Μια έρευνα του Silent Spring Institute διαπίστωσε ότι οι επεκτάσεις μαλλιών περιέχουν πολλές χημικές ουσίες και συνδέονται με κινδύνους για την υγεία, μεταξύ των οποίων ο καρκίνος και οι ορμονικές διαταραχές.
Τα ευρήματα, που δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό *Environment & Health*, φέρνουν στο προσκήνιο την απουσία ρυθμιστικού πλαισίου σε έναν κλάδο με κύριες χρήστριες τις Μαύρες γυναίκες, οι οποίες επιλέγουν συχνά αυτά τα προϊόντα για πολιτισμικούς και πρακτικούς λόγους.
Στα 43 δείγματα επεκτάσεων που εξετάστηκαν, οι ερευνητές εντόπισαν πάνω από 900 χημικές υπογραφές και 169 επικίνδυνες ουσίες, εύρημα που καταδεικνύει την ανάγκη αυστηρότερης εποπτείας και ρύθμισης της αγοράς.
Η νέα έρευνα του Silent Spring Institute, η εκτενέστερη που έχει γίνει μέχρι σήμερα, βρήκε δεκάδες επικίνδυνες χημικές ουσίες σε επεκτάσεις μαλλιών (hair extensions), ακόμη και σε προϊόντα από ανθρώπινη τρίχα. Τα αποτελέσματα συνιστούν την ισχυρότερη έως τώρα ένδειξη για πιθανούς κινδύνους υγείας που συνδέονται με αυτή την κατηγορία προϊόντων ομορφιάς, η οποία παραμένει σε μεγάλο βαθμό αρρύθμιστη και επηρεάζει δυσανάλογα τις Μαύρες γυναίκες.
Η δημοσίευση της μελέτης στο περιοδικό Environment & Health έρχεται εν μέσω αυξανόμενης ανησυχίας για τις επιπτώσεις των επεκτάσεων μαλλιών στην υγεία. Κατά δήλωσή τους, πάνω από το 70% των Μαύρων γυναικών έχουν φορέσει hair extensions τουλάχιστον μία φορά τον τελευταίο χρόνο, σε σύγκριση με ποσοστό μικρότερο του 10% στις γυναίκες άλλων φυλετικών και εθνοτικών ομάδων. Η χρήση τους εξυπηρετεί πολιτισμικούς και προσωπικούς λόγους, αλλά και πρακτικές ανάγκες.
«Παρότι προηγούμενες αναφορές είχαν εντοπίσει ορισμένες ανησυχητικές ουσίες, εξακολουθούμε να γνωρίζουμε ελάχιστα για τη συνολική χημική τους σύσταση. Θέλαμε να αποκτήσουμε σαφέστερη εικόνα για την έκταση του προβλήματος», ανέφερε η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Dr. Elissia Franklin, ερευνήτρια στο Silent Spring Institute.
«Πρόκειται για έναν κλάδο που για χρόνια έχει παραβλέψει την υγεία των Μαύρων γυναικών, οι οποίες δεν θα έπρεπε να αναγκάζονται να επιλέξουν ανάμεσα στην πολιτισμική τους έκφραση, την ευκολία και την υγεία τους.»
Οι επεκτάσεις μαλλιών φτιάχνονται από συνθετικές ίνες, κυρίως πλαστικά πολυμερή, ή από βιολογικά υλικά, όπως ανθρώπινη τρίχα, μπανάνα και μετάξι. Συχνά υφίστανται χημική επεξεργασία, προκειμένου να αποκτήσουν ιδιότητες όπως αντοχή στη φωτιά, αδιαβροχοποίηση ή αντιμικροβιακή δράση.
Οι εταιρείες, ωστόσο, σπάνια αποκαλύπτουν ποιες χημικές ουσίες χρησιμοποιούν για να επιτύχουν αυτές τις ιδιότητες, αφήνοντας τους καταναλωτές στο σκοτάδι σχετικά με τους κινδύνους από τη μακροχρόνια χρήση, σημειώνει η Franklin. Οι ίνες ακουμπούν απευθείας στο τριχωτό της κεφαλής και στον αυχένα, ενώ η θέρμανση και το styling ενδέχεται να απελευθερώσουν ουσίες στον αέρα, τις οποίες οι χρήστες εισπνέουν.
