Ο πόνος της ενδομητρίωσης και οι κρίσεις ημικρανίας συχνά θεωρούνται ανεξάρτητα προβλήματα. Ωστόσο, οι μελέτες καταγράφουν ότι εμφανίζονται μαζί συχνότερα απ’ όσο αναγνωρίζεται. Οι ερευνητές εξετάζουν αν η σχέση ενδομητρίωσης και ημικρανίας μπορεί να εξηγείται από κοινούς μηχανισμούς, που αφορούν τη φλεγμονή και τον τρόπο με τον οποίο μεταδίδεται ο πόνος.
Τα δεδομένα από περισσότερες από 13 εκατομμύρια γυναίκες αναλύθηκαν σε νέα μελέτη, η οποία ενισχύει την ένδειξη αυτής της σύνδεσης. Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στο ετήσιο συνέδριο της Αμερικανικής Νευρολογικής Ένωσης.
Τι προέκυψε από την ανάλυση μεγάλης κλίμακας
Ερευνητές της Mayo Clinic Arizona αξιολόγησαν 35 μελέτες, με δεδομένα που εκτείνονται σε διάστημα 50 ετών. Η σύγκριση περιέλαβε περίπου 208.000 γυναίκες με ενδομητρίωση και σχεδόν 13 εκατομμύρια γυναίκες που δεν είχαν τη συγκεκριμένη πάθηση.
Ο στατιστικός λόγος πιθανοτήτων για ημικρανία στις γυναίκες με ενδομητρίωση ήταν 2,3. Με άλλα λόγια, η ημικρανία καταγραφόταν συχνότερα σε αυτές σε σύγκριση με τις γυναίκες χωρίς ενδομητρίωση. Το εύρημα υποδεικνύει συσχέτιση των δύο παθήσεων, αλλά δεν αποδεικνύει ότι η μία προκαλεί την άλλη.
Τα ποσοστά ημικρανίας παρουσίαζαν σημαντικές διαφορές, ανάλογα με τη μέθοδο καταγραφής. Οι συνεντεύξεις ασθενών σε εξειδικευμένες κλινικές έδιναν πολύ υψηλότερα ποσοστά από τα ασφαλιστικά στοιχεία ενός έτους. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι τα βραχυχρόνια αρχεία δεν αποτυπώνουν πλήρως την εικόνα. Ωστόσο, οι διαφορές στους πληθυσμούς που μελετήθηκαν δεν επιτρέπουν εύκολες άμεσες συγκρίσεις.
Ποια κοινά σημεία εξετάζονται σε ενδομητρίωση και ημικρανία;
Στην ενδομητρίωση, ιστός που μοιάζει με εκείνον της εσωτερικής επένδυσης της μήτρας αναπτύσσεται σε σημεία έξω από αυτήν, προκαλώντας φλεγμονή και συχνά πόνο. Η ημικρανία, από την άλλη, είναι νευρολογική πάθηση και μπορεί να συνοδεύεται όχι μόνο από πονοκέφαλο, αλλά και από ναυτία ή ευαισθησία στο φως και στους ήχους.
Το CGRP, ένα νευροπεπτίδιο που συμβάλλει στη μεταφορά σημάτων πόνου, αποτελεί έναν πιθανό κοινό κρίκο. Η συμμετοχή του στην ημικρανία είναι γνωστή και υπάρχουν θεραπείες που παρεμβαίνουν στη δράση του. Το ίδιο νευροπεπτίδιο φαίνεται, σύμφωνα με τα ευρήματα, να έχει εντοπιστεί και σε εστίες ενδομητρίωσης.
Οι ερευνητές, σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Science Translational Medicine, μελέτησαν δείγματα από ανθρώπους και πειραματόζωα. Στα πειραματόζωα, όταν περιόρισαν το CGRP, παρατήρησαν μείωση τόσο του πόνου όσο και του μεγέθους των εστιών. Το αποτέλεσμα δεν τεκμηριώνει αντίστοιχη θεραπευτική επίδραση στους ανθρώπους, αλλά μπορεί να αποτελέσει αφετηρία για νέες έρευνες.
Η σχέση των δύο παθήσεων χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση
Η συνύπαρξη ημικρανίας και ενδομητρίωσης έχει καταγραφεί και σε προηγούμενη έρευνα. Μετα-ανάλυση του 2025, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 331.000 άνθρωποι, ανέφερε ανάλογο συμπέρασμα. Οι συγγραφείς της, πάντως, υπογράμμισαν ότι υπήρχαν ουσιαστικές αποκλίσεις ανάμεσα στις μελέτες, καθώς και περιορισμοί στην ποιότητά τους.
Οι μελλοντικές μελέτες θα εξετάσουν αν οι κοινοί μηχανισμοί μπορούν να αξιοποιηθούν για την ανάπτυξη νέων θεραπευτικών επιλογών. Τα ευρήματα παράλληλα υπογραμμίζουν την ανάγκη για πιο συντονισμένη φροντίδα. Όταν μια γυναίκα έχει ημικρανίες και πόνο στην πύελο, είναι σημαντικό να καταγράφονται και τα δύο συμπτώματα. Με αυτόν τον τρόπο, ο γυναικολόγος και ο νευρολόγος μπορούν να σχηματίσουν πληρέστερη εικόνα για την καθημερινότητα και τις ανάγκες της ασθενούς.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/imikrania-kai-endomitriosi-mporei-o-ponos-na-echei-koini-afetiria/29478
