Νέα έρευνα στο περιοδικό Nature δείχνει ότι η απώλεια βάρους επιδρά θετικά στον ανθρώπινο λιπώδη ιστό, καθώς συνδέεται τόσο με την απομάκρυνση γερασμένων κυττάρων όσο και με την ενίσχυση του μεταβολισμού των λιπιδίων.
Σε δείγματα λιπώδους ιστού από άτομα με παχυσαρκία, τα οποία υποβλήθηκαν σε βαριατρική επέμβαση, οι επιστήμονες εντόπισαν ότι η απώλεια βάρους θέτει σε λειτουργία την ανακύκλωση λιπιδίων. Η διαδικασία αυτή ενδέχεται να συμβάλλει στην καλύτερη υγεία και στην ύφεση του διαβήτη τύπου 2.
Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι κάποιες συνέπειες της παχυσαρκίας στο ανοσοποιητικό σύστημα παραμένουν και μετά την απώλεια βάρους. Για τον λόγο αυτό, τονίζουν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα.
Μελετώντας εκατοντάδες χιλιάδες κύτταρα, οι επιστήμονες κατέγραψαν για πρώτη φορά με λεπτομέρεια τις μεταβολές στον ανθρώπινο λιπώδη ιστό μετά την απώλεια βάρους. Στα οφέλη που εντόπισαν περιλαμβάνονται η απομάκρυνση γερασμένων και κατεστραμμένων κυττάρων, καθώς και η ενίσχυση του μεταβολισμού των επιβλαβών λιπών.
Τα αποτελέσματα, σύμφωνα με τους ερευνητές, φωτίζουν σε μοριακό επίπεδο τους τρόπους με τους οποίους η απώλεια βάρους συνδέεται με οφέλη για την υγεία. Μελλοντικά, η γνώση αυτή θα μπορούσε να στηρίξει την ανάπτυξη θεραπειών για παθήσεις όπως ο διαβήτης τύπου 2.
Στη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Nature, οι ερευνητές αντιπαρέβαλαν δείγματα λιπώδους ιστού από άτομα υγιούς βάρους με δείγματα ανθρώπων που είχαν σοβαρή παχυσαρκία (ΔΜΣ πάνω από 35) και υποβλήθηκαν σε βαριατρική επέμβαση για απώλεια βάρους.
Από τους συμμετέχοντες που υποβλήθηκαν στην επέμβαση, ελήφθησαν δείγματα λίπους την ώρα του χειρουργείου και ξανά έπειτα από περισσότερο από πέντε μήνες. Μέχρι τότε είχαν χάσει κατά μέσο όρο 25 κιλά.
Ερευνητές από το Εργαστήριο Ιατρικών Επιστημών του Συμβουλίου Ιατρικής Έρευνας (MRC) στο Λονδίνο, στο Ηνωμένο Βασίλειο, και από το Imperial College London εξέτασαν τη γονιδιακή έκφραση σε πάνω από 170.000 κύτταρα. Τα κύτταρα προέρχονταν από δείγματα λιπώδους ιστού 70 ατόμων.
Ένα απρόσμενο εύρημα ήταν ότι η απώλεια βάρους ενεργοποιεί τη διάσπαση και την ανακύκλωση των λιπιδίων. Η διαδικασία αυτή θα μπορούσε να είναι υπεύθυνη για την καύση ενέργειας και την αντιστροφή της επιβλαβούς συσσώρευσης λίπους σε όργανα όπως το ήπαρ και το πάγκρεας.
Για να εξακριβωθεί αν η ανακύκλωση των λιπιδίων σχετίζεται με οφέλη για την υγεία από την απώλεια βάρους, όπως η ύφεση του διαβήτη τύπου 2, απαιτούνται περισσότερες μελέτες, αναφέρουν οι ερευνητές.
Ένα ακόμη εύρημα ήταν ότι η απώλεια βάρους απομάκρυνε τα γηρασμένα κύτταρα: πρόκειται για κύτταρα που έχουν υποστεί φθορά και συγκεντρώνονται σε όλους τους ιστούς. Καθώς δεν λειτουργούν πια κανονικά, απελευθερώνουν σήματα που προκαλούν φλεγμονή και ουλές στους ιστούς, με αποτέλεσμα να προκαλούνται βλάβες.
