Η κατάθλιψη του πατέρα μπορεί να αφήσει σοβαρές και μακροχρόνιες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία και στη συμπεριφορά των παιδιών. Έρευνα από επιστήμονες στις ΗΠΑ δείχνει ότι τα παιδιά πατέρων με κατάθλιψη έχουν υψηλότερα επίπεδα ανησυχίας, θυμού και ανυπακοής, αλλά και χαμηλότερη αυτοεκτίμηση.
Για την ευημερία τόσο του πατέρα όσο και της οικογένειας, η μελέτη αναδεικνύει την ανάγκη να αναγνωρίζεται και να αντιμετωπίζεται έγκαιρα η κατάθλιψη. Οι γονείς, ζητώντας βοήθεια όταν τη χρειάζονται, μπορούν να αποτελέσουν θετικό παράδειγμα και να μεταδώσουν στα παιδιά τους τη σημασία της ψυχικής υγείας.
Οι περισσότεροι άνδρες μεγαλώνουν θεωρώντας ότι οφείλουν να είναι δυνατοί και σκληροί σαν βράχοι, ώστε να στηρίζουν την οικογένειά τους. Ωστόσο, στην πραγματική ζωή πολλοί εκδηλώνουν κατάθλιψη. Επιστήμονες από τις ΗΠΑ αναφέρουν ότι, αν την παραμελήσουν, μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά η ανάπτυξη των παιδιών τους.
Η έρευνα έδειξε ότι όταν η κατάθλιψη του πατέρα δεν διαγιγνώσκεται ή δεν αντιμετωπίζεται, ενδέχεται να προκύψουν κοινωνικές και συμπεριφορικές συνέπειες για τα παιδιά. Οι επιπτώσεις αυτές μπορεί, μάλιστα, να διαρκέσουν επί χρόνια.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι, όταν οι πατέρες τους είχαν κατάθλιψη, τα παιδιά στην ηλικία των 5 ετών είχαν πολύ περισσότερες πιθανότητες να εμφανίζουν στα 9 τους:
- Ανησυχία
- Ανυπακοή
- Θυμό
Παράλληλα, παρουσίαζαν χαμηλότερη αυτοεκτίμηση και μικρότερη προθυμία για συνεργασία.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι, για την ψυχική υγεία των παιδιών, «πρέπει να λαμβάνεται υπ’ όψιν η κατάθλιψη και στους δύο γονείς», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια Dr. Kristine Schmitz, επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής στο Πανεπιστήμιο Rutgers του Νιου Τζέρσι.
Η κατάθλιψη μπορεί να αντιμετωπιστεί, τόνισε η ίδια. Για να στηριχθεί η οικογένεια, οι παιδίατροι χρειάζεται να ανοίγουν τη σχετική συζήτηση και με τους πατέρες των μικρών ασθενών τους.
Υπολογίζεται ότι το 8% έως 13% των πατέρων εμφανίζουν την ψυχική διαταραχή κατά τα πρώτα χρόνια ζωής των παιδιών τους. Το ποσοστό, ωστόσο, ανεβαίνει στο 50% όταν οι μητέρες πάσχουν από επιλόχειο κατάθλιψη.
Η νέα έρευνα
Για να εξετάσουν τη σύνδεση της ψυχικής υγείας των πατέρων με τη συμπεριφορά των παιδιών, οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα από έρευνα που βρίσκεται σε εξέλιξη και ξεκίνησε την περίοδο 1998-2000.
Στη μελέτη συμμετείχαν 1.422 νεογέννητα μωρά και οι γονείς τους. Οι δάσκαλοι αξιολόγησαν τη συμπεριφορά των παιδιών την περίοδο 2009-2010, λίγο πριν από την είσοδό τους στο Γυμνάσιο. Όταν τα παιδιά έγιναν 5 ετών, οι πατέρες τους ελέγχθηκαν επίσης για συμπτώματα κατάθλιψης.
Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση American Journal of Preventive Medicine. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η κατάθλιψη του πατέρα σχετιζόταν με:
- 36% υψηλότερη βαθμολογία στην αξιολόγηση της αντιδραστικότητας του παιδιού
- 37% υψηλότερη βαθμολογία στην υπερκινητικότητα
- 25% υψηλότερη βαθμολογία στη διαταραχή ελλειμματικής προσοχής-υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ)
- 10% χαμηλότερη βαθμολογία στις κοινωνικές δεξιότητες
- 11% χαμηλότερη βαθμολογία στη συνεργασία και στη διεκδικητικότητα/παρρησία (assertion)
- 11% χαμηλότερη βαθμολογία στον αυτοέλεγχο
Συνολικά είχαν κατά 25% υψηλότερη βαθμολογία στην προβληματική συμπεριφορά από τους συνομηλίκους τους που είχαν πατέρα χωρίς κατάθλιψη. Αντίθετα, οι διαφορές στα νοητικά προβλήματα και στην έλλειψη προσοχής δεν ήταν στατιστικά σημαντικές.
Οι συσχετίσεις παρέμειναν ισχυρές και μετά τον συνυπολογισμό άλλων παραγόντων από τους ερευνητές, μεταξύ των οποίων:
- Τα χαρακτηριστικά του παιδιού και της οικογένειας
- Τα καταθλιπτικά συμπτώματα της μητέρας
Τι σημαίνουν τα ευρήματα στην πράξη
Οι επιστήμονες αναφέρουν στο άρθρο τους ότι τα πρώτα χρόνια της ζωής παίζουν καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη του ανθρώπου. Η φοίτηση στο νηπιαγωγείο αποτελεί σημαντικό αναπτυξιακό ορόσημο, ενώ οι δυσκολίες σε αυτή την ηλικία μπορεί να μειώσουν τη συμμετοχή και να επηρεάσουν τη συμπεριφορά στο δημοτικό. Οι συνέπειες ενδέχεται να συνεχιστούν ή να ενταθούν στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο.
Η κατάθλιψη είναι γνωστό ότι δυσκολεύει την αποτελεσματική γονεϊκή φροντίδα. Για παράδειγμα, ένας πατέρας που πάσχει μπορεί να μην καταφέρνει να προσφέρει στο παιδί του επαρκή συναισθηματική στήριξη. Αν, όμως, αναγνωρίσει τα συμπτώματα και λάβει θεραπεία, μπορεί να βελτιώσει τη δική του ευεξία και εκείνη της οικογένειάς του.
«Ως γονείς πρέπει να δείχνουμε στο παιδί πως όταν δυσκολευόμαστε, ζητάμε βοήθεια», τόνισε η Dr. Schmitz. «Αυτό είναι ένα μάθημα που τα παιδιά θα κουβαλούν μαζί τους για όλη τους τη ζωή».
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτικά
- Όταν ο πατέρας έχει κατάθλιψη, οι επιπτώσεις στη συμπεριφορά και την ψυχική υγεία των παιδιών του μπορεί να είναι σοβαρές και να διαρκέσουν για μεγάλο διάστημα.
- Σύμφωνα με μελέτη, τα παιδιά πατέρων με κατάθλιψη παρουσιάζουν περισσότερη ανησυχία και θυμό, καθώς και συχνότερη ανυπακοή.
- Σε ηλικία 5 ετών, τα παιδιά πατέρων με κατάθλιψη καταγράφουν χαμηλότερη αυτοεκτίμηση και μικρότερη διάθεση συνεργασίας.
- Η κατάθλιψη του πατέρα συνδέεται με υψηλότερες βαθμολογίες σε προβληματικές συμπεριφορές και στη διαταραχή ελλειμματικής προσοχής-υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ).
- Η αναγνώριση της κατάθλιψης και η αντιμετώπισή της εγκαίρως μπορούν να ενισχύσουν την ευημερία τόσο του πατέρα όσο και της οικογένειάς του.
- Οι γονείς είναι σημαντικό να λειτουργούν ως παράδειγμα και να ζητούν βοήθεια όταν δυσκολεύονται, δείχνοντας στα παιδιά τους πόσο σημαντική είναι η ψυχική υγεία.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/paidi-goneis/pos-i-patriki-katathlipsi-diamorfonei-to-mellon-toy-paidioy/4925
