Η μελέτη DiRECT δείχνει ότι η απώλεια βάρους μπορεί να οδηγήσει σε ύφεση του διαβήτη τύπου 2 για τουλάχιστον πέντε χρόνια, αλλά η διατήρηση της ύφεσης αποτελεί πρόκληση. Στο πέμπτο έτος, το 13% όσων συνέχισαν να λαμβάνουν υποστήριξη μετά το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους παρέμεναν σε ύφεση, με φυσιολογικό σάκχαρο στο αίμα και χωρίς φαρμακευτική αγωγή.
Η απώλεια βάρους διατηρήθηκε σε μεγαλύτερο βαθμό από την ομάδα παρέμβασης παρά από την ομάδα ελέγχου. Τα ευρήματα αναδεικνύουν πόσο σημαντική είναι η διαρκής υποστήριξη για τη διατήρηση τόσο του μειωμένου βάρους όσο και της ύφεσης. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι η διατροφική μέθοδος της DiRECT έχει επηρεάσει τη φροντίδα του διαβήτη, χωρίς ωστόσο να ενδείκνυται για κάθε ασθενή.
Η τριετής επέκταση της ιστορικής DiRECT έδειξε ότι ορισμένοι άνθρωποι μπορούν να παραμείνουν σε ύφεση από τον διαβήτη τύπου 2 για τουλάχιστον πέντε χρόνια. Ταυτόχρονα, τα αποτελέσματα καταδεικνύουν πως η διατήρηση τόσο της απώλειας βάρους όσο και της ύφεσης ενδέχεται να είναι δύσκολη.
Σύμφωνα με νέα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο The Lancet Diabetes & Endocrinology, ύφεση από τον διαβήτη τύπου 2 είχαν στο πέμπτο έτος το 13% των ατόμων που είχαν ολοκληρώσει το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους και συνέχισαν να λαμβάνουν υποστήριξη στο πλαίσιο της επέκτασης της μελέτης.
Ως ύφεση ορίζεται η μακροπρόθεσμη επιστροφή των επιπέδων σακχάρου στο αίμα σε μη διαβητικά όρια, χωρίς να χρειάζεται φαρμακευτική αγωγή.
Τα ευρήματα υποδηλώνουν ακόμη ότι το πρόγραμμα ενδέχεται να προσφέρει οφέλη για την υγεία με διάρκεια. Ωστόσο, κατά την επέκταση, δηλαδή από το τρίτο έως το πέμπτο έτος μετά το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους με σούπες και μιλκσέικ, πολλοί ανακτούσαν βάρος και έχαναν την ύφεση.
Την επέκταση της DiRECT πραγματοποίησαν οι καθηγητές Roy Taylor (δεξιά) και Mike Lean (αριστερά).
Η αρχική δοκιμή DiRECT άρχισε το 2014 και κράτησε δύο χρόνια. Σύμφωνα με τα προηγούμενα αποτελέσματα, ύφεση εμφάνισε ένα χρόνο αργότερα σχεδόν το 46% των ατόμων με διαβήτη τύπου 2 που ακολούθησαν το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους, ενώ στα δύο χρόνια το ποσοστό ήταν 36%.
Η επέκταση της DiRECT επιτρέπει τη διερεύνηση των μακροπρόθεσμων οφελών του προγράμματος. Για τρία επιπλέον χρόνια οι ερευνητές παρακολούθησαν συμμετέχοντες από την αρχική ομάδα παρέμβασης, οι οποίοι είχαν κάνει το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους, καθώς και άτομα από την αρχική ομάδα ελέγχου, που δεν το είχαν ακολουθήσει αλλά είχαν λάβει συμβουλές για τη διαχείριση του βάρους.
Ορισμένοι από τους συμμετέχοντες της αρχικής ομάδας παρέμβασης επέλεξαν να συνεχίσουν για τα επόμενα τρία χρόνια τις συμβουλές και την υποστήριξη του γενικού γιατρού τους, ώστε να διατηρήσουν την απώλεια βάρους. Όσοι πήραν ξανά πάνω από 2 κιλά μέσα σε αυτό το διάστημα είχαν τη δυνατότητα να λάβουν ένα επιπλέον πακέτο υποστήριξης. Σε αυτό περιλαμβάνονταν τέσσερις εβδομάδες με τη χαμηλών θερμίδων δίαιτα «σούπες και μιλκσέικ», καθώς και υποστήριξη για να επιστρέψουν στα συνηθισμένα γεύματα.
Τα νεότερα ευρήματα
Για το πέμπτο έτος υπήρχαν δεδομένα ύφεσης από 118 άτομα της αρχικής ομάδας παρέμβασης, ανάμεσά τους 85 που συνέχισαν να έχουν υποστήριξη από τον γενικό γιατρό τους κατά τα έτη 3-5. Στοιχεία ήταν επίσης διαθέσιμα για 93 άτομα που ανήκαν αρχικά στην ομάδα ελέγχου.
