Μια νέα μελέτη δείχνει ότι η διατροφή ενδέχεται να επηρεάζει την πιθανότητα εμφάνισης άνοιας, κυρίως στις γυναίκες και στους ηλικιωμένους.
Αναλύοντας στοιχεία της UK Biobank, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η μεσογειακή διατροφή και η δίαιτα MIND συνδέονται με μικρότερο κίνδυνο άνοιας. Αντίθετα, τα διατροφικά πρότυπα που ευνοούν τη φλεγμονή σχετίζονται με αυξημένες πιθανότητες εμφάνισης της νόσου.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι η ποιοτική διατροφή ενδέχεται να συμβάλλει ουσιαστικά στην πρόληψη της γνωστικής έκπτωσης, με τα οφέλη αυτών των διατροφικών επιλογών να φαίνεται πως είναι μεγαλύτερα για τις γυναίκες.
Είναι δυνατόν η διατροφή να συνδέεται με τον κίνδυνο άνοιας; Μια νέα έρευνα απαντά πως αυτό είναι πιθανό. Με βάση δεδομένα της βρετανικής βάσης βιοϊατρικών πληροφοριών UK Biobank, οι ερευνητές εξέτασαν αναλυτικά τη σχέση ανάμεσα σε συγκεκριμένες διατροφικές συνήθειες και στην πιθανότητα εμφάνισης της νόσου. Τα αποτελέσματα στηρίζουν τα πιθανά οφέλη διατροφικών προτύπων, όπως η μεσογειακή διατροφή και η διατροφή MIND, ενώ παράλληλα δείχνουν ότι οι φλεγμονώδεις δίαιτες μπορεί να συνδέονται με περισσότερα περιστατικά άνοιας. Η σχέση αυτή ενδέχεται να είναι ισχυρότερη στις γυναίκες και στους μεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους.
Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό The Journal of Nutrition, Health and Aging.
Πώς σχεδιάστηκε η μελέτη για τη διατροφή
Οι επιστήμονες αποτίμησαν τις διατροφικές επιλογές των συμμετεχόντων με τη βοήθεια διαφορετικών δεικτών. Ένας κατέγραφε πόσο ακολουθούσαν τη μεσογειακή διατροφή και ένας άλλος τη συμμόρφωση στη δίαιτα MIND. Η τελευταία συνδυάζει χαρακτηριστικά της δίαιτας DASH και της μεσογειακής διατροφής, με έμφαση, μεταξύ άλλων, στους ξηρούς καρπούς, στα πράσινα φυλλώδη λαχανικά και στα μούρα.
Για την ποιότητα της διατροφής αξιοποιήθηκε επίσης ο Δείκτης Συνιστώμενων Τροφών (Recommended Food Score), ο οποίος λαμβάνει υπόψη την κατανάλωση, για παράδειγμα, άπαχου κρέατος, γαλακτοκομικών με χαμηλά λιπαρά, φρούτων και λαχανικών. Στην ανάλυση συμπεριλήφθηκε ακόμη ο Δείκτης Εναλλακτικής Υγιεινής Διατροφής 2010 (Alternative Healthy Eating Index-2010), που μετρά τον βαθμό τήρησης των διατροφικών οδηγιών των ΗΠΑ.
Επιπλέον, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τον Ενεργειακά Προσαρμοσμένο Δείκτη Φλεγμονώδους Διατροφής (EDII – Energy-adjusted Dietary Inflammatory Index), για να εκτιμήσουν τον φλεγμονώδη χαρακτήρα της διατροφής.
Οι βαθμολογίες στους διατροφικούς δείκτες χωρίστηκαν σε τέσσερις κατηγορίες. Παράλληλα, η ανάλυση συνυπολόγισε παράγοντες όπως η άσκηση, το κάπνισμα και ο δείκτης μάζας σώματος.
Στην έρευνα περιλήφθηκαν 131.209 άτομα, χωρίς διάγνωση άνοιας κατά την έναρξη. Οι συμμετέχοντες των πέντε διατροφικών κατηγοριών αντιστοιχίστηκαν με ακρίβεια ως προς το φύλο και την ηλικία, μια μέθοδος που συμβάλλει στον έλεγχο συγχυτικών παραγόντων σε μελέτες παρακολούθησης.
Οι συμμετέχοντες ήταν κατά μέσο όρο 56 ετών όταν ξεκίνησε η μελέτη. Η παρακολούθησή τους διήρκεσε κατά μέσο όρο 13,5 χρόνια, ενώ μέσα σε αυτό το διάστημα καταγράφηκαν 1.453 περιπτώσεις άνοιας.
Άνοια και διατροφή: Ποια οφέλη φάνηκαν στις γυναίκες;
Συνολικά, η υψηλότερη βαθμολογία στη μεσογειακή διατροφή, στη δίαιτα MIND, στον Δείκτη Συνιστώμενων Τροφών και στον Δείκτη Εναλλακτικής Υγιεινής Διατροφής συνδέθηκε με χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας. Αντιθέτως, μεγαλύτερος φλεγμονώδης χαρακτήρας στη διατροφή συσχετίστηκε με υψηλότερο κίνδυνο.
