Η αύξηση των διαγνώσεων καρκίνου του παχέος εντέρου σε άτομα κάτω των 50 ετών προκαλεί ανησυχία, με την περίπτωση του ηθοποιού Τζέιμς Βαν Ντερ Μπικ να φέρνει το θέμα στο επίκεντρο. Έρευνες δείχνουν ότι όσοι γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1990 αντιμετωπίζουν τετραπλάσιο κίνδυνο σε σύγκριση με όσους γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1960.
Η παχυσαρκία και οι ανθυγιεινές συνήθειες έχουν συνδεθεί με την άνοδο, χωρίς ωστόσο να επαρκούν για να την εξηγήσουν, αφού αρκετοί νέοι ασθενείς ακολουθούν υγιεινές συνήθειες. Στο πλαίσιο της αναζήτησης πιθανών αιτιών, οι επιστήμονες μελετούν τη μικροχλωρίδα του εντέρου και τις γενετικές μεταλλάξεις.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η ηλικία έναρξης του προληπτικού ελέγχου έχει οριστεί πλέον στα 45 έτη, ενώ υπάρχουν εκκλήσεις και προς άλλες χώρες να υιοθετήσουν την ίδια κατεύθυνση.
Ο θάνατος του Αμερικανού ηθοποιού Τζέιμς Βαν Ντερ Μπικ έφερε ξανά στο επίκεντρο την αξιοσημείωτη αύξηση των τελευταίων ετών στα περιστατικά καρκίνου του παχέος εντέρου σε ανθρώπους κάτω των 50 ετών.
Παρότι τα αίτια παραμένουν άγνωστα, ερευνώνται εκτενώς. Ο πρωταγωνιστής της επιτυχημένης τηλεοπτικής σειράς “Dawson Creek”, δημοφιλούς τη δεκαετία του 1990 και στις αρχές του 2000, πέθανε στις 11 Φεβρουαρίου, στα 48 του, από καρκίνο του παχέος εντέρου, που προσβάλλει το παχύ έντερο και το ορθό.
Την ίδια νόσο είχε και ο συμπατριώτης του, Τσάντγουικ Μπόουζμαν, γνωστός από την ταινία «Μαύρος Πάνθηρας». Πέθανε το 2020, σε ηλικία 43 ετών.
Μελέτη που δημοσιεύτηκε πέρυσι στο Journal of the National Cancer Institute, με δεδομένα από την Αυστραλία, τον Καναδά, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο, κατέγραψε τετραπλάσιο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου στους γεννημένους τη δεκαετία του 1990 σε σχέση με εκείνους που γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1960.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι πλέον η συχνότερη αιτία θανάτου από καρκίνο σε άτομα κάτω των 50 ετών, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε τον περασμένο μήνα στο JAMA. «Είναι πραγματικά τρομακτικό», δήλωσε η Έλεν Κόλμαν, καθηγήτρια ογκολογίας στο πανεπιστήμιο Queen’s του Μπέλφαστ.
Παρά την αύξηση στους νεότερους, οι περισσότερες περιπτώσεις αφορούν ηλικιωμένους. Στην έρευνα που πραγματοποιήθηκε στη Βόρεια Ιρλανδία, μόλις το 6% των καρκίνων του παχέος εντέρου εντοπίστηκαν σε άτομα κάτω των 50 ετών. Η Κόλμαν πρόσθεσε ότι σε ορισμένες περιοχές τα ποσοστά στους ηλικιωμένους παραμένουν σταθερά ή υποχωρούν, χάρη στις καλύτερες εξετάσεις.
Ωστόσο, οι νεότεροι συχνά δεν θεωρούν πιθανό να έχουν αυτόν τον καρκίνο και καταλήγουν να διαγιγνώσκονται σε προχωρημένο στάδιο, όπως συνέβη και με τον Βαν Ντερ Μπικ.
Ποιοι παράγοντες συνδέονται με την αύξηση των κρουσμάτων;
Όπως συμβαίνει και με άλλες μορφές καρκίνου που εμφανίζονται σε νεότερες ηλικίες, ο καρκίνος του παχέος εντέρου έχει συσχετιστεί με την αύξηση του σωματικού βάρους και έναν ανθυγιεινό τρόπο ζωής, στον οποίο περιλαμβάνονται η κακή διατροφή, η απουσία άσκησης, το αλκοόλ και το κάπνισμα.
Η Κόλμαν επισημαίνει ότι οι συγκεκριμένοι παράγοντες δεν αρκούν για να εξηγήσουν «τη σημαντική αύξηση που παρατηρήθηκε σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα». Άλλωστε, αρκετοί νέοι με καρκίνο του παχέος εντέρου είχαν υγιεινές συνήθειες, όπως ο Βαν Ντερ Μπικ, που διαγνώστηκε το 2023.
