Η οισοφαγίτιδα είναι φλεγμονή του οισοφάγου που αφορά πάνω από το 1% του πληθυσμού. Μπορεί να εκδηλωθεί με ενοχλήματα όπως πόνο πίσω από το στέρνο και δυσκολία στην κατάποση. Συχνά συνδέεται με τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, ενώ ανάμεσα στις άλλες πιθανές αιτίες περιλαμβάνονται τα φάρμακα και το κάπνισμα.
Η αντιμετώπιση μέσω της διατροφής βασίζεται σε μικρές μερίδες, στον περιορισμό των λιπαρών και όξινων τροφίμων και στη μείωση των μπαχαρικών. Για μεγαλύτερη ανακούφιση συνιστώνται επίσης το αργό φαγητό, ένας περίπατος μετά το γεύμα και ο ύπνος με ανασηκωμένο κορμό.
Πάνω από ένας στους 100 ανθρώπους αντιμετωπίζει φλεγμονή στον οισοφάγο, η οποία συνοδεύεται από αρκετά ενοχλητικά συμπτώματα. Συνήθης αιτία της οισοφαγίτιδας είναι η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (καούρες), αλλά υπάρχουν και άλλοι παράγοντες, όπως η χρήση συγκεκριμένων φαρμάκων —για παράδειγμα, μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών— και το κάπνισμα.
Στα συνηθέστερα συμπτώματα της οισοφαγίτιδας συγκαταλέγονται οι καούρες και ο πόνος πίσω από το στέρνο, δηλαδή το οπισθοστερνικό άλγος. Ενδέχεται ακόμη να υπάρχει πόνος ή δυσκολία κατά την κατάποση.
Η ένταση του πόνου κυμαίνεται από ήπια έως σοβαρή και μπορεί να είναι σταθερός ή να εμφανίζεται κατά διαστήματα. Ανάλογα με το αίτιο και τη βαρύτητα της οισοφαγίτιδας, είναι δυνατό να παρουσιαστούν και τα εξής:
- Επιστροφή τροφής από το στομάχι
- Αίσθηση ότι η τροφή έχει σφηνώσει στον οισοφάγο
- Δυσπεψία
- Ναυτία και εμετός
- Παρουσία αίματος στον εμετό
- Έλκη, δηλαδή πληγές, στο στόμα
Στα μικρά παιδιά, η οισοφαγίτιδα είναι πιθανό να δυσκολεύει τη σίτιση.
Ποιες αλλαγές χρειάζονται στη διατροφή όσων έχουν οισοφαγίτιδα; «Η διατροφική αντιμετώπιση της οισοφαγίτιδας ουσιαστικά βασίζεται στη διαχείριση της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης», εξηγεί ο κλινικός διαιτολόγος-βιολόγος Χάρης Δημοσθενόπουλος, προϊστάμενος του Διαιτολογικού Τμήματος στο Λαϊκό Νοσοκομείο Αθηνών.
Στην πράξη, είναι προτιμότερο να τρώτε μικρές ποσότητες, ιδιαίτερα όταν πρόκειται να ξαπλώσετε αργότερα. Περιορίστε επίσης τα τρόφιμα με πολλά λιπαρά ή γλυκά, τα όξινα τρόφιμα και τους όξινους χυμούς, καθώς και τα ανθρακούχα ποτά, τον καφέ και το αλκοόλ.
Μέχρι να υποχωρήσει η φλεγμονή στον οισοφάγο, χρειάζεται να μειώσετε σημαντικά και τα μπαχαρικά. Παράλληλα, δεν συνιστάται να πίνετε υγρά την ώρα του γεύματος.
