Νέα μελέτη του Πανεπιστημίου Yale εξετάζει τη σχέση ανάμεσα στο άγχος των γονιών και την παιδική παχυσαρκία. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η καλύτερη διαχείριση του γονεϊκού άγχους μπορεί να συμβάλει σε αλλαγές στις οικογενειακές συνήθειες και να περιορίσει τον κίνδυνο αύξησης βάρους στα παιδιά. Στην έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο Pediatrics, οι γονείς που παρακολούθησαν πρόγραμμα διαχείρισης άγχους εμφάνισαν χαμηλότερα επίπεδα άγχους και βελτίωση στη γονεϊκή συμπεριφορά, ενώ τα παιδιά τους δεν πήραν βάρος κατά τους τρεις μήνες που ακολούθησαν.
Στην ομάδα που δεν παρακολούθησε το πρόγραμμα, αντίθετα, τα παιδιά πήραν βάρος. Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν ότι το οικογενειακό περιβάλλον έχει σημασία για την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας, πέρα από τη διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα.
Το άγχος των γονιών αναδεικνύεται σε σημαντικό παράγοντα που ενδέχεται να επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισης παιδικής παχυσαρκίας, παρότι συχνά δεν του δίνεται αρκετή προσοχή. Σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη από το Πανεπιστήμιο Yale, η καλύτερη διαχείριση του άγχους από τους γονείς μπορεί να βελτιώσει τον τρόπο ανατροφής των παιδιών και να περιορίσει τον κίνδυνο αύξησης βάρους στα πρώτα χρόνια της ζωής.
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Pediatrics και διερευνά πώς το άγχος των γονιών ενδέχεται να συνδέεται με τις καθημερινές συνήθειες της οικογένειας, τη διατροφή των παιδιών και, τελικά, την ανάπτυξη της παιδικής παχυσαρκίας.
Γονεϊκό άγχος και παιδική παχυσαρκία: Τι εξέτασε η μελέτη
Η πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας παραμένει σημαντική πρόκληση για τη δημόσια υγεία. Τα περισσότερα σχετικά προγράμματα εστιάζουν έως σήμερα κυρίως σε δύο τομείς: την υγιεινή διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα.
Οι ερευνητές του Yale διερεύνησαν και έναν επιπλέον πιθανό παράγοντα, το άγχος των γονιών, εξετάζοντας πιθανές επιδράσεις του στην καθημερινότητα και στις διατροφικές συνήθειες των παιδιών.
Την έρευνα διηύθυνε η Ρατζίτα Σίνχα (Rajita Sinha), η οποία είναι καθηγήτρια Ψυχιατρικής, Νευροεπιστήμης και Παιδιατρικών Μελετών στη Σχολή Ιατρικής του Πανεπιστημίου Yale.
Η ίδια αναφέρει:
«Το άγχος αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο στην εξίσωση της παιδικής παχυσαρκίας. Γνωρίζαμε ήδη ότι μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξή της. Η έκπληξη ήταν κάτι άλλο. Όταν οι γονείς μάθαιναν να διαχειρίζονται καλύτερα το άγχος τους, βελτιωνόταν ο τρόπος που ασκούσαν τον γονεϊκό τους ρόλο. Ταυτόχρονα, μειωνόταν και ο κίνδυνος παχυσαρκίας για τα παιδιά τους».
Οι γονείς που βρίσκονται υπό έντονη πίεση είναι επίσης πιθανότερο να επιλέξουν λιγότερο υγιεινά γεύματα, για παράδειγμα γρήγορο φαγητό. Οι διατροφικές αυτές επιλογές είναι δυνατόν να διαμορφώσουν τις συνήθειες και τις προτιμήσεις των παιδιών.
Σε περιόδους που το άγχος βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, μπορεί να αποδιοργανωθούν οι οικογενειακές ρουτίνες. Ενδέχεται επίσης να περιοριστούν οι θετικές γονεϊκές συμπεριφορές, όπως η υπομονή, η προσεκτική ακρόαση και η συναισθηματική υποστήριξη.
Η μεθοδολογία της μελέτης
Για να διερευνήσουν αν το γονεϊκό άγχος παίζει ρόλο, οι ερευνητές πραγματοποίησαν τυχαιοποιημένη δοκιμή πρόληψης διάρκειας 12 εβδομάδων.
Στη δοκιμή έλαβαν μέρος 114 γονείς από διαφορετικά κοινωνικοοικονομικά και πολιτισμικά στρώματα. Τα παιδιά τους ήταν ηλικίας δύο έως πέντε ετών και είχαν υπέρβαρο ή παχυσαρκία.
Η κατανομή των γονιών έγινε σε δύο ομάδες:
- Η πρώτη ομάδα παρακολούθησε το πρόγραμμα διαχείρισης άγχους Parenting Mindfully for Health (PMH).
- Η δεύτερη ήταν η ομάδα σύγκρισης και έλαβε μόνο συμβουλές για υγιεινή διατροφή και σωματική δραστηριότητα.
Στο πρόγραμμα PMH αξιοποιήθηκαν τεχνικές ενσυνειδητότητας (mindfulness) και δεξιότητες αυτορρύθμισης της συμπεριφοράς, καθώς και κατευθύνσεις για υγιεινή διατροφή και σωματική δραστηριότητα. Οι συναντήσεις γίνονταν εβδομαδιαία και διαρκούσαν έως δύο ώρες.