Τον Δεκέμβριο, ο πατέρας έξι παιδιών είχε μοιραστεί την εμπειρία του: «Πήγαινα στη σάουνα, έκανα κρύα μπάνια κ.λπ. – και είχα καρκίνο σταδίου 3 χωρίς να το γνωρίζω»
Πού αναζητούν οι ερευνητές την αιτία της απότομης ανόδου;
«Δεν ξέρουμε», είπε στο AFP η Τζένι Σέλιγκμαν, ερευνήτρια για τον καρκίνο του παχέος εντέρου στο πανεπιστήμιο του Leeds, στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Η αβεβαιότητα αυτή στρέφει τους ερευνητές και σε άλλες πιθανές εξηγήσεις, με έμφαση στη μικροχλωρίδα (μικροβίωμα): το εκτεταμένο, αλλά ακόμη ελάχιστα μελετημένο οικοσύστημα μικροβίων που ζει στο έντερό μας.
Προληπτικός έλεγχος για τον καρκίνο πριν από τα 50
Μελέτη που δημοσιεύθηκε πέρυσι στο περιοδικό Nature ανέδειξε «πολύ σημαντικό πρώτο στοιχείο», όπως ανέφερε η Κόλμαν.
Η έρευνα διαπίστωσε ότι οι μεταλλάξεις στο DNA που προκαλεί η κολιβακτίνη εμφανίζονται πολύ συχνότερα σε νεότερους ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου από ό,τι σε μεγαλύτερους. Η κολιβακτίνη είναι γενοτοξίνη, δηλαδή ένα όπλο που παράγεται από το βακτήριο Escherichia coli και χρησιμοποιείται για την προστασία του από άλλα μικρόβια. Το εύρημα χρειάζεται, ωστόσο, επιβεβαίωση μέσα από περαιτέρω έρευνα.
Σύμφωνα με άλλες έρευνες, η συχνή και επαναλαμβανόμενη λήψη αντιβιοτικών ενδέχεται να σχετίζεται με την εμφάνιση καρκίνου του παχέος εντέρου σε νεότερη ηλικία.
Όπως αναφέρει η Σέλινγκμαν, οι πολλοί διαφορετικοί υπότυποι καρκίνου του παχέος εντέρου δείχνουν ότι μπορεί να υπάρχουν διαφορετικά αίτια. «Θα είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστεί μόνο ένα», εκτιμά.
Πριν πεθάνει, ο αδυνατισμένος Τζέιμς Βαν Ντερ Μπικ απηύθυνε έκκληση σε όσους εμφανίζουν ακόμη και ελαφρά συμπτώματα να εξεταστούν. «Θέλω να το φωνάξω από τα βάθη της καρδιάς μου: αν είστε 45 ετών ή μεγαλύτεροι, επισκεφθείτε τον γιατρό σας!» Η διάρροια και η δυσκοιλιότητα, το αίμα στα κόπρανα, η ανεξήγητη απώλεια βάρους ή η κόπωση είναι συμπτώματα που θα πρέπει να σας προκαλέσουν ανησυχία.
Με την αύξηση των περιστατικών στους νέους, οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέβασαν το 2021 το όριο ηλικίας για την έναρξη του προληπτικού ελέγχου από τα 50 στα 45 έτη. Πληθαίνουν οι φωνές που ζητούν να υιοθετήσουν και άλλες χώρες την ίδια πρακτική, καθώς στο Ηνωμένο Βασίλειο και στη Γαλλία ο έλεγχος αρχίζει στα 50.
ΑΠΕ=ΜΠΕ
Συνοπτικά
- Η αύξηση του καρκίνου του παχέος εντέρου σε άτομα κάτω των 50 ετών προκαλεί ανησυχία, με χαρακτηριστική περίπτωση τον ηθοποιό Τζέιμς Βαν Ντερ Μπικ.
- Όσοι γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1990 αντιμετωπίζουν τετραπλάσιο κίνδυνο σε σύγκριση με όσους γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1960.
- Η παχυσαρκία και ένας ανθυγιεινός τρόπος ζωής σχετίζονται με την αύξηση, χωρίς όμως να την εξηγούν πλήρως, αφού πολλοί νεότεροι ασθενείς έχουν υγιεινές συνήθειες.
- Οι ερευνητές διερευνούν ως πιθανούς παράγοντες τη μικροχλωρίδα του εντέρου και γενετικές μεταλλάξεις.
- Στις ΗΠΑ, η ηλικία έναρξης του προληπτικού ελέγχου έχει οριστεί στα 45 χρόνια, ενώ υπάρχουν εκκλήσεις να ακολουθήσουν και άλλες χώρες.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/anisychitiki-exarsi-karkinoy-toy-pacheos-enteroy-se-neoys-kato-ton-50-eton-poia-einai-ta-aitia/20443
