Μια νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο Lund στη Σουηδία συνδέει τη χαμηλή πρόσληψη φυτικών ινών με περισσότερες επικίνδυνες πλάκες στις στεφανιαίες αρτηρίες, οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε θρόμβους και καρδιακές προσβολές.
Στη μελέτη συμμετείχαν 24.097 άτομα ηλικίας 50-64 ετών. Τα ευρήματα έδειξαν πως η αθηροσκλήρωση ήταν συχνότερη σε ανθρώπους με λιγότερο υγιεινές διατροφικές συνήθειες.
Οι ερευνητές επισημαίνουν πως η διατροφή ενδέχεται να μεταβάλλει τη σύσταση των πλακών και το επίπεδο κινδύνου που αυτές ενέχουν. Για την πρόληψη καρδιαγγειακών προβλημάτων, εισηγούνται την υιοθέτηση πιο υγιεινών διατροφικών προτύπων.
Πολυκεντρική ερευνητική ομάδα στη Σουηδία, με επικεφαλής επιστήμονες του Πανεπιστημίου Lund, εντόπισε συσχέτιση ανάμεσα στη χαμηλή κατανάλωση φυτικών ινών και την ύπαρξη ασταθούς πλάκας ή πλάκας υψηλού κινδύνου στις στεφανιαίες αρτηρίες. Πρόκειται για πλάκες που μπορούν να προκαλέσουν θρόμβους αίματος και καρδιακές προσβολές. Η μελέτη συσχέτισε ακόμη τα διατροφικά πρότυπα με τη σύσταση των πλακών και, κατ’ επέκταση, με το πόσο επικίνδυνες μπορεί να είναι.
Με τη βοήθεια προηγμένης απεικόνισης της καρδιάς, μέσω αξονικής τομογραφίας, οι ερευνητές κατέγραψαν την ύπαρξη και τον τύπο των πλακών. Τα ευρήματα έδειξαν ότι το διατροφικό πρότυπο, δηλαδή η σύνθεση της τροφής που καταναλώνουμε, επηρεάζει την αθηροσκλήρωση στις στεφανιαίες αρτηρίες. Η διατροφή συνδέθηκε επίσης με την εικόνα των αρτηριακών πλακών, η οποία αντανακλά τη σύνθεσή τους. Κατά την έναρξη της μελέτης, κανένας συμμετέχων δεν είχε συμπτώματα καρδιακής νόσου ή γνωστή και διαγνωσμένη καρδιαγγειακή πάθηση.
«Όταν αντιστοιχίσαμε τις εικόνες των στεφανιαίων αρτηριών των ατόμων με τα διατροφικά τους πρότυπα, όχι μόνο μπορέσαμε να δούμε ότι υπάρχει συσχέτιση μεταξύ του διατροφικού προτύπου και της παρουσίας πλάκας στις στεφανιαίες αρτηρίες, αλλά και ότι η σύνθεση των πλακών, το πόσο επικίνδυνες μπορούν να είναι, σχετίζεται με τη διατροφή», δήλωσε η Isabel Goncalves, καθηγήτρια καρδιολογίας στο Πανεπιστήμιο Lund και ανώτερη σύμβουλος στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Skåne. Η ίδια ήταν επικεφαλής της μελέτης, η οποία δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Cardiovascular Research.
Ασταθείς πλάκες και αυξημένος κίνδυνος
Η ανάλυση αξιοποίησε στοιχεία 24.097 συμμετεχόντων ηλικίας 50 έως 64 ετών από τη SCAPIS, μια μεγάλη εθνική πληθυσμιακή μελέτη. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγιο για τη διατροφή τους, ενώ οι ερευνητές χρησιμοποίησαν έναν δείκτη για να εξετάσουν τη σχέση της με την καρδιακή υγεία. Υψηλή βαθμολογία στον δείκτη αντιστοιχούσε σε συχνή κατανάλωση προϊόντων ολικής άλεσης και τροφών πλούσιων σε φυτικές ίνες, λαχανικών, φρούτων, ξηρών καρπών και φυτικών ελαίων. Χαμηλότερη βαθμολογία συνδεόταν με συχνότερη κατανάλωση κόκκινου κρέατος, πατατακίων και ζαχαρούχων ποτών.
Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε εξέταση της καρδιάς με αξονική τομογραφία. Η μέθοδος μπορεί να εντοπίσει πρώιμες ενδείξεις λιπωδών εναποθέσεων ή αθηροσκληρωτικών πλακών στις καρδιακές αρτηρίες.
