Αλτσχάιμερ: Πώς 58χρονη παραγωγός του NBC μείωσε θεαματικά τον κίνδυνο – «Δεν ήθελα να περιμένω μέχρι να χάσω τη μνήμη μου»

Η περίπτωση μιας γυναίκας με γενετική προδιάθεση για Αλτσχάιμερ, η εντυπωσιακή μεταβολή στις εξετάσεις της και τα επιστημονικά δεδομένα για την πρόληψη της άνοιας.

Από το 86 στο 4: Η εξέταση που έφερε εντυπωσιακή αλλαγή

Πώς είναι δυνατόν να υπάρχουν στον εγκέφαλο αλλοιώσεις που συνδέονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ, ενώ η μνήμη παραμένει φυσιολογική; Η εμπειρία της 58χρονης Susan Kroll, παραγωγού ειδήσεων στο NBC News, φωτίζει τόσο τη σημασία της έγκαιρης διερεύνησης όσο και τις δυνατότητες, αλλά και τους περιορισμούς, των νεότερων θεραπειών.

Σε διάστημα λίγων μηνών, οι εξετάσεις έδειξαν θεαματική μείωση των συγκεντρώσεων αμυλοειδούς στον εγκέφαλο. Η Kroll συνδέει αυτή την αλλαγή με ένα εξατομικευμένο πλάνο, στο οποίο συνδυάστηκαν θεραπευτική παρέμβαση και αλλαγές στον τρόπο ζωής.

Αφού είχε λάβει έξι ενδοφλέβιες εγχύσεις, η Kroll έκανε απεικονιστικό έλεγχο τον Μάιο του 2026. Το αποτέλεσμα για τη βαθμολογία αμυλοειδούς έδειξε πτώση από το 86 στο μόλις 4.

Η ιατρική έκθεση κατέγραφε: «Το πρόβλημα με το αμυλοειδές έχει επιλυθεί».

Ο Dr. Richard Isaacson, που ίδρυσε την Κλινική Πρόληψης της Νόσου Αλτσχάιμερ, περιέγραψε τη μεταβολή ως «εντυπωσιακή σε βαθμό που σου πέφτει το σαγόνι».

Η μείωση του αμυλοειδούς, ωστόσο, δεν συνεπάγεται ότι ο κίνδυνος για Αλτσχάιμερ έχει εκλείψει.

Kisunla: Η αγωγή που στοχεύει τις πλάκες αμυλοειδούς

Η Kroll άρχισε τον Δεκέμβριο του 2025 να λαμβάνει Kisunla (donanemab), μονοκλωνικό αντίσωμα που είχε λάβει έγκριση από τον FDA το 2024.

Στόχος της αγωγής είναι οι πλάκες β-αμυλοειδούς, ένα χαρακτηριστικό παθολογικό εύρημα της νόσου.

Η μελέτη TRAILBLAZER-ALZ 2, η οποία δημοσιεύτηκε στο JAMA, περιέλαβε 1.736 ασθενείς με πρώιμη συμπτωματική νόσο Αλτσχάιμερ. Με βάση συγκεκριμένη κλίμακα αξιολόγησης, η donanemab επιβράδυνε κατά 35,1% την κλινική επιδείνωση μεταξύ των συμμετεχόντων με χαμηλά ή μέτρια επίπεδα tau.

Η θεραπεία συνοδεύεται και από κινδύνους: στη μελέτη αναφέρθηκαν εγκεφαλικό οίδημα και αιμορραγικές αλλοιώσεις. Για τον λόγο αυτό, οι ασθενείς χρειάζονται προσεκτική επιλογή και παρακολούθηση.

Η Kroll αναφέρει, επίσης, ότι δεν πάσχει από Αλτσχάιμερ ούτε από ήπια γνωστική διαταραχή. Συνεπώς, η δική της εμπειρία δεν αποτελεί τεκμήριο ότι η θεραπεία είναι αποτελεσματική σε ασυμπτωματικούς ανθρώπους.

Το οικογενειακό ιστορικό Αλτσχάιμερ που την έστειλε για εξετάσεις

Η διερεύνηση για την ίδια άρχισε το 2019, όταν η μητέρα της, λίγο πριν από τα 75α γενέθλιά της, εμφάνισε προβλήματα μνήμης.

«Ξέρω ότι η μνήμη μου δεν είναι τόσο καλή όσο παλιά και ότι επαναλαμβάνω τα ίδια πράγματα. Με ανησυχεί, αλλά πραγματικά δεν ξέρω τι να κάνω γι’ αυτό», της είχε γράψει.

Από τις γενετικές εξετάσεις προέκυψε ότι η μητέρα της είχε δύο αντίγραφα APOE4, μιας παραλλαγής που συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο Αλτσχάιμερ.