Σε ορισμένες λειτουργίες του ανοσοποιητικού συστήματος, οι συνέπειες της παχυσαρκίας δεν υποχώρησαν με την απώλεια βάρους. Τα φλεγμονώδη ανοσοκύτταρα που είχαν εισχωρήσει στον λιπώδη ιστό ατόμων με παχυσαρκία δεν επανήλθαν πλήρως, ακόμη και μετά την απώλεια βάρους. Η φλεγμονώδης αυτή κυτταρική μνήμη ενδέχεται να έχει επιβλαβείς συνέπειες μακροπρόθεσμα, εάν κάποιος ξαναπάρει βάρος.
Ο Δρ. William Scott, επικεφαλής της μελέτης από το Εργαστήριο Ιατρικών Επιστημών MRC και το Imperial College London, δήλωσε: «Γνωρίζουμε εδώ και καιρό ότι η απώλεια βάρους είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους για την αντιμετώπιση των επιπλοκών της παχυσαρκίας, όπως ο διαβήτης, αλλά δεν έχουμε κατανοήσει πλήρως το γιατί. Αυτή η μελέτη παρέχει έναν λεπτομερή χάρτη του τι μπορεί στην πραγματικότητα να οδηγεί σε ορισμένα από αυτά τα οφέλη για την υγεία σε επίπεδο ιστών και κυττάρων.
«Οι λιπώδεις ιστοί έχουν πολλές υποτιμημένες επιπτώσεις στην υγεία, συμπεριλαμβανομένων των επιπέδων σακχάρου στο αίμα, της θερμοκρασίας του σώματος, των ορμονών που ελέγχουν την όρεξη, ακόμη και της αναπαραγωγικής υγείας. Ελπίζουμε ότι οι νέες πληροφορίες από μελέτες όπως η δική μας θα αρχίσουν να ανοίγουν το δρόμο για την ανάπτυξη καλύτερων θεραπειών για τον διαβήτη και άλλα προβλήματα υγείας που προκαλούνται από το υπερβολικό σωματικό λίπος».
Η Δρ. Faye Riley, επικεφαλής επικοινωνίας έρευνας στο Diabetes UK, δήλωσε: «Για ορισμένους ανθρώπους, η απώλεια βάρους μπορεί να θέσει τον διαβήτη τύπου 2 σε ύφεση. Αλλά η απώλεια βάρους είναι δύσκολη και οι τρέχουσες προσεγγίσεις δεν λειτουργούν για όλους. Αυτή η έρευνα προσφέρει μια σπάνια ματιά στις αλλαγές που συμβαίνουν στον λιπώδη ιστό κατά την απώλεια βάρους, οι οποίες μπορεί να είναι το κλειδί για τη βελτίωση της υγείας και την ύφεση του διαβήτη τύπου 2.
«Εμβαθύνοντας την κατανόησή μας για αυτές τις διαδικασίες, η μελέτη θα μπορούσε να ανοίξει την πόρτα σε καινοτόμες θεραπείες που μιμούνται τις επιδράσεις της απώλειας βάρους, βοηθώντας ενδεχομένως άτομα με διαβήτη τύπου 2 να διαχειριστούν την πάθησή τους ή να εισέλθουν σε ύφεση».
Περισσότερες πληροφορίες: William Scott, Selective remodelling of the adipose niche in obesity and weight loss, Nature (2025). DOI: 10.1038/s41586-025-09233-2. www.nature.com/articles/s41586-025-09233-2.
Συνοπτική παρουσίαση
- Νέα έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Nature δείχνει ότι η απώλεια βάρους βοηθά στην απομάκρυνση γηρασμένων κυττάρων και ενισχύει τον μεταβολισμό των λιπιδίων.
- Οι ερευνητές εξέτασαν δείγματα λιπώδους ιστού από ανθρώπους με παχυσαρκία που είχαν κάνει βαριατρική επέμβαση και κατέγραψαν θετικές μεταβολές στην υγεία τους.
- Με την απώλεια βάρους ενεργοποιούνται μηχανισμοί ανακύκλωσης λιπιδίων, οι οποίοι ενδέχεται να ωφελούν την υγεία και να συμβάλλουν στην ύφεση του διαβήτη τύπου 2.
- Ωστόσο, ενώ υπάρχουν θετικές επιδράσεις, κάποιες συνέπειες της παχυσαρκίας στο ανοσοποιητικό σύστημα παραμένουν και δεν αποκαθίστανται πλήρως.
- Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα αποτελέσματα ενδέχεται να συμβάλουν στην ανάπτυξη νέων θεραπειών για παθήσεις που συνδέονται με την παχυσαρκία.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/i-apoleia-varoys-exafanizei-ta-girasmena-kyttara/14237