Εξετάστηκε επίσης ο χρόνος παρακολούθησης, ο οποίος επηρέασε τα αποτελέσματα:
- Για παρακολούθηση έως 5 χρόνια, μόνο η δίαιτα MIND φάνηκε να συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας.
- Στο διάστημα από 5 έως 10 χρόνια, μικρότερος κίνδυνος καταγράφηκε με προσήλωση στη MIND, στον Δείκτη Συνιστώμενων Τροφών και στον Δείκτη Εναλλακτικής Υγιεινής Διατροφής.
- Όταν η παρακολούθηση ξεπέρασε τα 10 χρόνια, ορισμένες συσχετίσεις εξακολουθούσαν να είναι σημαντικές. Η μεσογειακή διατροφή, για παράδειγμα, φάνηκε να συνδέεται με μείωση του κινδύνου άνοιας κατά 24%.
Η ηλικία και το φύλο φάνηκε επίσης να διαφοροποιούν τα αποτελέσματα:
- Στους άνω των 60 ετών, η μεσογειακή διατροφή και ο Δείκτης Εναλλακτικής Υγιεινής Διατροφής συσχετίστηκαν με μικρότερο κίνδυνο άνοιας. Αντίστοιχη σχέση δεν παρατηρήθηκε στους νεότερους.
- Στις γυναίκες, η προσήλωση σε όλα τα παραπάνω διατροφικά πρότυπα, καθώς και οι χαμηλοί δείκτες φλεγμονής, συνδέθηκαν με σημαντικά μικρότερο κίνδυνο.
- Για τους άνδρες, μόνο ο Δείκτης Συνιστώμενων Τροφών φάνηκε να έχει σημαντική επίδραση, η οποία ήταν και πάλι εντονότερη στις γυναίκες.
Επιπλέον, η ανάλυση έδειξε ότι:
- Η μεσογειακή διατροφή συνδέθηκε με χαμηλότερο κίνδυνο ανεξάρτητα από το σωματικό βάρος.
- Σε άτομα με παχυσαρκία, υψηλότεροι φλεγμονώδεις δείκτες συσχετίστηκαν με αυξημένο κίνδυνο άνοιας.
- Οι υπόλοιπες υγιεινές δίαιτες φάνηκε να ωφελούν μόνο όσους δεν είχαν παχυσαρκία.
Κλείνοντας, η έρευνα φωτίζει τον πιθανό αντίκτυπο της διατροφής στον κίνδυνο άνοιας, παρότι, όπως συμβαίνει με κάθε επιστημονική μελέτη, παρουσιάζει περιορισμούς, όπως τα στοιχεία διατροφής που βασίστηκαν στις αναφορές των ίδιων των συμμετεχόντων. Τα ευρήματα συνάδουν με προηγούμενες μελέτες, οι οποίες συσχετίζουν τα διατροφικά πρότυπα που προάγουν τη φλεγμονή —με πολλά κορεσμένα λιπαρά και επεξεργασμένους υδατάνθρακες— με υψηλότερο κίνδυνο άνοιας. Παράλληλα, υποδεικνύουν ότι η διατροφή ενδέχεται να έχει σημαντικότερη επίδραση στις μεγαλύτερες γυναίκες και αναδεικνύουν τη σημασία της υγιεινής διατροφής για την πρόληψη της γνωστικής εξασθένησης.
Συνοπτική παρουσίαση
- Η νέα έρευνα δείχνει ότι η διατροφή επηρεάζει τον κίνδυνο άνοιας, με ιδιαίτερη σημασία για τις γυναίκες και τους ηλικιωμένους.
- Η μεσογειακή δίαιτα και η MIND συνδέονται με χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας, σε αντίθεση με τα διατροφικά πρότυπα που ενισχύουν τη φλεγμονή.
- Η υγιεινή διατροφή ενδέχεται να βοηθά στην πρόληψη της γνωστικής εξασθένησης, με μεγαλύτερο όφελος για τις γυναίκες.
- Στις βασικές διατροφικές επιλογές συγκαταλέγονται οι ξηροί καρποί, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά και τα μούρα.
- Η ανάλυση περιέλαβε 131.209 συμμετέχοντες και έδειξε ότι η μεσογειακή διατροφή συνδέεται με μεγαλύτερο όφελος στους ηλικιωμένους άνω των 60 ετών.
- Τα διατροφικά πρότυπα που προάγουν τη φλεγμονή σχετίζονται με υψηλότερο κίνδυνο άνοιας, ιδίως στα άτομα με παχυσαρκία.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/gynaikes-kai-anoia-poia-diatrofi-thorakizei-ton-egkefalo/16223