Οι ερευνητές παρακολουθούσαν στο πλαίσιο του προγράμματος:
- τα επίπεδα άγχους των γονιών
- το βάρος των παιδιών
- τις γονεϊκές συμπεριφορές, μεταξύ άλλων τη ζεστασιά, την υπομονή και τις θετικές αλληλεπιδράσεις
- την κατανάλωση υγιεινών και ανθυγιεινών τροφών από τα παιδιά
Τρεις μήνες μετά τη λήξη του προγράμματος, έγινε νέα αξιολόγηση του βάρους των παιδιών.
Τι κατέγραψαν τα αποτελέσματα της έρευνας
Η σύγκριση των δύο ομάδων ανέδειξε σημαντικές διαφορές. Στους γονείς που παρακολούθησαν το πρόγραμμα διαχείρισης άγχους καταγράφηκαν:
- χαμηλότερα επίπεδα άγχους
- καλύτερη γονεϊκή συμπεριφορά
- λιγότερη κατανάλωση ανθυγιεινών τροφών από τα παιδιά
Κυριότερο εύρημα ήταν ότι, τρεις μήνες μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, τα παιδιά της συγκεκριμένης ομάδας δεν είχαν παρουσιάσει σημαντική αύξηση βάρους.
Στην ομάδα σύγκρισης, αντίθετα, δεν διαπιστώθηκε βελτίωση: το άγχος των γονιών και οι γονεϊκές συμπεριφορές παρέμειναν αμετάβλητα. Τα παιδιά της ομάδας πήραν περισσότερο βάρος και, κατά την επανεξέταση, είχαν εξαπλάσια πιθανότητα να ενταχθούν στην κατηγορία κινδύνου για υπέρβαρο ή παχυσαρκία.
Στην ομάδα σύγκρισης, τρεις μήνες αργότερα εξακολουθούσε να καταγράφεται συσχέτιση ανάμεσα στο αυξημένο γονεϊκό άγχος, στις λιγότερο θετικές γονεϊκές πρακτικές και στη μειωμένη κατανάλωση υγιεινών τροφών από τα παιδιά, όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές.
Στην ομάδα που έλαβε μέρος στο πρόγραμμα διαχείρισης άγχους, ωστόσο, η συγκεκριμένη συσχέτιση δεν ήταν πια στατιστικά σημαντική.
Η Σίνχα αναφέρει ότι ο συνδυασμός ενσυνειδητότητας και δεξιοτήτων αυτορρύθμισης για τη διαχείριση του στρες, μαζί με υγιεινή διατροφή και σωματική δραστηριότητα, φαίνεται να προστατεύει τα παιδιά από τις αρνητικές συνέπειες του άγχους στην αύξηση του βάρους.
Οι επιστήμονες σημειώνουν ότι μελέτες με περισσότερους συμμετέχοντες και μεγαλύτερη διάρκεια θα μπορούσαν να φωτίσουν περαιτέρω τον τρόπο με τον οποίο η διαχείριση του γονεϊκού άγχους ενδέχεται να συμβάλει στην πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας. Μια νέα έρευνα βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη και παρακολουθεί περισσότερες οικογένειες επί δύο χρόνια.
Συμπέρασμα
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το άγχος των γονιών ενδέχεται να επηρεάζει ουσιαστικά τις διατροφικές συνήθειες και την αύξηση βάρους των μικρών παιδιών. Η αποτελεσματικότερη διαχείρισή του φαίνεται να ενισχύει τις θετικές γονεϊκές συμπεριφορές και να συμβάλλει στον περιορισμό του κινδύνου παιδικής παχυσαρκίας.
Η έρευνα επισημαίνει πως για την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας έχουν σημασία όχι μόνο η διατροφή και η σωματική δραστηριότητα, αλλά και το συνολικό οικογενειακό περιβάλλον στο οποίο μεγαλώνουν τα παιδιά.
Φωτογραφία: istock
Συνοπτικά
- Έρευνα του Πανεπιστημίου Yale αναδεικνύει τη σχέση του γονεϊκού άγχους με την παιδική παχυσαρκία και δείχνει ότι η διαχείριση του στρες μπορεί να βελτιώσει τις οικογενειακές συνήθειες.
- Οι γονείς που έλαβαν μέρος σε πρόγραμμα διαχείρισης άγχους είχαν χαμηλότερο στρες και βελτιωμένες γονεϊκές συμπεριφορές, ενώ οι δείκτες βάρους των παιδιών τους παρέμειναν σταθεροί.
- Στα παιδιά γονιών που δεν συμμετείχαν στο πρόγραμμα αυξήθηκε το βάρος, γεγονός που αναδεικνύει τη συμβολή του οικογενειακού περιβάλλοντος στην πρόληψη της παχυσαρκίας.
- Η έρευνα αναφέρει ότι η παιδική παχυσαρκία συνδέεται όχι μόνο με τη διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα, αλλά και με το άγχος των γονιών και τις γονεϊκές πρακτικές.
- Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αξιοποίηση τεχνικών ενσυνειδητότητας μπορεί να έχει σημαντικά οφέλη στην πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/paidi-goneis/goneiko-agchos-kai-paidiki-pachysarkia-i-syndesi-poy-anadeiknyei-nea-meleti-toy-yale/22334