Πώς εξελίχθηκε η μελέτη
Η Franklin προμηθεύτηκε για την έρευνα 43 δημοφιλή προϊόντα hair extensions, τόσο από το διαδίκτυο όσο και από τοπικά καταστήματα καλλυντικών. Στη συνέχεια, τα προϊόντα κατατάχθηκαν με βάση τον τύπο της ίνας τους —συνθετική ή βιολογική— και τους ισχυρισμούς τους.
Στα συνθετικά δείγματα καταγράφηκαν οι εξής ισχυρισμοί:
- 19 ανέφεραν ότι είναι επιβραδυντικά φλόγας,
- 3 δήλωναν αδιάβροχα,
- 9 προβάλλονταν ως ανθεκτικά στη θερμότητα,
- 3 έφεραν «πράσινους» ισχυρισμούς, όπως «χωρίς PVC» ή «μη τοξικό».
Για τον έλεγχο ευρέος φάσματος χημικών ουσιών στα δείγματα, οι ερευνητές εφάρμοσαν μη στοχευμένη ανάλυση (non-targeted analysis), η οποία περιλαμβάνει και ενώσεις που συνήθως δεν εξετάζονται.
Η δισδιάστατη αέρια χρωματογραφία σε συνδυασμό με φασματομετρία μάζας υψηλής ανάλυσης έφερε στο φως περισσότερες από 900 χημικές «υπογραφές», τόσο γνωστών όσο και άγνωστων ουσιών. Κατόπιν, λογισμικό μηχανικής μάθησης αντιστοίχισε τις υπογραφές με χημική βάση δεδομένων και εντοπίστηκαν τελικά 169 χημικές ουσίες, οι οποίες ανήκαν σε εννέα κύριες δομικές κατηγορίες.
Τα ευρήματα της ανάλυσης
Στα ευρήματα περιλαμβάνονται δεκάδες επικίνδυνες ουσίες που έχουν συσχετιστεί με καρκίνο, ορμονικές διαταραχές, προβλήματα στην ανάπτυξη και επιδράσεις στο ανοσοποιητικό σύστημα. Συγκεκριμένα, εντοπίστηκαν:
- επιβραδυντικά φλόγας,
- φθαλικές ενώσεις,
- φυτοφάρμακα,
- στυρένιο,
- τετραχλωροαιθάνιο,
- οργανοκασσιτερικές ενώσεις (organotins).
Τα βασικά ευρήματα:
- Επικίνδυνες χημικές ουσίες υπήρχαν σε όλα σχεδόν τα δείγματα, με εξαίρεση δύο. Και τα δύο δείγματα χωρίς αυτές τις ουσίες έφεραν την ένδειξη «μη τοξικό» ή «χωρίς τοξίνες».
- Σαράντα οκτώ ουσίες περιλαμβάνονταν σε εκτενείς καταλόγους επικινδυνότητας. Ανάμεσά τους ήταν 12 που περιλαμβάνονται στην Πρόταση 65 της Καλιφόρνιας για καρκίνο, συγγενείς ανωμαλίες ή βλάβες στην αναπαραγωγή.
- Τέσσερις ουσίες επιβράδυνσης της φλόγας βρέθηκαν τόσο σε συνθετικά όσο και σε βιολογικά δείγματα.
- Σε 36 δείγματα εντοπίστηκαν 17 χημικές ουσίες που έχουν συνδεθεί με καρκίνο του μαστού, μεταξύ των οποίων ενώσεις που επηρεάζουν το ορμονικό σύστημα.
