Ο καφές έχει συσχετιστεί σε πρόσφατες μελέτες με οφέλη όπως η μακροζωία και ο χαμηλότερος κίνδυνος για διάφορες ασθένειες. Ειδικά οι γυναίκες που πίνουν καφέ με καφεΐνη φαίνεται να έχουν μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν σωματικά και γνωστικά προβλήματα όσο μεγαλώνουν.
Τα πιθανά οφέλη, ωστόσο, ίσως αφορούν κυρίως όσους δεν προσθέτουν στον καφέ ζάχαρη ή κορεσμένα λιπαρά. Οι ειδικοί τονίζουν πως η μέτρια κατανάλωση μπορεί να έχει θετική επίδραση, η οποία όμως διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Αξίζει να παρατηρήσουμε τη δική μας σχέση με τον καφέ και τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζει την ενέργεια και τη διάθεσή μας.
Μελέτες συνδέουν τον καφέ εδώ και δεκαετίες με τη μακροζωία και τον περιορισμό του κινδύνου για αρκετά προβλήματα υγείας. Πριν από λίγες ημέρες, μεγάλη έρευνα βρέθηκε στο επίκεντρο της δημοσιότητας, συσχετίζοντας τον καφέ με την υγιή γήρανση: οι γυναίκες που κατανάλωναν καφεϊνούχο καφέ εμφάνιζαν λιγότερες πιθανότητες για σωματικά προβλήματα, γνωστικές διαταραχές και χρόνιες ασθένειες καθώς προχωρούσε η ηλικία τους. Επίσης, μελέτη που δημοσιεύτηκε τον Ιανουάριο έδειξε ότι οι πρωινοί καταναλωτές καφέ είχαν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής από όσους τον έπιναν αργότερα μέσα στην ημέρα.
Πρόσφατη ανάλυση έδειξε ακόμη ότι τα πιθανά οφέλη στη μακροζωία ίσως αφορούν μόνο όσους δεν βάζουν στον καφέ τους πολλή ζάχαρη ή κορεσμένα λιπαρά. Επομένως, δεν περιλαμβάνονται, φυσικά, η μόκα και ο φραπουτσίνο.
«Ο καφές είναι κάτι σαν την επιστημονική εκδοχή του «celebrity». Κάνει πρωτοσέλιδα ό,τι κι αν γίνει», λέει η Susan Albers, PsyD, κλινική ψυχολόγος στην Cleveland Clinic. «Νομίζω ότι αυτό συμβαίνει επειδή διαπερνά την ηλικία, την κουλτούρα και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση. Είναι μια ουσία που όλοι απολαμβάνουν και πίνουν. Και είναι μία από τις πιο ευρέως καταναλισκόμενες ψυχοδραστικές ουσίες στον πλανήτη. Ξεχνάμε ότι πρόκειται στην πραγματικότητα για ένα ναρκωτικό που συνδυάζεται με ένα απολαυστικό ρόφημα», προσθέτει.
Στον καφέ βρίσκονται μικροθρεπτικά συστατικά, μεταξύ των οποίων οι πολυφαινόλες με αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες. Παράλληλα, οι περισσότεροι καφέδες περιέχουν και την ουσία «καφεΐνη».
Μπορούμε, άραγε, να καταλήξουμε κάποτε αν ο καφές ωφελεί ή βλάπτει; Θα επαναληφθεί άραγε η περίπτωση του κόκκινου κρασιού, που μέχρι πρόσφατα παρουσιαζόταν ως υγιεινό, ενώ πλέον το αλκοόλ αποδοκιμάζεται συνολικά;
Η εικόνα που δίνουν τα στοιχεία για τον καφέ
Ας εξετάσουμε τα δεδομένα: είναι τελικά ο καφές ωφέλιμος ή επιβλαβής;
Όσοι αγαπούν τον καφέ στρέφονται σε στοιχεία που στηρίζουν επιστημονικά ότι η συνήθειά τους είναι υγιεινή. Αντίθετα, όσοι δεν τον προτιμούν ανοίγουν σχετικά άρθρα αναζητώντας επιβεβαίωση ότι σωστά τον αποφεύγουν.
Συμφωνούν οι ειδικοί για τα οφέλη του καφέ στην υγεία; Ναι, αν και αυτά δεν είναι απαραίτητο να ισχύουν για κάθε άνθρωπο.
«Μεγάλες μελέτες παρατήρησης δείχνουν γενικά μια συνεπή θετική συσχέτιση μεταξύ της μέτριας κατανάλωσης καφέ -δύο έως τρία, ίσως τέσσερα φλιτζάνια την ημέρα- και του μειωμένου κινδύνου εμφάνισης διαφόρων ασθενειών, συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών παθήσεων, των ηπατικών παθήσεων ή του καρκίνου», λέει η Jamie Mok, διαιτολόγος-διατροφολόγος από το Λος Άντζελες της Καλιφόρνια και εκπρόσωπος της Ακαδημίας Διατροφής και Διαιτολογίας.