Οι λιγότερο υγιεινές διατροφικές συνήθειες συνδέθηκαν στα αποτελέσματα με συχνότερη αθηροσκλήρωση. Από τα 8.344 άτομα που είχαν την πιο ανθυγιεινή διατροφή, αλλοιώσεις στις στεφανιαίες αρτηρίες παρουσίασε το 44%. Στην ομάδα των 6.139 ατόμων με την πιο υγιεινή διατροφή, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 36%. Επιπλέον, σοβαρές μεταβολές —όπως στένωση της στεφανιαίας αρτηρίας κατά τουλάχιστον 50% μαζί με πλάκα υψηλού κινδύνου— καταγράφηκαν κατά 60% συχνότερα σε όσους είχαν τη λιγότερο υγιεινή διατροφή.
«Αφού λάβαμε υπόψη μια ποικιλία παραγόντων, είδαμε ότι η συσχέτιση μεταξύ διατροφικών προτύπων και αθηροσκλήρωσης σχετίζεται με την κοιλιακή παχυσαρκία, την υψηλή αρτηριακή πίεση και τα υψηλά επίπεδα τριγλυκεριδίων. Τα αποτελέσματά μας υποδηλώνουν ότι μια ανθυγιεινή, χαμηλή σε φυτικές ίνες διατροφή μπορεί να συμβάλει σε αλλαγές στο σώμα και το μεταβολισμό, οι οποίες με τη σειρά τους μπορεί να οδηγήσουν σε δυσμενή χαρακτηριστικά της πλάκας. Ελπίζουμε ότι τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης μπορούν να ενθαρρύνουν πιο προληπτικά μέτρα πρόληψης και έγκαιρες παρεμβάσεις, για παράδειγμα στη διατροφή», ανέφερε η Isabel Goncalves.
Η μελέτη δεν εξέτασε τους πιθανούς μηχανισμούς, ωστόσο οι ερευνητές θεωρούν ότι τα αποτελέσματα δείχνουν σύνδεση ανάμεσα στις τροφές που καταναλώνουμε και σε σοβαρά καρδιακά προβλήματα που σχετίζονται με αθηροσκληρωτικές πλάκες, όπως οι καρδιακές προσβολές.
«Δεν υπάρχει ένα μόνο τρόφιμο που να καθορίζει την υγεία, αλλά μάλλον το συνολικό διατροφικό πρότυπο. Μια δίαιτα με περισσότερα λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ολικής αλέσεως, τροφές πλούσιες σε φυτικές ίνες, ξηρούς καρπούς, γαλακτοκομικά χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, ελαιοκράμβη και ελαιόλαδο και λιγότερο κόκκινο κρέας, επεξεργασμένα κρέατα, πατατάκια και παρόμοια σνακ, και ζαχαρούχα ποτά συνδέθηκε με λιγότερες πλάκες υψηλού κινδύνου. Αυτό συνάδει με τις σουηδικές και διεθνείς διατροφικές οδηγίες», λέει η Ingrid Larsson, αναπληρώτρια καθηγήτρια και διατροφολόγος στην Ακαδημία Sahlgrenska, στο Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ.
Περισσότερες πληροφορίες: Ingrid Larsson et al., Low-fibre diet is associated with high-risk coronary plaque features, Cardiovascular Research (2025). DOI: 10.1093/cvr/cvaf088.
Συνοπτική παρουσίαση
- Έρευνα του Πανεπιστημίου Lund διαπίστωσε ότι η μικρή πρόσληψη φυτικών ινών συνδέεται με περισσότερες επικίνδυνες πλάκες στις στεφανιαίες αρτηρίες.
- Στη μελέτη συμμετείχαν 24.097 άτομα ηλικίας 50-64 ετών, ενώ τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι λιγότερο υγιεινές διατροφικές επιλογές αυξάνουν την αθηροσκλήρωση.
- Οι ερευνητές εισηγούνται αλλαγές προς μια υγιεινότερη διατροφή για την πρόληψη καρδιαγγειακών προβλημάτων, καθώς η διατροφή επηρεάζει τη σύσταση των πλακών και τον βαθμό επικινδυνότητάς τους.
- Στην ανάλυση των διατροφικών προτύπων, αθηροσκλήρωση καταγράφηκε στο 44% των συμμετεχόντων με λιγότερο υγιεινή διατροφή, έναντι 36% μεταξύ όσων ακολουθούσαν πιο υγιεινό πρότυπο.
- Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η συνολική διατροφή —με περισσότερες φυτικές ίνες και λιγότερα επεξεργασμένα τρόφιμα— συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο επικίνδυνων πλακών.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/i-elleipsi-fytikon-inon-pyrodotei-epikindyni-plaka-stis-stefaniaies-artiries/11068