Τρόφιμα που καλό είναι να αποφεύγετε
Μέχρι να υποχωρήσει η οισοφαγίτιδα, ορισμένες κατηγορίες τροφίμων είναι ενδεικτικό να αποφεύγονται:
- Φαγητά που έχουν τηγανιστεί
- Κρέατα και ψάρια με πολλά λιπαρά, αλλαντικά όπως το μπέικον, γαλακτοκομικά υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά (από το πλήρες γάλα μέχρι τα τυριά), κρέμα γάλακτος με πολλά λιπαρά και λιπαρές σάλτσες
- Αυγά σε κάθε μορφή, όπως βραστά, τηγανητά, σε αυγολέμονο ή μαγιονέζα
- Σούπες με αυξημένα λιπαρά, όπως όσες περιέχουν βούτυρο ή κρέμα γάλακτος
- Τουρσιά
- Καυτερά ή πικάντικα φαγητά· ανάμεσα στα περισσότερα μπαχαρικά που δεν ενδείκνυνται είναι το μαύρο πιπέρι, η μέντα, ο δυόσμος, η πάπρικα, το τσίλι και το σκόρδο σε σκόνη
- Όξινα φρούτα και λαχανικά, καθώς και οι χυμοί τους, όπως το πορτοκάλι, το λεμόνι, η ντομάτα και το γκρέιπφρουτ
- Καφές, είτε κανονικός είτε ντεκαφεϊνέ, πράσινο ή μαύρο τσάι με ή χωρίς καφεΐνη, αλκοολούχα ποτά και ανθρακούχα ροφήματα ή ποτά, όπως αναψυκτικά και σόδα, καθώς και ροφήματα με μέντα ή δυόσμο
- Σοκολάτα, ακόμη και ως ρόφημα, γλυκά με βούτυρο, σιροπιαστά, λουκουμάδες και πάστες
- Πίτσες με βάση από φύλλο ή σφολιάτα
- Άγουρα και αποξηραμένα φρούτα
- Ορισμένα λαχανικά, όπως το αγγούρι, τα μανιτάρια, τα ραπανάκια, το λάχανο και οι μελιτζάνες
Πρόσθετες αλλαγές στην καθημερινότητα
Ο κ. Δημοσθενόπουλος προτείνει ακόμη ορισμένες πρακτικές που μπορούν να βοηθήσουν στη διαχείριση της οισοφαγίτιδας:
- Τρώτε με αργό ρυθμό και μασάτε σχολαστικά την τροφή
- Μετά το φαγητό, προτιμήστε έναν σύντομο περίπατο αντί να ξαπλώσετε αμέσως. Εναλλακτικά, μπορείτε να διαβάσετε ή να δείτε τηλεόραση μέχρι να περάσει λίγη ώρα.
- Ολοκληρώνετε νωρίς το τελευταίο γεύμα της ημέρας, τουλάχιστον 2-3 ώρες πριν ξαπλώσετε
- Κοιμηθείτε με τον κορμό λίγο ανασηκωμένο: μπορείτε να ανυψώσετε κατά 15-20 εκατοστά το πάνω μέρος του κρεβατιού με τάκους ή να χρησιμοποιήσετε ένα πρόσθετο μεγάλο μαξιλάρι
- Φορέστε άνετα ρούχα όταν τρώτε και αποφύγετε τις σφιχτές ζώνες
- Όταν η οισοφαγίτιδα είναι σε έξαρση, αποφύγετε την άρση βαρών, το σκύψιμο ή/και τους κοιλιακούς
- Αν έχετε επιπλέον κιλά, επιδιώξτε να τα μειώσετε. Το περιττό βάρος, ιδιαίτερα στην κοιλιά, ασκεί πίεση στο στομάχι και ενισχύει την παλινδρόμηση του περιεχομένου του.
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτικά
- Πάνω από το 1% του πληθυσμού επηρεάζεται από την οισοφαγίτιδα, δηλαδή τη φλεγμονή του οισοφάγου, η οποία μπορεί να προκαλέσει πόνο πίσω από το στέρνο και δυσκολία στην κατάποση.
- Η πάθηση συνδέεται συχνά με γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, ενώ ενδέχεται να προκληθεί και από το κάπνισμα ή από φάρμακα.
- Για τη διαχείρισή της, προτιμώνται μικρές μερίδες και συστήνεται να αποφεύγονται τα λιπαρά και όξινα τρόφιμα, καθώς και τα μπαχαρικά.
- Για μεγαλύτερη ανακούφιση, μπορούν επίσης να βοηθήσουν το αργό φαγητό, ένας περίπατος μετά το γεύμα και ο ύπνος με το κεφάλι ανασηκωμένο.
- Στα τρόφιμα που είναι καλό να αποφεύγονται συγκαταλέγονται τα τηγανητά, τα λιπαρά κρέατα και τα γαλακτοκομικά, αλλά και τα όξινα φρούτα και ποτά.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/oisofagitida-o-pliris-odigos-diatrofis-kai-profylaxeon-gia-ti-flegmoni-ston-oisofago/13813