Δεν είναι βέβαιο ότι όλοι θα αποκομίσουν τα ίδια οφέλη. Σε αυτή την κατηγορία μπορεί να ανήκουν όσοι ακολουθούν ήδη διατροφή με πολλές πολυφαινόλες, όπως αυτές που περιέχουν τα μούρα, ή όσοι δεν πίνουν σκέτο καφέ, αφού αυτός είναι συνήθως το αντικείμενο των μελετών. Ακόμη και δύο φλιτζάνια μαύρου καφέ το πρωί μπορεί να μην είναι υγιεινή επιλογή για κάποιον με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου ή άγχος.
Πώς να αξιολογήσετε τον καφέ στη δική σας καθημερινότητα
«Ο καφές είναι πραγματικά ένα χρυσωρυχείο για τους νευροεπιστήμονες και τους ψυχολόγους που θέλουν να μελετήσουν τον εγκέφαλο», λέει η Albers. «Τους δίνει αυτόν τον πλούτο πληροφοριών σχετικά με το πώς μας επηρεάζει αυτό που βάζουμε στο σώμα μας. Και ως ψυχολόγος, είναι απίστευτα συναρπαστικό και ενδιαφέρον να βλέπεις πώς κάτι όπως η καφεΐνη επηρεάζει τον ύπνο και τη διάθεσή μας», συμπληρώνει.
Οι δύο ειδικοί ανέφεραν ότι, όταν συναντούν πελάτες με άγχος ή δυσκολίες στον ύπνο, εξετάζουν μεταξύ των πρώτων παραγόντων την καφεΐνη. Όπως επισημαίνουν, οι περισσότεροι δεν αντιλαμβάνονται πόσο βαθιά μπορεί να επηρεάζει και άλλες πλευρές της υγείας τους.
Η Albers συστήνει στους πελάτες της μια άσκηση «mindfulness drinking», την οποία συχνά μοιράζεται μαζί τους, ώστε να διερευνήσουν τη σχέση τους με τον καφέ:
- Βρείτε χρόνο να καθίσετε και να πιείτε τον καφέ σας· το να τον καταναλώσετε καθ’ οδόν με το αυτοκίνητο ή το μετρό δεν υπολογίζεται.
- Πάρτε βαθιές αναπνοές για να προσέξετε το άρωμα. Αν θέλετε, κρατήστε το φλιτζάνι με τα δύο χέρια και νιώστε τη θερμότητά του. Αξιοποιήστε αυτή τη στιγμή για να χαλαρώσετε και να είστε συγκεντρωμένοι στο παρόν, παρατηρώντας όσα αντιλαμβάνεστε με τη γεύση, την αφή, την όσφρηση, την όραση, ακόμη και την ακοή.
- Προτού πιείτε, σημειώστε σε κλίμακα από το 1 έως το 10 τόσο την ενέργεια όσο και τη διάθεσή σας.
- Προσέξτε πώς νιώθετε μέσα στην επόμενη ώρα. Όταν αυτή περάσει, βαθμολογήστε ξανά από το 1 έως το 10 την ενέργεια και τη διάθεσή σας.
Η Albers αναφέρει: «Πολλοί άνθρωποι διαπιστώνουν πως η διάθεσή τους βελτιώνεται σημαντικά, όταν πιουν τον καφέ τους».
Επαναλάβετε το πείραμα και άλλες ημέρες, δοκιμάζοντας ίσως τον καφέ σας σκέτο ή προσθέτοντας κάποια γεύση, και δείτε αν αλλάζουν τα αποτελέσματα.
Ίσως ο καφές να αλλάζει τα επίπεδα ενέργειάς σας ή να επηρεάζει τον ύπνο. Μπορεί, επίσης, να ενισχύει τις σχέσεις σας, καθώς ένα κοινό ραντεβού για καφέ γίνεται μια μικρή ιεροτελεστία. Είναι πιθανό ακόμη να σας ανεβάζει τη διάθεση, ενώ η ζεστασιά του φλιτζανιού και η γνώριμη γεύση απλώς να σας ευχαριστούν.
Όπως σημειώνει η ειδικός, όλα αυτά είναι μάλλον θετικά…
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτική ανασκόπηση
- Ο καφές έχει συσχετιστεί με θετικές εκβάσεις για την υγεία, μεταξύ των οποίων η μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και ο χαμηλότερος κίνδυνος ασθενειών, ιδίως στις γυναίκες.
- Τα πιθανά οφέλη είναι μεγαλύτερα με μέτρια κατανάλωση καφέ, χωρίς προσθήκη ζάχαρης ή κορεσμένων λιπαρών.
- Σύμφωνα με τις έρευνες, η κατανάλωση δύο έως τεσσάρων φλιτζανιών καθημερινά συνδέεται με μικρότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών και άλλων παθήσεων.
- Η καφεΐνη ενδέχεται να επηρεάσει τη διάθεση και τον ύπνο, επομένως χρειάζεται να παρατηρούμε πώς αντιδρά ο οργανισμός μας.
- Μια άσκηση «mindfulness drinking» προτείνεται για την εξερεύνηση της σχέσης μας με τον καφέ και της επίδρασής του στην ενέργεια και τη διάθεσή μας.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/kafes-giati-mas-mageyoyn-toso-ta-thaymatoyrga-ofeli-toy-gia-tin-ygeia/9954