Στο πέμπτο έτος, ύφεση εξακολουθούσαν να έχουν 12 από τα 118 άτομα της ομάδας παρέμβασης (10%), έναντι 5 από τα 93 της ομάδας ελέγχου (5%). Η μέση απώλεια βάρους εκείνη τη χρονιά έφτανε τα 5,6 κιλά στην ομάδα παρέμβασης και τα 4,6 κιλά στην ομάδα ελέγχου.
Από τα 85 άτομα της ομάδας παρέμβασης που εξακολούθησαν να έχουν υποστήριξη από τον γενικό γιατρό τους, 11 (13%) παρέμεναν σε ύφεση. Για το σύνολο των 85 ατόμων, η μέση απώλεια βάρους ήταν 6,1 κιλά. Αντίστοιχα, στα 11 άτομα που εξακολουθούσαν να βρίσκονται σε ύφεση, η μέση απώλεια βάρους ανήλθε σε 8,9 κιλά.
Σε όλη την πενταετία της μελέτης, τα άτομα της ομάδας παρέμβασης βρίσκονταν σε ύφεση κατά μέσο όρο το 27% του χρόνου. Στην ομάδα ελέγχου, η οποία δεν είχε λάβει το πρόγραμμα διαχείρισης βάρους, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 4%. Επιπλέον, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου, τα μέλη της ομάδας παρέμβασης πέρασαν περισσότερο διάστημα με βάρος χαμηλότερο από το αρχικό, χωρίς φάρμακα για τη μείωση του σακχάρου και με επίπεδα σακχάρου στο αίμα εντός ορίων που δεν σχετίζονται με διαβήτη.
Τα οφέλη που μπορεί να προσφέρει η απώλεια βάρους
Τα νεότερα δεδομένα είναι ενθαρρυντικά, καθώς δείχνουν πως κάποιοι άνθρωποι μπορούσαν να παραμείνουν σε ύφεση για πέντε χρόνια. Ωστόσο, αυτό δεν ίσχυσε για τους περισσότερους: αρκετοί από όσους ξαναπήραν τα κιλά που είχαν χάσει βγήκαν από την ύφεση. Ανεξάρτητα, πάντως, από τη διάρκειά της, ακόμη και ένα διάστημα σε ύφεση μπορεί να έχει μακροχρόνια οφέλη για την υγεία.
Σε μια άλλη σημαντική μελέτη για την ύφεση, τη Look AHEAD, διαπιστώθηκε πρόσφατα ότι, μέσα σε διάστημα 12 ετών, η ύφεση σε οποιαδήποτε χρονική στιγμή της έρευνας συνδέθηκε με μικρότερο κίνδυνο καρδιακών και νεφρικών επιπλοκών, σε σύγκριση με όσους δεν μπήκαν ποτέ σε ύφεση.
Η παραμονή σε ύφεση δεν είναι πάντα εύκολη υπόθεση. Το βάρος και το σάκχαρο στο αίμα ενδέχεται να αυξηθούν ξανά, με αποτέλεσμα να μπορεί κανείς να περνά περιόδους ύφεσης και εκτός ύφεσης. Ακόμη κι αν η ύφεση διαρκέσει λίγο ή δεν επιτευχθεί πλήρως, η προσπάθεια μπορεί να έχει σημαντικό όφελος για την υγεία, χάρη στον συνδυασμό χαμηλότερου βάρους και μειωμένων επιπέδων σακχάρου στο αίμα. Αν ανακτηθούν τα κιλά και υπάρξει έξοδος από την ύφεση, αυτό δεν συνιστά αποτυχία: η προσπάθεια έχει ήδη συμβάλει στη βελτίωση της υγείας και η ύφεση μπορεί να επιτευχθεί ξανά αργότερα.
Στη διαχείριση του βάρους, τα άτομα με υπερβολικό βάρος ή παχυσαρκία καλούνται να αντιμετωπίσουν τόσο τη βιολογία τους όσο και το διατροφικό περιβάλλον. Η σύνθετη αυτή αλληλεπίδραση μπορεί με το πέρασμα του χρόνου να κάνει πιο δύσκολη την αποφυγή επαναπρόσληψης βάρους. Για τον λόγο αυτό, η κατάλληλη υποστήριξη είναι σημαντική, ώστε να διατηρηθεί η απώλεια βάρους και να συνεχιστεί η ύφεση.
Ο Kieran Ball, ένας από τους συμμετέχοντες, διαγνώστηκε με διαβήτη τύπου 2 το 2013 και εντάχθηκε στη DiRECT την επόμενη χρονιά. Μέσα στον πρώτο χρόνο της μελέτης έχασε 22 κιλά και πέτυχε ύφεση του διαβήτη τύπου 2. Συμμετείχε και στην επέκταση της DiRECT και παραμένει σε ύφεση μέχρι σήμερα. Ο Kieran ανέφερε: «Η DiRECT μου έχει αλλάξει 100% τη ζωή. Αυτοί οι λίγοι μήνες στη δίαιτα χαμηλών θερμίδων ήταν δύσκολοι, αλλά θα το έκανα ξανά χωρίς αμφιβολία. Η DiRECT ήταν μια ευκαιρία να επανεκκινήσω τον τρόπο που ζούσα. Είναι εκπληκτικό το γεγονός ότι αυτό που πέρασα πριν από όλα αυτά τα χρόνια εξακολουθεί να με ωφελεί σήμερα. Είμαι ακόμα σε ύφεση και δεν παίρνω κανένα φάρμακο για τον διαβήτη -δεν μπορώ να πιστέψω πόσο καιρός έχει περάσει».
