, φρούτα, όσπρια και δημητριακά
- Διατροφές που είναι υγιεινές και φιλικές προς τον πλανήτη
- Δείκτες υπερινσουλιναιμίας και φλεγμονής – εκτιμούν ποιες τροφές ενδέχεται να αυξήσουν την ινσουλίνη ή να προκαλέσουν φλεγμονή στο σώμα.
«Επιλέξαμε πρότυπα που αντιπροσωπεύουν διαφορετικές διατροφικές προσεγγίσεις, ώστε να αξιολογήσουμε ποιο έδειχνε τις πιο συνεπείς συσχετίσεις χρησιμοποιώντας τις ίδιες μεθόδους και τους ίδιους συμμετέχοντες», δήλωσε ο Kjetil Bjornevik, επίκουρος καθηγητής στα Τμήματα Διατροφής και Επιδημιολογίας στο Harvard T.H. Chan School of Public Health και κύριος συγγραφέας της μελέτης.
Γνωστική εξασθένηση: Η DASH ξεχωρίζει στη σύγκριση
Ο Bjornevik ανέφερε πως, από τα πρότυπα που μπήκαν σε σύγκριση, η διατροφή DASH συσχετίστηκε πιο ισχυρά και σταθερά τόσο με χαμηλότερη υποκειμενική γνωστική εξασθένηση όσο και με καλύτερη γνωστική λειτουργία, βάσει αντικειμενικών μετρήσεων.
«Αυτά τα αποτελέσματα βοηθούν στο να εντοπιστούν τα συστατικά της διατροφής που μπορεί να ευθύνονται για τις συσχετίσεις», είπε ο Bjornevik.
«Τα λαχανικά και τα ψάρια συνδέονταν σταθερά με καλύτερα αποτελέσματα, ενώ το κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας, οι τηγανητές πατάτες και τα ροφήματα με ζάχαρη συνδέονταν με χειρότερα αποτελέσματα», τόνισε ο ίδιος.
Ένας λόγος που ενδέχεται να εξηγεί την ιδιαίτερη αποτελεσματικότητα της διατροφής DASH στη μείωση του κινδύνου γνωστικής εξασθένησης είναι ότι επιδρά σε φυσιολογικά συστήματα που σχετίζονται στενά με την υγεία του εγκεφάλου. Πρόκειται για τη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, τη λειτουργία των αγγείων, τη μεταβολική υγεία και τη φλεγμονή.
«Η διατροφή DASH δίνει έμφαση στα λαχανικά, τα φρούτα, τα ολικής άλεσης δημητριακά, τα όσπρια, τους ξηρούς καρπούς και περιορίζει το νάτριο, τη ζάχαρη και το κόκκινο/επεξεργασμένο κρέας — στοιχεία που τείνουν να βελτιώνουν τους καρδιαγγειακούς παράγοντες κινδύνου και να μειώνουν το φλεγμονώδες φορτίο. Πιο συγκεκριμένα, μειώνουν την αρτηριακή πίεση και η υπέρταση αποτελεί αναγνωρισμένο παράγοντα κινδύνου για γνωστική εξασθένηση. Επιπλέον, η διατροφή DASH είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά και αντιφλεγμονώδη θρεπτικά συστατικά που μειώνουν το οξειδωτικό στρες και τη νευροφλεγμονή και το θρεπτικό προφίλ της μπορεί να υποστηρίξει την υγεία των αγγείων και την ευαισθησία στην ινσουλίνη, στοιχεία όλο και περισσότερο αναγνωρισμένα ως σημαντικά για την υγεία του εγκεφάλου», εξήγησαν οι ερευνητές.
Συνοπτικά
- Παρότι η γνωστική εξασθένηση αποτελεί φυσική αλλαγή που συνδέεται με την ηλικία, ο κίνδυνος μπορεί να περιοριστεί με υγιεινή διατροφή.
- Μελέτη που δημοσιεύτηκε στο JAMA Neurology κατέδειξε ότι η διατροφή DASH ήταν η αποτελεσματικότερη για την προστασία της γνωστικής λειτουργίας.
- Από την ανάλυση στοιχείων για περισσότερους από 159.000 συμμετέχοντες προέκυψε ότι η διατροφή DASH μειώνει την αρτηριακή πίεση και τη φλεγμονή, οι οποίες αποτελούν παράγοντες κινδύνου για γνωστική εξασθένηση.
- Στο επίκεντρο της διατροφής DASH βρίσκονται τα λαχανικά, τα φρούτα και τα δημητριακά ολικής άλεσης, ενώ η πρόσληψη νατρίου και ζάχαρης περιορίζεται.
- Η κατανάλωση λαχανικών και ψαριών συνδέεται με καλύτερα αποτελέσματα στη γνωστική λειτουργία, σε αντίθεση με το κόκκινο κρέας και τα τηγανητά τρόφιμα, που σχετίζονται με χειρότερα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/gnostiki-exasthenisi-poia-einai-i-kalyteri-diatrofi-gia-meiosi-toy-kindynoy/21896