- Τοξικές οργανοκασσιτερικές ενώσεις περιείχε σχεδόν το 10% των δειγμάτων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι συγκεντρώσεις τους ξεπερνούσαν τα όρια υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η Franklin δήλωσε: «Μας εξέπληξε ιδιαίτερα η παρουσία οργανοκασσιτερικών ενώσεων». Πρόσθεσε: «Χρησιμοποιούνται συνήθως ως σταθεροποιητές θερμότητας στο PVC και έχουν συσχετιστεί με ερεθισμούς του δέρματος, που αποτελούν συχνό παράπονο των χρηστών.» Οι ενώσεις αυτές έχουν επίσης συνδεθεί με καρκίνο και ορμονικές διαταραχές.
Ανάγκη για αυστηρότερη ρύθμιση
Καθώς η διεθνής αγορά hair extensions αναμένεται να ξεπεράσει τα 14 δισ. δολάρια μέχρι το 2028 και οι ΗΠΑ αποτελούν τον μεγαλύτερο εισαγωγέα, η Franklin τονίζει ότι «τα ευρήματα δείχνουν ξεκάθαρα ότι απαιτείται ισχυρότερη εποπτεία για την προστασία των καταναλωτών και για να πιεστούν οι εταιρείες να επενδύσουν σε ασφαλέστερα προϊόντα».
Η ανίχνευση ουσιών που περιλαμβάνονται στην Πρόταση 65 σε πολλά προϊόντα αποτελεί ένδειξη ότι οι επεκτάσεις μαλλιών χρειάζονται αυστηρότερο έλεγχο, καθώς και προειδοποιήσεις για τους καταναλωτές.
Σε πολιτικό επίπεδο έχουν ήδη γίνει κινήσεις:
- Στη Νέα Υόρκη έχει κατατεθεί πρόταση νόμου που προβλέπει ότι οι παραγωγοί συνθετικών πλεξούδων και επεκτάσεων μαλλιών θα γνωστοποιούν όλα τα συστατικά τους.
- Στο Νιου Τζέρσεϊ προωθείται νομοσχέδιο με στόχο να απαγορευτούν επικίνδυνα χημικά στα συνθετικά προϊόντα μαλλιών.
- Σε ομοσπονδιακό επίπεδο, το νομοθετικό πακέτο Safer Beauty Bill περιέχει πρόβλεψη για την ανάθεση στον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) της ρύθμισης της ασφάλειας των συνθετικών πλεξούδων και των hair extensions.
Περισσότερες πληροφορίες: Identifying chemicals of health concern in hair extensions using suspect screening and non-targeted analysis, Environment & Health (2026). DOI: 10.1021/envhealth.5c00549.
Βασικά σημεία
- Σύμφωνα με νέα μελέτη, οι επεκτάσεις μαλλιών περιέχουν τοξικές χημικές ουσίες, οι οποίες συνδέονται με κινδύνους για την υγεία, μεταξύ των οποίων ο καρκίνος και ορμονικές διαταραχές.
- Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο περιοδικό *Environment & Health* και εντόπισε περισσότερες από 900 χημικές υπογραφές, καθώς και 169 επικίνδυνες ουσίες, σε 43 δείγματα επεκτάσεων.
- Οι Μαύρες γυναίκες επηρεάζονται περισσότερο, καθώς χρησιμοποιούν επεκτάσεις μαλλιών για πολιτισμικούς και πρακτικούς λόγους.
- Η έρευνα αναδεικνύει τα ρυθμιστικά κενά στην αγορά και εισηγείται ενισχυμένη εποπτεία για την προστασία των καταναλωτών.
- Σχεδόν σε όλα τα δείγματα εντοπίστηκαν σημαντικές χημικές ουσίες, όπως επιβραδυντικά φλόγας και φυτοφάρμακα, ενώ ορισμένες ξεπερνούσαν τα όρια ασφαλείας της ΕΕ.
- Σε πολιτικό επίπεδο υπάρχει κινητικότητα για την ενίσχυση της νομοθεσίας που αφορά την ασφάλεια των προϊόντων μαλλιών.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/oi-epektaseis-mallion-kryvoyn-toxikes-chimikes-oysies/19832