Η διατροφική μέθοδος για την ύφεση του διαβήτη αναπτύχθηκε την τελευταία δεκαετία, παραμένει όμως μια σχετικά νέα προσέγγιση. Τα αποτελέσματα της DiRECT επηρέασαν τη φροντίδα του διαβήτη και αποτέλεσαν έμπνευση για το Πρόγραμμα NHS Type 2 Diabetes Path to Remission. Ωστόσο, η μέθοδος τύπου DiRECT δεν ενδείκνυται για όλους τους ανθρώπους με διαβήτη τύπου 2, επομένως χρειάζεται να αναζητηθούν νέοι ή βελτιωμένοι δρόμοι προς την ύφεση.
Η Δρ. Elizabeth Robertson, Διευθύντρια του Diabetes UK, δήλωσε: «Το Diabetes UK είναι περήφανο που έχει χρηματοδοτήσει πάνω από μια δεκαετία έρευνας που έχει δημιουργήσει νέα σύνορα για τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 και έχει βάλει την ύφεση στον χάρτη. Η ύφεση από τον διαβήτη τύπου 2 αίρει το βάρος της διαχείρισης του διαβήτη 24/7 και μπορεί να μεταμορφώσει την υγεία και την ευεξία. Αλλά γνωρίζουμε ότι η είσοδος σε ύφεση μπορεί να είναι δύσκολη και η παραμονή σε αυτήν ακόμη περισσότερο».
Ο καθηγητής Mike Lean του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης δήλωσε: «Η DiRECT έχει κάνει μια παγκόσμια αλλαγή παραδείγματος στην κατανόηση και τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2. Η ασθένεια δεν είναι απαραίτητα μόνιμη και τα πενταετή αποτελέσματα υποδηλώνουν ότι η διαιτητική θεραπεία για την απώλεια βάρους για την επίτευξη μιας περιόδου ύφεσης συνοδεύεται από μεγαλύτερη απαλλαγή από ορισμένες επιπλοκές του διαβήτη και λιγότερους ανθρώπους που εισάγονται στο νοσοκομείο με ιατρικά προβλήματα».
Ο καθηγητής Roy Taylor του Πανεπιστημίου του Newcastle δήλωσε: «Αυτή η πενταετής μελέτη δείχνει ότι η μακροπρόθεσμη ύφεση από τον διαβήτη τύπου 2 είναι δυνατή εάν επιτευχθεί και διατηρηθεί επαρκής απώλεια βάρους. Είτε επιτεύχθηκε ύφεση του διαβήτη είτε όχι, όσοι είχαν ανατεθεί στην ομάδα απώλειας βάρους είχαν λιγότερα από τα μισά σοβαρά προβλήματα υγείας που αντιμετώπισε η ομάδα που έλαβε συμβατική θεραπεία. Αυτά είναι δραματικά αποτελέσματα που θα πρέπει να αλλάξουν τον τρόπο διαχείρισης αυτής της σοβαρής πάθησης».
Συνοπτικά
- Η μελέτη DiRECT αποδεικνύει ότι η απώλεια βάρους μπορεί να οδηγήσει σε ύφεση του διαβήτη τύπου 2 για τουλάχιστον πέντε χρόνια, χωρίς όμως να είναι εύκολο να διατηρηθεί η ύφεση.
- Στο πέμπτο έτος, ύφεση διατηρούσε το 13% των συμμετεχόντων που έλαβαν υποστήριξη μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος διαχείρισης βάρους.
- Ως ύφεση ορίζονται οι φυσιολογικές τιμές σακχάρου στο αίμα χωρίς τη χρήση φαρμακευτικής αγωγής.
- Η ομάδα παρέμβασης κατάφερε να διατηρήσει καλύτερα την απώλεια βάρους σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, καταγράφοντας μέση απώλεια βάρους 5,6 κιλών.
- Η μελέτη αναδεικνύει πόσο σημαντική είναι η σταθερή υποστήριξη, ώστε να διατηρούνται τόσο η απώλεια βάρους όσο και η ύφεση.
- Η διατροφική μέθοδος της DiRECT έχει συμβάλει στη διαμόρφωση της φροντίδας για τον διαβήτη, ωστόσο δεν ενδείκνυται για όλους τους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/meleti-direct-i-apoleia-kilon-exafanizei-ton-diaviti-typoy-2/5076