Η Kroll έκανε αντίστοιχο έλεγχο τον Οκτώβριο του 2024. Τα αποτελέσματα έδειξαν ένα αντίγραφο APOE4 και ένα APOE3· κατά την προσωπική της αφήγηση, ο συνδυασμός αυτός αύξανε τον κίνδυνο δύο έως τρεις φορές.

Εμμηνόπαυση και Αλτσχάιμερ: Οι αλλαγές στον εγκέφαλο των γυναικών

Η Kroll αρχικά θεωρούσε ότι οι περιστασιακές δυσκολίες στην ανάκληση λέξεων σχετίζονταν με την εμμηνόπαυση.

Η πιθανή αυτή σχέση έχει απασχολήσει την επιστημονική έρευνα. Μελέτη της Lisa Mosconi και συνεργατών της, που δημοσιεύτηκε το 2021 στο Scientific Reports, κατέγραψε αλλαγές στη δομή, τη συνδεσιμότητα και τον ενεργειακό μεταβολισμό του εγκεφάλου κατά τη μετάβαση στην εμμηνόπαυση.

Επιπλέον, οι ερευνητές εντόπισαν μεγαλύτερη εναπόθεση αμυλοειδούς στις γυναίκες με APOE4, σε σχέση με άνδρες που είχαν αντίστοιχο γενετικό προφίλ.

Τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν ότι η εμμηνόπαυση προκαλεί Αλτσχάιμερ. Αναδεικνύουν, όμως, τη σημασία της γυναικείας εγκεφαλικής υγείας στη μέση ηλικία.

Οι αλλαγές στην καθημερινή ζωή που υιοθέτησε

Αφού αξιολογήθηκε από τη Dr. Sonja Blum, η Kroll εφάρμοσε εξατομικευμένες συστάσεις για τη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και τον ύπνο.

Το πρόγραμμα περιλάμβανε:

• Μείωσε τα επεξεργασμένα τρόφιμα, τα τηγανητά, το κόκκινο κρέας, τα γλυκά και το αλκοόλ.
• Έβγαλε από τη διατροφή της τα τεχνητά γλυκαντικά.
• Έβαλε καθημερινά στο πιάτο της λαχανικά, φρούτα και δημητριακά ολικής άλεσης.
• Αύξησε τα ψάρια, τους ξηρούς καρπούς, το αβοκάντο και τα μούρα που κατανάλωνε.
• Ενέταξε αερόβια άσκηση διάρκειας 45-60 λεπτών, τρεις έως τέσσερις φορές την εβδομάδα.
• Πρόσθεσε ασκήσεις ενδυνάμωσης και άρχισε να πηγαίνει νωρίτερα για ύπνο.

Πρόληψη της άνοιας: Ποιο μέρος του κινδύνου μπορεί να αποφευχθεί;

Η πρόληψη περιλαμβάνει περισσότερα από τον γενετικό έλεγχο και τη φαρμακευτική αγωγή.

Η Επιτροπή του Lancet για την άνοια εκτίμησε το 2024 ότι περίπου το 45% των περιστατικών θα μπορούσε ενδεχομένως να προληφθεί ή να καθυστερήσει, αν αντιμετωπίζονταν 14 τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου.

Στους παράγοντες αυτούς συγκαταλέγονται η αυξημένη LDL χοληστερόλη, η υπέρταση, η σωματική αδράνεια, η παχυσαρκία και η κοινωνική απομόνωση.

Η συγκεκριμένη εκτίμηση αφορά τον πληθυσμό συνολικά και δεν συνιστά εγγύηση προστασίας για κάθε άτομο.

Θετικοί βιοδείκτες πριν από τα συμπτώματα: Πώς ερμηνεύονται;

Η εμπειρία της Kroll φέρνει στο προσκήνιο ένα κρίσιμο ζήτημα: πρέπει να διακρίνονται ο αυξημένος κίνδυνος, οι θετικοί βιοδείκτες και η κλινική διάγνωση.

Η εξέταση που βγαίνει θετική δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι θα εμφανιστεί άνοια. Τα αποτελέσματα χρειάζεται να τα αξιολογεί ειδικευμένος γιατρός, σε συνδυασμό με το οικογενειακό ιστορικό, τη γνωστική λειτουργία και τις ενδεδειγμένες εξετάσεις.

Η Kroll συνεχίζει να βρίσκεται υπό μηνιαία ιατρική παρακολούθηση, αφού ο κίνδυνος για εκείνη παραμένει αυξημένος.

Η μητέρα της, που είναι σήμερα 82 ετών, εξακολουθεί να την αναγνωρίζει. Ωστόσο, δεν είναι πλέον σε θέση να παρακολουθεί τις συζητήσεις τους ή να τις θυμάται.

Για την ίδια, η κατάσταση της μητέρας της αποτελεί την πιο ουσιαστική υπενθύμιση ότι η ιατρική βοήθεια πρέπει να αναζητείται εγκαίρως, χωρίς αυτό να δημιουργεί ψευδή βεβαιότητα για το τι θα συμβεί στο μέλλον.